Русско-казахский словарь юридических терминов и понятий

Русско-казахский словарь юридических терминов и понятий

ОРЫСША-ҚАЗАҚША ЗАҢ ТЕРМИНДЕРІ МЕН ҰҒЫМДАРЫНЫҢ СӨ3ДІГІ; РУССКО-КАЗАХСКИЙ СЛОВАРЬ ЮРИДИЧЕСКИХ ТЕРМИНОВ И ПОНЯТИЙ

Словарь

 

ПРЕДИСЛОВИЕ

      В Указе Президента Республики Казахстан "О Концепции правовой политики Республики Казахстан" указываются конкретные пути реализации мер по совершенствованию норм действующего законодательства. В частности, говорится о необходимости "формирования в целях унификации законодательства единого перечня используемых в нем терминов на государственном и русском языках".
      Современное законодательство характеризуется увеличением числа различных определений одних и тех же терминов и понятий, что привело к разночтению используемый понятийный аппарат. К этому следует добавить трудности, связанные с использованием единого терминологического аппарата при разработке проектов на государственном языке.
      Отсутствие единой, согласованной терминологии связано с политическими, экономическими, социальными изменениями, которые произошли в нашем обществе. Принятие новой Конституции Республики Казахстан, изменение основ и принципов развития нашего государства требовали разработки новых подходов.
      Построение независимого государства способствовало формированию национального права, стремлению возродить древние традиции и обратиться к национальным истокам. Юриспруденция наряду с другими сферами нуждается в обновлении с учетом вековых традиций народа, особенностей степного обычного права. Законотворчество должно отражать дух национальной истории и языка, посредством сохранения преемственности. Безусловно, на протяжении большого периода правовые нормы по тем или иным причинам не были закреплены, но многие из них сохранились в традициях, обычаях, этикете нашего народа. К ним можно отнести правовые источники на древнетюркском, кыпчакском, казахском, уйгурском, монгольском языках, отражающих специфику степного обычного права. В письменных памятниках содержится значительное количество юридических терминов и понятий, отражающих правовую систему кочевников. Дополнительным источником для изучения казахской правовой истории служат кыпчакские письменные памятники, составленные в разных странах Евразии в средние века. К их числу следует отнести изданный нами Кыпчакско-польскую версию Армянского Судебника и армяно-кыпчакский Процессуальный кодекс. По нашему мнению, изучение и издание аналогичных источников дает возможность совершенствовать понятийный аппарат и способствует развитию законотворчества и юридической терминологии на основе национальной традиции тюркских народов в области права. Безусловно, исторический опыт необходим, но более актуальным является приведение в соответствие современного терминологического аппарата действующего законодательства.
      Главная цель составителей словаря - дать достаточно полное представление о современном терминологическом составе действующего законодательства и создать базу для одного из этапов его систематизации. Для реализации этой задачи составителями подобран и впервые сформирован в виде словаря обширный цитатный материал из текстов актов казахстанского законодательства. Традиционно юридические словари и энциклопедии составляются авторами, истолковывающими или комментирующими юридические категории и понятия (термины). Факты издания словарей юридических понятий (терминов) цитатного характера составителям неизвестны.
      В процессе отбора материала для словаря были обработаны все тексты законодательных актов Республики Казахстан. Кроме законов КазССР, актов Президента, Правительства и Парламента республики. Основное назначение словаря - способствовать унификации юридических понятий, использованию тех определений, которые установлены законодателем, а также пересмотру определений на основании анализа всех действующих, а в отдельных случаях и утративших силу актов в соответствующей сфере правового регулирования.
      Справочный словарь содержит термины и понятия, связанные с вопросами гражданского, уголовного, административного, уголовно-исполнительного, гражданско-процессуального права. Каждый термин содержит ссылки на источники права, в которых используется соответствующее понятие. Алфавитное расположение материала не повлекло за собой изменения порядка слов в приводимых определениях. Соответственно сам термин размещен при том словосочетании, которое употреблено в законе. Словарь включает определения из актов законодательства, принятых до 1 июля месяца 2007 года.
      Данный словарь терминов и понятий станет настольной книгой не только профессиональных юристов, но и для широкого круга лиц. Полагаем, что издание будет способствовать всеобщему системному и унифицированному применению юридической терминологии на государственном и русском языках.

Академик НАН Республики Казахстан
д.ю.н., профессор Г.С.Сапаргалиев

 

АБОНЕМЕНТНЫЙ ЯЩИК - специальный запирающийся ящик для получения отдельных видов почтовых отправлений, устанавливаемый на производственных объектах оператора почты, используемый адресатами в порядке, установленном уполномоченным органом (cm. 1 ЗРК «О почте» от 8 февраля 2003 года № 386)

АБОНЕМЕНТТІК ЖӘШІК - почта жөнелтімдерінің жекелеген түрлерін алу үшін, почта операторының өндірістік объектілерінде орнатылатын, адресаттар уәкілетті орган белгілеген тәртіппен пайдаланатын құлыптамалы арнайы жәшік («Почта туралы» 2003 жылғы 8 ақпандағы № 386-II ҚРЗ 1-бап)

АБОНЕНТ - пользователь услугами связи, с которым заключен договор об оказании таких услуг при выделении для этих целей абонентского номера или кода идентификации (ст. 2 ЗРК «О связи» от 5 июля 2004 года № 567)

АБОНЕНТ - байланыс қызметтерін көрсету мақсаттары үшін абоненттік номер немесе бірдейлендірілген код бөлінген кезде осындай қызметтер көрсету туралы шарт жасасқан байланыс қызметін пайдаланушы («Байланыс туралы» 2004 жылғы 5 шілдедегі № 567 ҚРЗ 2-бап)

АБОНЕНТСКАЯ ФИКСИРОВАННАЯ СИСТЕМА ОПЛАТЫ УСЛУГ ТЕЛЕФОННЫХ СОЕДИНЕНИЙ - система оплаты услуг, при которой сумма платежей пользователя связи за определенный период времени включает плату за предоставление абонентской линии независимо от ее типа в постоянное пользование абоненту и плату за предоставление местного телефонного соединения в зависимости от его средней продолжительности в расчете на одного абонента (ст. 2 ЗРК «О связи» от 5 июля 2004 года № 567)

ТЕЛЕФОНДЫҚ ҚОСЫЛЫСТАР ҚЫЗМЕТІНЕ АҚЫ ТӨЛЕУДІҢ АБОНЕНТТІК ТІРКЕЛГЕН ЖҮЙЕСІ - айланысты пайдаланушының белгілі бір уақыт кезеңіндегі төлемдер сомасы абоненттік желіні оның түріне қарамастан, абонентке тұрақты пайдалануға беру төлемақысын және жергілікті телефондық қосылыстың бір абонентке шаққандағы орташа ұзақтығына қарай төлемақыны қамтитын, қызметке ақы төлеу жүйесі («Байланыс туралы» 2004 жылғы 5 шілдедегі № 567 2-бап)

АБОНЕНТСКИЙ ПОЧТОВЫЙ ЯЩИК - специальный запирающийся шкаф с ящиками, устанавливаемый в жилых домах, а также на доставочном участке в сельской местности для получения адресатами почтовых отправлений (ст. 1 ЗРК «О почте» от 8 февраля 2003 года № 386)

АБОНЕНТТІК ПОЧТА ЖӘШІГІ - адресаттардың почта жөнелтілімдерін алуы үшін тұрғын үйлерде, сондай-ақ ауылдық жерлердегі жеткізу учаскесінде орнатылатын, жәшіктері бар құлыптамалы арнайы шкаф («Почта туралы» 2003 жылғы 8 ақпандағы № 386-II ҚРЗ 1-бап)

АВАЛИСТ - лицо, совершившее аваль (п.п.н.3. ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97-1)

АВАЛЬШЫ - аваль беруші тұлға («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуірдегі № 97-1 ҚРЗ о.з.ц.ү.)

АВАЛЬ - вексельная гарантия, при которой лицо, ее совершившее, принимает на себя обязательство по осуществлению платежа по векселю (полностью или в части) за другое лицо, обязанное по векселю (п.п.н.з. ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97)

АВАЛЬ - вексель кепiлдiгi, соған орай оны жасаған тұлға вексель бойынша мiндеттi басқа тұлға үшiн вексель жөнiндегi төлемдi жасауға (толық немесе бiр бөлiгiн) өзiне мiндеттеме қабылдайды («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуірдегі № 97 ҚРЗ о.з.ц.ү.)

АВАРИЙНАЯ БРОНЬ - минимально необходимая электрическая мощность, подача которой на объект непрерывного электроснабжения сохраняет функционирование важных для него устройств и предотвращает нарушение работы объектов жизнеобеспечения, а также катастрофические, экологические, социальные или экономические последствия или гибель людей (ст. 1 ЗРК «Об электроэнергетике» от 9 июля 2004 года № 588)

АВАРИЯЛЫҚ БРОНЬ - электрмен үздiксiз жабдықтау объектiсiне берiлуi ол үшiн маңызды құрылғылардың жұмыс iстеуiн сақтайтын және тыныс-тiршiлiктi қамтамасыз ету объектiлерi жұмысының бұзылуын, сондай-ақ апатты экологиялық, әлеуметтiк немесе экономикалық зардаптарды немесе адамдардың өлiмiн болғызбайтын ең төменгi қажеттi электр қуаты («Электр энергетикасы туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 588 ҚРЗ 1-бап)

АВАРИЙНОЕ ЗАГРЯЗНЕНИЕ ОКРУЖАЮЩЕЙ СРЕДЫ - внезапное непреднамеренное загрязнение окружающей среды, вызванное аварией, происшедшей при осуществлении экологически опасных видов хозяйственной и иной деятельности физических и (или) юридических лиц, и являющее собой выброс в атмосферу и (или) сброс вредных веществ в воду или рассредоточение твердых, жидких или газообразных загрязняющих веществ на участке земной поверхности, в недрах или образование запахов, шумов, вибрации, радиации, или электромагнитное, температурное, световое или иное физическое, химическое, биологическое вредное воздействие, превышающее для данного времени допустимый уровень (ст.1 ЭКРК от 9 января 2007 года № 212)

ҚОРШАҒАН ОРТАНЫҢ АВАРИЯЛЫҚ ЛАСТАНУЫ - жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шаруашылық және өзге де қызметтiң экологиялық қауiптi түрлерiн жүзеге асыруы кезiнде болған авариядан туындаған және зиянды заттарды атмосфераға шығару және (немесе) суға ағызу салдары немесе жер бетi учаскесiнде, жер қойнауында қатты, сұйық немесе газ түрiндегi ластағыш заттардың жайылуы немесе иiстiң, шудың, тербелiстiң, радиацияның пайда болуы немесе сол уақыттағы жол берiлетiн деңгейден асатын электромагниттiк, температуралық әсер ету, жарықтың әсерi немесе өзге де физикалық, химиялық, биологиялық зиянды әсер ету арқылы қоршаған ортаны кенеттен абайсызда ластауы (2007 жылғы 9 қаңтардағы № 212 ҚР ЭК 1-бап)

АВАРИЙНОЕЗАГРЯЗНЕНИЕОКРУЖАЮЩЕЙ СРЕДЫ - внезапное непреднамеренное загрязнение окружающей среды, вызванное аварией, происшедшей при осуществлении экологически опасных видов хозяйственной и иной деятельности физических и (или) юридических лиц, и являющее собой выброс в атмосферу и (или) сброс вредных веществ в воду или рассредоточение твердых, жидких или газообразных загрязняющих веществ на участке земной поверхности, в недрах, или образование запахов, шумов, вибрации, радиации, или электромагнитное, температурное, световое или иное физическое, химическое, биологическое вредное воздействие, превышающее для данного времени допустимый уровень (ст.1ЗРК «Об обязательном экологическом страховании» от 13 декабря 2005 года № 93)

ҚОРШАҒАН ОРТАНЫҢ АВАРИЯЛЫҚ ЛАСТАНУЫ - жеке және (немесе) заңды тұлғалардың шаруашылық және өзге де қызметтің экологиялық қауіпті түрлерін жүзеге асыруы кезінде болған авариялардан туындаған және зиянды заттарды атмосфераға шығару және (немесе) суға тастау немесе жер беті учаскесінде, жер қойнауында қатты, сұйық немесе газ түрiндегi ластаушы заттардың жайылуы немесе иістің, шудың, тербелістің, радиацияның пайда болуы немесе электромагниттік, температуралық әсер, жарықтың әсері немесе сол уақыт үшін жол берілетін деңгейден асатын өзге де физикалық, химиялық, биологиялық зиянды әсер ету болып табылатын қоршаған ортаның кенеттен абайсызда ластануы («Мiндетті экологиялық сақтандыру туралы» 2005 жылғы 13 желтоқсандағы № 93ҚР 31-бап)

АВАРИЙНОЕ НАРУШЕНИЕ - недопустимые отклонения технологических параметров работы электроустановки или ее элементов, вызвавшие вывод их из работы или повреждение во время эксплуатации (ст.1 ЗРК «Об электроэнергетике» от 9 июля 2004 года № 588)

АВАРИЯЛЫҚ БҰЗЫЛЫС - электр қондырғысы немесе оның элементтерi жұмысының технологиялық параметрлерiнiң олардың iстен шығуын немесе пайдалану кезінде зақымдануын туындатқан, жол беруге болмайтын ауытқулары («Электр энергетикасы туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 588 ҚРЗ 1-бап)

АВАРИЙНО-СПАСАТЕЛЬНАЯ СЛУЖБА - cовокупность органов управления, сил и средств, предназначенных для решения задач по предупреждению и ликвидации чрезвычайных ситуаций, функционально объединенных в единую систему, основу которой составляют аварийно-спасательные формирования, в том числе аэромобильные отряды, структурно включающие в себя спасателей-исполнителей, выполняющих аварийно-спасательные и неотложные работы, спасателей-руководителей этих работ - младшего, среднего и высшего состава и вспомогательные службы технического обеспечения этих работ (ст.1 ЗРК «Об аварийно-спасательных службах и статусе спасателей» от 27 марта 1997 года № 87)

АВАРИЯЛЫҚ-ҚҰТҚАРУ ҚЫЗМЕТІ - негiзiн өзiне құрылымдық жағынан авариялық-құтқару жұмыстары мен шұғыл жұмыстарды орындайтын атқарушы-құтқарушыларды, кiшi, орта және жоғары құрамдағы осы жұмысты басқарушы-құтқарушыларды және осы жұмысты техникалық жағынан қамтамасыз ететiн көмекшi қызметтердi қамтитын авариялық-құтқару құрамалары, оның iшiнде аэроұтқыр отрядтар құрайтын, қызмет мiндеттерi жағынан бiртұтас жүйеге бiрiктiрiлген, төтенше жағдайлардың алдын алу және оларды жою жөнiндегi мiндеттердi шешуге арналған басқару органдарының, күштер мен құралдардың жиынтығы («Авариялық-құтқару қызметі және құтқарушылардың мәртебесі туралы» 1997 жылғы 27 наурыздағы № 87 ҚРЗ 1-бап)

АВАРИЙНО-СПАСАТЕЛЬНОЕ ФОРМИРОВАНИЕ - самостоятельная или входящая в состав аварийно-спасательной службы структура, предназначенная для проведения спасательных и неотложных работ, основу которой составляют подразделения спасателей, оснащенные специальной техникой, оборудованием, снаряжением, инструментами, материалами и обеспеченные кинологической службой (ст.1 ЗРК «Об аварийно-спасательных службах и статусе спасателей» от 27 марта 1997 года № 87)

АВАРИЯЛЫҚ-ҚҰТҚАРУ ҚҰРАМАСЫ - негiзiн арнаулы техникамен, жабдықтармен, құралдармен, аспаптармен, материалдармен жарақтандырылған және кинологиялық қызметпен қамтамасыз етiлген құтқарушылар бөлiмшелерi құрайтын, құтқару жұмыстары мен шұғыл жұмыстарды жүргiзуге арналған дербес немесе авариялық-құтқару қызметiнiң құрамына енетiн құрылым («Авариялық-құтқару қызметі және құтқарушылардың мәртебесі туралы» 1997 жылғы 27 наурыздағы № 87 ҚРЗ 1-бап)

АВАРИЙНО-СПАСАТЕЛЬНЫЕ РАБОТЫ - комплекс мероприятий, направленных на своевременное оказание помощи потерпевшим (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

АВАРИЯЛЫҚ-ҚҰТҚАРУ ЖҰМЫСТАРЫ- ол жапа шеккендерге дер кезінде көмек көрсетуге бағытталған іс-шаралар кешені («ҚР әуе кеңістігін пайдалану және авиация қызметі туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚР 31-бап)

АВАРИЙНО-СПАСАТЕЛЬНЫЕ СРЕДСТВА - техническая, научно-техническая и интеллектуальная продукция, в том числе специализированные средства связи и управления, техника, оборудование, снаряжение, имущество и материалы, методические, видео-, кино-, фотоматериалы по технологии спасательных и неотложных работ, а также программные базы данных для электронных вычислительных машин и иные средства, предназначенные для проведения спасательных и неотложных работ (cт.1 3PK «Об аварийно-спасательных службах и статусе спасателей» от 27 марта 1997 года № 87)

АВАРИЯЛЫҚ-ҚҰТҚАРУ ҚҰРАЛДАРЫ - техникалық, ғылыми-техникалық және санаткерлік өнім, оның ішінде байланыс пен басқарудың мамандандырылған құралдары, құтқару жұмыстары мен шұғыл жұмыстардың технология жөніндегі техника, жабдықтар, құралдар, мүлік пен материалдар, әдістемелік, бейне-, кино-, фотоматериалдар, сондай-ақ электронды есептеу машиналарына арналған бағдарламалық деректер базасы және құтқару жұмыстары мен шұғыл жұмыстарды жүргізуге арналған өзге құралдар («Авариялық құтқару қызметі және құтқарушылардың мәртебесі туралы» 1997 жылғы 27 наурыздағы № 87-1 ҚРЗ 1-бап)

АВАРИЙНЫЙ ВЗНОС- денежная сумма, которую получатель обязан внести перевозчику при выдаче ему груза для возмещения расходов в случае общей аварии в качестве обеспечения уплаты его доли в общеаварийных расходах (ст.1 ЗРК «О торговом мореплавании» от 17 января 2002 года № 284)

АВАРИЯЛЫҚ ЖАРНА - тасымалдаушыға жүк берген кезде жалпы авария жағдайындағы шығыстарды өтеу үшін оның жалпы авариялық шығыстардағы үлесін төлеуді қамтамасыз ету ретінде алушы тасымалдаушыға енгізуге міндетті болатын ақша сомасы («Сауда мақсатындағы теңізде жүзу туралы» 2002 жылғы 17 қаңтардағы № 284 ҚРЗ 1-бап)

АВАРИЯ- нарушение технологического процесса, повреждение механизмов, оборудования и сооружений (ст.1 ЗРК «О чрезвычайных ситуациях природного и техногенного характера» от 5 июля 1996 года № 19)

АВАРИЯ - технологиялық процестің бұзылуы, механизмдердің, жабдықтар мен ғимараттардың зақымдануы («Табиғи және техногендік сипаттағы төтенше жағдайлар туралы» 1996 жылғы 5 шілдедегі № 19 ҚРЗ 1-бап)

АВАРИЯ - разрушение зданий, сооружений и (или) технических устройств, применяемых на опасном производственном объекте, неконтролируемые взрыв и (или) выброс опасных веществ (ст.1 ЗРК «О промышленной безопасности на опасных производственных объектах» от 3 апреля 2002 года № 314)

АВАРИЯ - ғимараттардың, құрылыстардың және (немесе) қауiптi өндiрiстiк объектiде қолданылатын техникалық құрылғылардың бұзылуы, бақыланбайтын жарылыс және (немесе) қауiптi заттардың шығарындысы («Қауіпті өндірістік объектілердегі өнеркәсіптік қауіпсіздік туралы» 2002 жылғы 3 сәуірдегі № 314 ҚРЗ 1-бап) 

АВАРИЯ НА ОБЪЕКТ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ КОТОРОГО СВЯЗАНА С ОПАСНОСТЬЮ ПРИЧИНЕНИЯ ВРЕДА ТРЕТЬИМ ЛИЦАМ - нарушение технологического процесса, повреждение механизмов, оборудования и сооружений, в результате которых нанесен вред жизни, здоровью и (или) имуществу третьих лиц (ст.1 ЗРК «Об обязательном страховании гражданско-правовой ответственности владельцев объектов, деятельность которых связана с опасностью причинения вреда третьим лицам» от 7 июля 2004 года № 580) 

ҚЫЗМЕТI ҮШIНШI ТҰЛҒАЛАРҒА ЗИЯН КЕЛТIРУ ҚАУПІМЕН БАЙЛАНЫСТЫ ОБЪЕКТІДЕГІ АВАРИЯ - нәтижесiнде үшiншi тұлғалардың өмiрiне, денсаулығына және (немесе) мүлкiне зиян келтiрген технологиялық процестiң бұзылуы, тетiктердiң, жабдықтардың және құрылыстардың зақымдануы («Қызметi үшiншi тұлғаларға зиян келтiру қаупiмен байланысты объектiлер иелерiнiң азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгiн мiндеттi сақтандыру туралы» 2004 жылғы 7 шілдедегі № 580 ҚР 31-бап)

АВИАКОМПАНИЯ - юридическое лицо, имеющее действующий сертификат эксплуатанта гражданских воздушных судов (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697) 

АВИАКОМПАНИЯ - азаматтық әуе кемелерiн пайдаланушының қолданыстағы сертификаты бар заңды тұлға («ҚР әуе кеңістігін пайдалану және авиация қызметі туралы» 1995  жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

АВИАЦИОННАЯ БЕЗОПАСНОСТЬ - нормальная и безопасная деятельность авиации, обеспечиваемая предупреждением и предотвращением актов незаконного вмешательства в ее деятельность (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697) 

АВИАЦИЯ ҚАУІПСІЗДІГІ - ол авиация қызметін заңсыз қол сұғу актілерінің алдын алу және оларды болдырмау арқылы қамтамасыз етілетін авиацияның қалыпты және қауіпсіз қызметі («ҚР әуе кеңістігін пайдалану және авиация қызметі туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

АВИАЦИОННАЯ ТЕХНИКА - гражданские воздушные суда, их оборудование, комплектующие изделия, двигатели, тренажеры и средства наземного обслуживания гражданских воздушных судов (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании гражданской авиации» от 15 декабря 2001 года № 271)

АВИАЦИЯЛЫҚ ТЕХНИКА - азаматтық әуе кемелері, олардың жабдығы, жинақтаушы бұйымдары, двигательдері, тренажерлері және азаматтық әуе кемелеріне жерде қызмет көрсету құралы («Азаматтық авиацияны мемлекеттік реттеу туралы» 2001 жылғы 15 желтоқсандағы № 271 ҚРЗ 1-бап)

АВИАЦИОННЫЕ УСЛУГИ - услуги гражданской авиации, связанные с организацией и обеспечением воздушных перевозок пассажиров, багажа, грузов и почты и выполнением авиационных работ (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании гражданской авиации» от 15 декабря 2001 года № 271)

АВИАЦИЯЛЫҚ ҚЫЗМЕТ КӨРСЕТУЛЕР - азаматтық авиацияның жолаушылардың, багаждың, жүктің және почтаның әуе тасымалдарын ұйымдастыру мен қамтамасыз етуге және авиациялық жұмыстарды орындауға байланысты қызмет көрсетулер («Азаматтық авиацияны мемлекеттік реттеу туралы» 2001 жылғы 15 желтоқсандағы № 271-II ҚРЗ 1-бап)

АВИАЦИОННЫЙ МАРШРУТ (АВИАМАРШРУТ) - географическое описание или комбинация географических описаний земной поверхности, над которой осуществляется воздушное сообщение между пунктами авиаперевозок (cm.1 ЗРК «О государственном регулировании гражданской авиации» от 15 декабря 2001 года № 271)

АВИАЦИЯЛЫҚ МАРШРУТ (АВИАМАРШРУТ)- үстінде авиатасымалдар пункттері арасындағы әуе қатынасы жүзеге асырылатын жер бетінің географиялық сипаттамасы немесе географиялық сипаттамалар құрастырылымы («Азаматтық авиацияны мемлекеттік реттеу туралы» 2001 жылғы 15 желтоқсандағы № 271-II ҚРЗ 1-бап)

АВИАЦИОННЫЙ ПЕРСОНАЛ - физические лица, имеющие профессиональную подготовку авиационного профиля, осуществляющие деятельность по организации полетов, управлению движением воздушных судов, обслуживанию воздушных судов, выполнению авиационных работ, атакже по обеспечению перевозок, безопасности полетов или авиационной безопасности (cт.1 3PK «О государственном регулировании гражданской авиации» от 15 декабря 2001 года № 271)

АВИАЦИЯ ПЕРСОНАЛЫ - авиациялық бағдардағы кәсіби даярлығы бар, ұшуды ұйымдастыру, әуе кемелерінің қозғалысын басқару, әуе кемелеріне қызмет көрсету, авиациялық жұмыстарды орындау жөніндегі, сондай-ақ тасымалдары, ұшу қауіпсіздігін немесе авиациялық қауіпсіздікті қамтамасыз ету жөніндегі қызметті жүзеге асыратын жеке адамдар («Азаматтық авиацияны мемлекеттік реттеу туралы» 2001 жылғы 15 желтоқсандағы № 271-II ҚРЗ 1-бап)

АВИАЦИОННЫЕ РАБОТЫ - специализированные операции, выполняемые средствами авиации в отдельных отраслях хозяйства в целях обеспечения технологических и производственных процессов заказчиков (в сельском хозяйстве, строительстве, обслуживание экспедиций и т.д.), а также для проведения экспериментальных и научно-исследовательских работ, санитарных и природоохранных мероприятий, оказания медицинской помощи населению, ликвидации последствий стихийных бедствий, аварий и катастроф (cт.1 3PK «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

АВИАЦИЯЛЫҚ ЖҰМЫСТАР - жеке шаруашылық салаларындағы (ауыл шаруашылығындағы, құрылыстағы, экспедициялар мен тағы басқаларға қызмет көрсетудегi) тапсырыс берушiлердiң технологиялық және өндiрiстiк процестерiн қамтамасыз ету мақсатында, сондай-ақ экспериментті және ғылыми-зерттеу жұмыстарын, санитарлық және табиғатты қорғау іс-шараларын жүргiзу, халыққа медициналық көмек көрсету, табиғи зiлзала, авариялар мен апаттар зардаптарын жою үшiн авиация құралдарымен атқарылатын мамандандырылған операциялар («ҚР әуе кеңістігін пайдалану және авиация қызметі туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚР З1-бап)

АВИАЦИЯ КАК ОТРАСЛЬ - все виды организаций, деятельность которых направлена на создание условий и использование воздушного пространства человеком с помощью воздушных судов (cт.1 3PK «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

АВИАЦИЯ САЛА РЕТІНДЕ - қызметі әуе кемелерiнiң көмегiмен адамға жағдай жасауға және оның әуе кеңістiгiн пайдалануына бағытталған ұйымдардың барлық түрi («ҚР әуе кеңістігін пайдалану және авиация қызметі туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚР3 1-бап)

АВТОБУС - автотранспортное средства, предназначенное для перевозки пассажиров и багажа, имеющее более восьми мест для сидения, исключая место водителя (ст.1 ЗРК «Об автомобильном транспорте» от 4 июля 2003 года № 476)

АВТОБУС - жүргiзушiнiң орнын қоспағанда, сегiзден аса отыратын орны бар, жолаушылар мен багаж тасымалына арналған автокөлiк құралы («Автомобиль көлiгi туралы» 2003 жылғы 4 шілдедегі № 476-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АВТОВОКЗАЛ - комплекс сооружений, предназначенный для обслуживания пассажиров и водителей автобусов, пассажиропоток которого составляет более пятисот человек в сутки, и включающий в себя: капитальное здание с залом ожидания вместимостью свыше семидесяти пяти человек и билетными кассами, пункты медицинского освидетельствования водителей и оказания первичной медико-санитарной помощи, камеры хранения, перрон для посадки и высадки пассажиров, площадку для стоянки автобусов, посты для осмотра автобусов, диспетчерские пункты и комнату матери и ребенка (ст.1 ЗРК «Об автомобильном транспорте» от 4 июля 2003 года № 476)

АВТОВОКЗАЛ - жолаушылар легi тәулiгiне бес жүзден астам адам болатын, жолаушыларға және автобустардың жүргiзушiлерiне қызмет етуге арналған және оған: жетпiс бестен астам адам сиятын күту залы және билет кассалары бар күрделi ғимарат, жүргізушiлердi медициналық куәландыру және алғашқы медициналық-санитарлық көмек көрсету пункттерi, сақтау камералары, жолаушыларды отырғызуға және түсiруге арналған перрон, автобустар тұратын алаң, автобустарды қарау посттары, диспетчерлiк пункттер және ана мен бала бөлмесi кiретiн құрылыстар кешенi («Автомобиль көлiгi туралы» 2003 жылғы 4 шілдедегі № 476 ҚРЗ 1-бап)

АВТОЗАПРАВОЧНАЯ СТАНЦИЯ - технологический комплекс, оснащенный оборудованием, обеспечивающим хранение и розничную реализацию нефтепродуктов (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании производства и оборота отдельных видов нефтепродуктов» от 7 апреля 2003 года № 402)

АВТОМОБИЛЬДЕРГЕ ЖАНАРМАЙ ҚҰЮ СТАНЦИЯСЫ - мұнай өнiмдерiн сақтауды және бөлшек сауда-мен өткiзудi қамтамасыз ететiн жабдықпен жарақтандырылған технологиялық кешен («Мұнай өнiмдерiнiң жекелеген түрлерiн өндiрудi және олардың айналымын мемлекеттiк реттеу туралы» 2003 жылғы 7 сәуірдегі № 402 ҚРЗ 1-бап)

АВТОЛАВКА - оснащенное торговым оборудованием специализированное автотранспортное средство (ст.10 ЗРК «О регулировании торговой деятельности» от 12 апреля 2004 года № 544)

АВТОДҮКЕН - сауда жабдықтарымен жарақталған арнайы автокөлiк құралы («Сауда қызметін реттеу туралы» 2004 жылғы 12 сәуірдегі № 544 ҚРЗ 10-бап)

АВТОМАТИЗИРОВАННАЯ ИНФОРМАЦИОННАЯ СИСТЕМА - программное обеспечение накопительного пенсионного фонда, необходимое для осуществления им учета пенсионных активов и накоплений на индивидуальном пенсионном счете и обеспечивающее надежность, сохранность и защиту информации от несанкционированного доступа (ст.1 ЗРК «О пенсионном обеспечении в РК» от 20 июня 1997 года № 136)

АВТОМАТТАНДЫРЫЛҒАН АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕ - жинақтаушы зейнетақы қорының жеке зейнетақы шотындағы зейнетақы активтерiн және жинақталған қаражаттарын есепке алуды жүзеге асыруға қажеттi және ақпараттың сенiмдiлiгiн, сақталуын және оны рұқсатсыз кiруден қорғауды қамтамасыз ететін бағдарламалық қамтамасыз етiлуi («ҚР зейнетақымен қамсыздандыру туралы» 1997 жылғы 20 маусымдағы № 136 ҚРЗ 1-бап)

АВТОМАТИЧЕСКОЕ ЛИЦЕНЗИРОВАНИЕ ИМПОРТА ОТДЕЛЬНЫХ ТОВАРОВ - мера, установленная в целях мониторинга посредством выдачи лицензии (ст.3 ЗРК «О лицензировании» от 11 января 2007 года № 214)

ЖЕКЕЛЕГЕН ТАУАРЛАРДЫҢ ИМПОРТЫН АВТОМАТТЫ ТҮРДЕ ЛИЦЕНЗИЯЛАУ - лицензия беру мониторингтеу мақсатында белгіленген шара («Лицензиялау туралы» 2007 жылғы 11 қаңтардағы № 214 ҚРЗ 1-бап)

АВТОМОБИЛЬНАЯ ДОРОГА - комплекс инженерных сооружений, предназначенных для движения автомобилей, обеспечивающий непрерывное, безопасное движение автомобилей и других транспортных средств с установленными скоростями, нагрузками, габаритами, а также участки земель, предоставленные для размещения этого комплекса (земли транспорта), и воздушное пространство над ними в пределах установленного габарита (ст.1 ЗРК «Об автомобильных дорогах» от 17 июля 2001 года № 245)

АВТОМОБИЛЬ ЖОЛЫ - автомобильдерді және басқа да көлік құралдарының белгіленген жылдамдықпен, жүктемелермен, көлемдермен үздіксіз, қауіпсіз жүрісін қамтамасыз ететін, автомобильдер жүрісіне арналған инженерлік құрылыстар кешені, сондай-ақ осы кешенді орналастыру үшін берілген жер учаскелері (көлік жерлері) және олардың үстіндегі белгіленген көлем шегіндегі әуе кеңістігі («Автомобиль жолдары туралы» 2001 жылғы 17 шілдедегі № 245 ҚРЗ 1-бап)

АВТОМОБИЛЬНОЕ ТРАНСПОРТНОЕ СРЕДСТВО - единица подвижного состава автомобильного транспорта, включающего автобусы, микроавтобусы, легковые и грузовые автомобили, автомобильные прицепы, полуприцепы к седельным тягачам, а также специализированные автомобили (предназначенные для перевозки определенных видов грузов) и спецальные автомобили (предназначенные для выполнения различных, преимущественно нетранспортных, работ) (ст. 1 ЗРК «Об автомобильном транспорте» от 4 июля 2003 года № 476)

АВТОМОБИЛЬ КӨЛІГІ ҚҰРАЛЫ - автобустар, шағын автобустар, жеңiл және жүк автомобильдерi, автомобиль тiркемелерi, ершiктi тартқыштарға жартылай тiркемелер, сондай-ақ арнайы бейiмделген автомобильдер (жүктердiң белгiлi бiр түрлерiн тасымалдауға арналған) және арнаулы автомобильдер (әртүрлi, көбiнесе көлiкке арналмаған жұмыстарды орындайтын) кiретiн автомобиль көлiгi жылжымалы құрамының бiрлiгi («Автомобиль көлiгi туралы» 2003 жылғы 4 шілдедегі № 476-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АВТОМОБИЛЬНЫЕ ДОРОГА МЕЖДУНАРОДНОГО ЗНАЧЕНИЯ - автомобильные дороги, соединяющие столицы соседних государств, а также входящие в соответствии с межгосударственными соглашениями в международную сеть автомобильных дорог (ст. 3 ЗРК «Об автомобильных дорогах» от 17 июля 2001 года № 245)

ХАЛЫҚАРАЛЫҚ МАҢЫЗЫ БАР АВТОМОБИЛЬ ЖОЛДАРЫ - көршілес мемлекеттердің астаналарын жалғастырып жатқан, сондай-ақ мемлекет аралық келісімдерге сәйкес халықаралық автомобиль жолдары желісіне кіретін автомобиль жолдары («Автомобиль жолдары туралы» 2001 жылғы 17 шілдедегі № 245-II ҚРЗ 3-бап)

АВТОМОБИЛЬНЫЕ ДОРОГА РЕСПУБЛИКАНСКОГО ЗНАЧЕНИЯ - относятся автомобильные дороги, обеспечивающие транспортное сообщение между крупными административными, культурными и экономическими центрами республики, а также соседними государствами, и автомобильные дороги, имеющие оборонное значение, за исключением указанных в подпункте 1) статьи 3 Закона РК «Об автомобильных дорогах» (ст. 3 ЗРК «Об автомобильных дорогах» от 17 июля 2001 года № 245) 

РЕСПУБЛИКАЛЫҚ МАҢЫЗЫ БАР АВТОМОБИЛЬ ЖОЛДАРЫ - «Автомобиль жолдары туралы» ҚР Заңның 3-бабының 1) тармақшасында көрсетілген жолдарды қоспағанда, республиканың ірі әкімшілік, мәдени және экономикалық орталықтары, сондай-ақ көршілес мемлекеттер арасында көлік қатынасын қамтамасыз ететін автомобиль жолдары және қорғаныстық маңызы бар автомобиль жолдары жатады («Автомобиль жолдары туралы» 2001 жылғы 17 шілдедегі № 245 ҚРЗ 3-бап)

АВТОМОБИЛЬНЫЕ ПЕРЕВОЗКИ- перевозки пассажиров, багажа, грузов или почты, осуществляемые автотранспортными средствами по автомобильным дорогам (ст.1 ЗРК «Об автомобильном транспорте» от 4 июля 2003 года № 476)

АВТОМОБИЛЬМЕН ТАСЫМАЛДАУ - автомобиль жолдары арқылы автокөлiк құралдарымен жүзеге асырылатын жолаушылар, багаж, жүктер немесе почта тасымалы («Автомобиль көлiгi туралы» 2003 жылғы 4 шілдедегі № 476-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АВТОМОБИЛЬНЫЙ ПЕРЕВОЗЧИК- физическое или юридическое лицо, владеющее автомобильными транспортными средствами на праве собственности или на иных законных основаниях, предоставляющее услуги по перевозке пассажиров, багажа, грузов или почты за плату или по найму и имеющее на это лицензию или соответствующее разрешение, выданное в установленной форме (ст.1 ЗРК «Об автомобильном транспорте» от 4 июля 2003 года № 476)

АВТОМОБИЛЬМЕН ТАСЫМАЛДАУШЫ - меншiк құқығымен немесе өзге де заңды негiздерде автомобиль көлiгi құралдарына иелiк етушi, жолаушыларды, багажды, жүктердi немесе почтаны тасымалдауда ақыға немесе жалға қызметтер көрсететiн және соған белгiленген нысанда берiлген лицензиясы немесе тиiстi рұқсаты бар заңды немесе жеке тұлға («Автомобиль көлiгi туралы» 2003 жылғы 4 шілдедегі № 476-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АВТОМОБИЛЬНЫЙ ТРАНСПОРТ - отрасль экономики, основной сферой деятельности которой являются организация и осуществление перевозок пассажиров, багажа, грузов и почты с использованием автотранспортных средств и инфраструктуры (ст. 1 ЗРК «Об автомобильном транспорте» от 4 июля 2003 года № 476)

АВТОМОБИЛЬ КӨЛIГI - негiзгi қызмет аясы автокөлiк құралдары мен инфрақұрылымды пайдалана отырып, жолаушылар, багаж, жүктер мен почта тасымалын ұйымдастыру және жүзеге асыру болып табылатын экономика саласы («Автомобиль көлiгi туралы» 2003 жылғы 4 шілдедегі № 476 ҚР3 1-бап)

АВТОР - физическое лицо, творческим трудом которого создано произведение (ст. 2 ЗРК «Об авторском праве и смежных правах» от 10 июня 1996 года № 6)

АВТОР - шығармашылық еңбегімен туынды жасаған жеке тұлға («Авторлық құқық және сабақтас құқықтар туралы» 1996 жылғы 10 маусымдағы № 6-І ҚРЗ 2-бап)

АВТОРСЕЛЕКЦИОННОГОДОСТИЖЕНИЯ (СЕЛЕКЦИОНЕР) - физическое лицо, которое создало, выявило или вывело сорт, породу (ст.2 ЗРК «Об охране селекционных достижений» от 13 июля 1999 года № 422-1)

СЕЛЕКЦИЯЛЫҚ ЖЕТІСТІК АВТОРЫ (СЕЛЕКЦИОНЕР) - сортты, тұқымды жасаған, тапқан немесе өсiрiп шығарған жеке адам («Селекциялық жетістіктерді қорғау туралы» 1999 жылғы 13 шілдедегі № 422 ҚРЗ 2-бап)

АВТОР ТОПОЛОГИИ - физическое лицо, творческим трудом которого она создана (ст.6 ЗРК «О правовой охране топологий интегральных микросхем» от 29 июня 2001 года № 217)

ТОПОЛОГИЯ АВТОРЫ - топологияны шығармашылық еңбегiмен жасаған жеке адам («Интегралдық микросхемалар топологияларын құқықтық қорғау туралы» 2001 жылғы 29 маусымдағы № 217 ҚРЗ 6-бап)

АВТОРСКИЙ НАДЗОР - правомочия автора по осуществлению контроля за: разработкой проекта строительства (строительной документации), осуществляемого автором (авторами) архитектурного и градостроительного произведения; реализацией проекта строительства, осуществляемого его разработчиками, включая автора (авторов) архитектурного или градостроительного произведения (ст.1 ЗРК «Об архитектурной, градостроительной и строительной деятельности в РК» от 16 июля 2001 года № 242)

АВТОРЛЫҚ ҚАДАҒАЛАУ - автордың: сәулет және қала құрылысы туындысының авторы (авторлары) жүзеге асыратын құрылыс жобасының (құрылыс құжаттамасының) әзірленуіне; сәулет немесе қала құрылысы туындысының авторын (авторларын) қоса алғанда, оны әзірлеушілер жүзеге асыратын құрылыс жобасының іске асырылуына бақылау жүргізу жөніндегі құқықтылығы (Қазақстан Республикасындағы сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» 2001 жылғы 16 шілдедегі № 242 ҚРЗ 1-бап)

АВТОРСКОЕ ПРАВО - имущественные и личные неимущественные права автора (ст.2 ЗРК «Об авторском праве и смежных правах» от 10 июня 1996 года № 6-1)

АВТОРЛЫҚ ҚҰҚЫҚ - автордың мүліктік және мүліктік емес жеке құқықтары («Авторлық құқық және сабақтас құқықтар туралы» 1996 жылғы 10 маусымдағы № 6-1 ҚРЗ 2-бап)

АВТОСТАНЦИЯ - комплекс сооружений, предназначенный для обслуживания пассажиров и водителей автобусов, пассажиропоток которого составляет менее пятисот человек в сутки, и включающий в себя: капитальное здание с залом ожидания вместимостью до семидесяти пяти человек и билетными кассами, камеры хранения, перрон для посадки и высадки пассажиров, площадку для стоянки автобусов, диспетчерские пункты (ст.1 ЗРК «Об автомобильном транспорте» от 4 июля 2003 года № 476)

АВТОСТАНЦИЯ - жолаушылар легi тәулiгiне бес жүз адамнан аз болатын, жолаушыларға және автобустардың жүргiзушiлерiне қызмет етуге арналған және оған: жетпiс бес адамға дейiн сиятын күту залы және билет кассалары бар күрделi ғимарат, сақтау камералары, жолаушыларды отырғызуға және түсiруге арналған перрон, автобустар тұратын алаң, диспетчерлiк пункттер кiретiн құрылыстар кешенi («Автомобиль көлiгi туралы» 2003 жылғы 4 шілдедегі № 476-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АГЕНТ - организация со стопроцентным государственным участием, создаваемая по решению Правительства РК и осуществляющая в пределах своей компетенции полномочия по управлению государственными ресурсами зерна (ст.1 ЗРК «О зерне» от 19 января 2001 года № 143)

АГЕНТ - мемлекет жүз процент қатысатын, ҚР Үкіметінің шешімімен құрылатын және өз құзыреті шегінде мемлекеттік астық ресурстарын басқару жөніндегі өкілеттікті жүзеге асыратын ұйым («Астық туралы» 2001 жылғы 19 қаңтардағы № 143 ҚРЗ 1-бап)

АГЕНТ - юридическое лицо со стопроцентным участием государства, определяемое Правительством РК для управления бюджетными средствами, выделяемыми для поддержки обязательного страхования в растениеводстве (cm.1 ЗРК «Об обязательном страховании в растениеводстве» от 10 марта 2004 года № 533)

АГЕНТ - өсiмдiк шаруашылығындағы мiндеттi сақтандыруды қолдау үшiн бөлiнген қаражатын басқаруға арналған, ҚР Үкiметi айқындайтын, мемлекет жүз процент қатысатын заңды тұлға («Өсімдік шаруашылығындағы міндетті сақтандыру туралы» 2004 жылғы 10 наурыздағы № 533 ҚР 31-бап)

АГЕНТСКАЯ ОБЛИГАЦИЯ - облигация, выпускаемая финансовым агентством (ст. 1 «О рынке ценных бумаг» от 2 июля 2003 года № 461)

АГЕНТТІК ОБЛИГАЦИЯ - қаржы агенттiгi шығаратын облигация («Бағалы қағаздар рыногы туралы» 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АГЕНТ ПО УПЛАТЕ ОБЯЗАТЕЛЬНЫХ ПЕНСИОННЫХ ВЗНОСОВ - физическое или юридическое лицо, включая иностранное юридическое лицо, осуществляющее деятельность в РК через постоянное учреждение, а также филиалы, представительства иностранных юридических лиц, исчисляющее, удерживающее (начисляющее) и перечисляющее обязательные пенсионные взносы в порядке, определяемом законодательством РК (ст.1 ЗРК «О пенсионном обеспечении в РК» от 20 июня 1997 года № 136)

МІНДЕТТІ ЗЕЙНЕТАҚЫ ЖАРНАЛАРЫН ТӨЛЕУ ЖӨНІНДЕГІ АГЕНТ - ҚР қызметiн тұрақты мекеме арқылы жүзеге асыратын шетелдiк заңды тұлғаны қоса алғанда, жеке немесе заңды тұлға, сондай-ақ ҚР заңдарында белгiленген тәртіппен мiндеттi зейнетақы жарналарын есептеп шығаратын, ұстап қалатын (есептеп қосатын) және аударатын шетелдiк заңды тұлғалардың филиалдары, өкілдiктерi («ҚР зейнетакымен қамсыздандыру туралы» 1997 жылғы 20 маусымдағы № 136 ҚРЗ 1-бап)

АГРОЛЕСОМЕЛИОРАТИВНОЕ НАСАЖДЕНИЕ- защитное лесное насаждение, позволяющее снижать воздействие неблагоприятных для сельского хозяйства природных факторов (ст.4 ЛК РК от 8 июля 2003 года № 477)

АГРООРМАНМЕЛИОРАЦИЯЛЫҚ ЕКПЕ - ауыл шаруашылығы үшiн қолайсыз табиғи факторлардың әсерiн азайтуға мүмкiндiк беретiн қорғаныштық орман екпесi (2003 жылғы 8 шілдедегі № 477 ҚР ОК 4-бап)

АГРОМЕТЕОРОЛОГИЧЕСКИЙ МОНИТОРИНГ - cовокупность мероприятий, направленных на проведение наблюдений наземной агрометеорологической сетью; система сбора, передачи, анализа и обработки информации по планированию агротехнических работ и составление агрометеопрогнозов в интересах сельского хозяйства (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании развития агропромышленного комплекса и сельских территорий» от 8 июля 2005 года № 66)

АГРОМЕТЕОРОЛОГИЯЛЫҚ МОНИТОРИНГ - жер бетiндегi агрометеорологиялық желi арқылы байқау жүргiзуге бағытталған iс-шаралар жиынтығы; агротехникалық жұмыстарды жоспарлау жөнiндегi ақпаратты жинау, беру, талдау мен өңдеу жүйесi және ауыл шаруашылығы мүддесiне орай агрометеорологиялық болжаулар жасау («Агроөнеркәсіптік кешенді және ауылдың аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 66 ҚРЗ 1-бап)

АГРОПРОДОВОЛЬСТВЕННЫЙ РЫНОК - cовокупность отношений, связанных с приобретением, реализацией и иными элементами оборота сельскохозяйственной продукции и продуктов ее переработки (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании развития агропромышленного комплекса и сельских территорий» от 8 июля 2005 года № 66)

АГРАРЛЫҚ АЗЫҚ-ТҮЛІК НАРЫҒЫ - ауыл шаруашылығы өнiмi мен оның қайта өңдеу өнiмдерiн сатып алумен, өткiзумен және олардың айналымының өзге де элементтерiмен байланысты қатынастардың жиынтығы («Агроөнеркәсіптік кешенді және ауылдың аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 66 ҚРЗ 1-бап)

АГРОПРОМЫШЛЕННЫЙ КОМПЛЕКС - совокупность отраслей экономики, включающих производство, заготовку, хранение, транспортировку, переработку и реализацию продукции сельского, рыбного хозяйства, атакже пищевую промышленность, сопутствующие производства и сферы деятельности, обеспечивающие их современной техникой, технологическим оборудованием, деньгами, информационными и другими ресурсами, ветеринарно-санитарную и фитосанитарную безопасность, научное обеспечение и подготовку кадров (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании развития агропромышленного комплекса и сельских территорий» от 8 июля 2005 года № 66)

АГРОӨНЕРКӘСІПТІК КЕШЕН - ауыл шаруашылығы, балық шаруашылығы өнiмiн өндiрудi, дайындауды, сақтауды, тасымалдауды, қайта өңдеудi және өткiзудi, сондай-ақ тамақ өнеркәсiбін, оларды қазiргі заманғы техникамен, технологиялық жабдықпен, ақша-мен, ақпараттық және басқа да pecуpcтармен қамтамасыз ететiн iлеспе өндiрiстер мен қызмет салаларын, ветеринариялық-санитариялық және фитосанитариялық қауiпсiздiктi, ғылыми қамтамасыз ету мен кадрлар даярлауды қамтитын экономика салаларының жиынтығы («Агроөнеркәсіптік кешенді және ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 66 ҚРЗ 1-бап)

АГРОЭКОЛОГИЧЕСКАЯ ЗОНА - территория, однородная по условиям возделывания сельскохозяйственных растений или близких по экологическим требованиям культур (ст.1 ЗРК «О семеноводстве» от 8 февраля 2003 года № 385)

АГРОЭКОНОМИКАЛЫҚ АЙМАҚ - ауыл шаруашылық өсімдіктерін өсіру жағдайлары бойынша біртекті немесе дақылдардың экологиялық талаптары бойынша жақын аумақ («Тұқым шаруашылығы туралы» 2003 жылғы 8 ақпандағы № 385 ҚРЗ 1-бап)

АГРЕССИЯ - применение вооруженной силы иностранным государством (группой либо коалицией государств) против суверенитета, территориальной неприкосновен-ности или политической независимости РК или воздействие на нее каким-либо другим образом, не совместимым с Уставом Организации Объединенных Наций (cт.1 ЗРК «О военном положении» от 5 марта 2003 года № 391)

АГРЕССИЯ - шет мемлекеттің (мемлекеттер тобының не коалициясының) ҚР егемендiгiне, аумақтық қол сұғылмаушылығына немесе саяси тәуелсiздiгiне қарсы қарулы күш қолдануы немесе оған Бiрiккен Ұлттар Ұйымының Жарғысымен сыйыспайтын қандай да болсын басқадай әрекет жасауы («Соғыс жағдайы туралы» 2003 жылғы 5 наурыздағы № 391 ҚРЗ 1-бап)

АКТ АГРЕСИИ - любое из следующих действий независимо от объявления войны: вторжение, нападение вооруженных сил иностранного государства на территорию РК, любая аннексия территории РК или ее части с применением вооруженной силы; бомбардировка территории РК или применение любого оружия иностранным государством против РК; блокада портов или берегов РК вооруженными силами иностранного государства; нападение вооруженных сил иностранного государства на Вооруженные Cилы, другие войска и воинские формирования РК, судно торгового мореплавания или гражданской авиации РК; применение вооруженных сил иностранного государства, находящихся на территории РК по международному договору, в нарушение условий, предусмотренных в международном договоре, или любое продолжение их пребывания на территории РК по прекращении действия международного договора; действие государства, позволяющего, чтобы его территория, которую оно предоставило в распоряжение другого государства, использовалась этим государством для совершения акта агрессии против РК; засылка государством или от имени государства вооруженных банд, групп, иррегулярных сил или наемников, которые осуществляют акты применения вооруженной силы против РК, носящие столь серьезный характер, что это равносильно перечисленным выше актам; иные действия иностранных государств, направленные против суверенитета, территориальной неприкосновенности или политической независимости РК, а также акты, определенные Советом Безопасности Организации Объединенных Наций, как представляющие собой агрессию согласно положениям Устава Организации Объединенных Наций (ст.1 ЗРК «0 военном положении» от 5 марта 2003 года № 391)

АГРЕССИЯ АКТІСІ - соғыстың жариялану-жарияланбауына қарамастан мынадай іс-қимылдардың кез келгені: шет мемлекеттің қарулы күштерінің ҚР аумағына басып кіруі, шабуыл жасауы, қарулы күшті қолдана отырып ҚР аумағын немесе оның бөлігін аннексиялаудың кез келгені; ҚР аумағын бомбалау немесе шет мемлекеттің кез келген қаруды ҚР қарсы қолдануы; шет мемлекеттің қарулы күштерінің ҚР порттарын немесе жағалауларын қоршап алуы; шет мемлекеттің қарулы күштерінің ҚР Қарулы Күштеріне, басқа әскерлері мен әскери құралымдарына, ҚР теңізде жүзетін сауда немесе азаматтық авиация кемесіне шабуыл жасауы; халықаралық шарт бойынша ҚР аумағында орналасқан шет мемлекеттің қарулы күштерін халықаралық шартта көзделген талаптарды бұза отырып қолдану немесе халықаралық шарттың қолданылуы тоқтатылғаннан кейін де олардың ҚР аумағында болуының кез-келген түрде жалғасуы; басқа мемлекеттің билігіне берілген аумақта, сол мемлекеттің ҚР қарсы агрессия актісін жасау үшін пайдалануына мүмкіндік жасаушы мемлекеттің іс-қимылы; мемлекеттің немесе мемлекет атынан ҚР қарсы тегеурінділігі жоғарыда атап көрсетілген актілерге пара-пар қарулы күш қолдану актілерін жүзеге асыратын қарулы бандалардың, топтардың және тұрақты емес күштердің немесе жалдамалылардың жіберілуі; шет мемлекеттердің ҚР егемендігіне, аумақтық қол сұғылмаушылығына немесе саяси тәуелсіздігіне қарсы бағытталған өзге де іс-қимылдары, сондай-ақ Біріккен Ұлттар Ұйымы Жарғысының ережелеріне сәйкес Біріккен Ұлттар Ұйымының қауіпсіздік Кеңесі агрессия ретінде белгілеген актілер («Соғыс жағдайы туралы» 2003 жылғы 5 наурыздағы № 391 ҚР З1-бап)

АДАПТАЦИЯ ПРОГРАММЫ ДЛЯ ЭЛЕКТРОННО-ВЫЧИСЛИТЕЛЬНОЙ МАШИНЫ ИЛИ БАЗЫ ДАННЫХ - внесение изменений в программы для ЭВМ или базы данных, осуществляемое исключительно в целях обеспечения функционирования программы для ЭВМ или базы данных на конкретных технических средствах пользователя или под управлением конкретных программ пользователя (ст. 2 ЗРК «Об авторском праве и смежных правах» от 10 июня 1996 года)

ЭЛЕКТРОНДЫ-ЕСЕПТЕУ МАШИНАСЫНА НЕМЕСЕ ДЕРЕКТЕР БАЗАСЫНА АРНАЛҒАН БАҒДАРЛАМАНЫ БЕЙІМДЕУ - ЭЕМ-ге немесе деректер базасына арналған бағдарламаның пайдаланушының нақты техникалық құралдарында немесе пайдаланушының нақты бағдарламаларының басқаруымен жұмыс iстеуiн қамтамасыз ету мақсатында ғана жүзеге асырылатын ЭЕМ-ге немесе деректер базасына арналған бағдарламаға өзгерiстер енгiзу («Авторлық құқық және сабақтас құқықтар туралы» 1996 жылғы 10 маусымдағы № 6-I ҚРЗ 2-бап)

АДВОКАТ - гражданин РК, имеющий высшее юридическое образование, получивший лицензию на право осуществления адвокатской деятельности, обязательно являющийся членом коллегии адвокатов и оказывающий юридическую помощь на профессиональной основе в рамках адвокатской деятельности, регламентируемой Законом РК «Об адвокатской деятельности» (ст.7 ЗРК «Об адвокатской деятельности» от 5 декабря 1997 года № 195)

АДВОКАТ - жоғары заң білімі бар, адвокаттық қызметті жүзеге асыру құқығына лицензия алған, міндетті түрде адвокаттар алқасының мүшесі болып табылатын және «Адвокаттық қызмет туралы» ҚР Заңмен регламенттелетін адвокаттық қызмет шеңберінде кәсіптік негізде заң көмегін көрсететін ҚР азаматы («Адвокаттық қызмет туралы» 1997 жылғы 5 желтоқсандағы № 195 ҚРЗ 7-бап)

АДМИНИСТРАТИВНО-ПРАВОВАЯ СТАТИСТИКА - отрасль государственной правовой статистики о состоянии административных правонарушений и производства по делам об административных правонарушениях (ст.1 ЗРК «О государственной правовой статистике и специальных учетах» от 22 декабря 2003 года № 510)

ӘКІМШІЛІК-ҚҰҚЫҚТЫҚ СТАТИСТИКА - әкiмшiлiк құқық бұзушылықты және әкiмшiлiк құқық бұзушылық туралы iс жүргiзудiң жай-күйi туралы мемлекеттiк құқықтық статистика саласы («Мемлекеттік құқықтық статистика және арнайы есепке алу туралы» 2003 жылғы 22 желтоқсандағы № 510 ҚРЗ 1-бап)

АДМИНИСТРАТИВНОЕ ЗАДЕРЖАНИЕ - временное лишение физического лица личной свободы, в частности, свободы действия и передвижения с принудительным содержанием в специальном помещении в течение определенного времени с целью пресечения его противоправных действий, может производиться (ст.620 КР КоАП от 30 января 2001 года № 155)

ӘКІМШІЛІК ҰСТАУДЫ - жеке адамды жеке бас бостандығынан, атап айтқанда, оның құқыққа қарсы әрекеттерiн тыю мақсатында белгiлi бiр уақыт iшiнде арнаулы орында мәжбүрлеп ұстай отырып, iс-әрекет және жүрiп-тұру бостандығынан уақытша айыру (2001 жылғы 30 қаңтардағы № 155 ҚР ӘҚБтК 620-бап)

АДМИНИСГРАТИВНОЕ ПРАВОНАРУШЕНИЕ - противоправное, виновное (умышленное или неосторожное) действие либо бездействие физического лица или противоправное действие либо бездействие юридического лица, за которое Кодексом РК об административных правонарушениях предусмотрена административная ответственность (ст.28 КР КоАП от 30 января 2001 года № 155)

ӘКІМШІЛІК ҚҰҚЫҚ БҰЗУШЫЛЫҚ - жеке адамның әкімшілік құқық бұзушылық туралы ҚР Кодекс бойынша әкiмшiлiк жауаптылық көзделген құқыққа қарсы, кiнәлi (қасақана немесе абайсызда жасалған) iс-әрекетi не әрекетсiздiгi немесе заңды тұлғаның құқыққа қарсы iс-әрекетi не әрекетсiздiгi (2001 жылғы 30 қаңтардағы № 155 ҚР ӘҚБтК 28-бап)

АДМИНИСТРАТИВНЫЕ ПРОЦЕДУРЫ - порядок принятия и исполнения решений при осуществлении государственными органами и должностными лицами государственных функций и должностных полномочий и их оформление; процедура организации работы государственного аппарата; процедуры рассмотрения обращений граждан по реализа-ции их прав, атакже процедуры административной защиты прав и законных интересов граждан; основные начала процедур принятия решений в области экономики (ст.1 ЗРК «Об административных процедурах» от 27 ноября 2000 года № 107)

ӘКІМШІЛІК РӘСІМДЕР - мемлекеттік органдар мен лауазымды адамдарды мемлекеттік функциялармен лауазымдық өкілеттіктерді жүзеге асыру кезінде шешімдер қабылдау мен орындау тәртібі және оларды рәсімдеу; мемлекеттік ақпараттың жұмысын ұйымдастыру рәсімі; азаматтардың өз құқықтарын іске асыру жөніндегі өтініштерін қарау рәсімдері, сондай-ақ азаматтарды құқықтары мен заңды мүдделерін әкімшілік қорғау рәсімдері; экономика саласындағы шешімдер қабылдау рәсімдерінің негізгі бастаулары ұғынылады («Әкімшілік рәсімдер туралы» 2000 жылғы 27 қарашадағы № 107 ҚР 31-бап)

АДМИНИСТРАТИВНЫЕ РАСХОДЫ - все расходы, связанные с инициированием и проведением процедур банкротства, реабилитационной процедуры, внесудебной процедуры ликвидации и внешнего наблюдения, включая затраты по оплате услуг привлекаемых и специализированных организаций, суммы вознаграждений реабилитационного и конкурсного управляющих, а также администратора внешнего наблюдения. К административным расходам приравниваются налоги и другие обязательные платежи в бюджет, обязательства по уплате которых возникли в ходе ликвидации должника (ст.1 ЗРК «О банкротстве» от 21 января 1997 года № 67)

ӘКІМШІЛІК ШЫҒЫСТАР - сырттан тартылатын және мамандандырылған ұйымдардың көрсететін қызметтеріне ақы төлеу жөніндегі шығындарды, оңалтуды және конкурстық басқарушылардың, сондай-ақ сырттай байқау әкiмшiсiнiң сыйақы сомасын қоса алғанда, банкроттық рәсімдеріне, оңалту рәсіміне, соттан тыс тарату рәсiмiне және сырттай байқауға бастамашылық жасау мен оларды өткізуге байланысты барлық шығыстар. Борышкердің таратылуы барысында оларды төлеу жөнінде міндеттемелер пайда болған салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер әкімшілік шығыстарға теңестіріледі («Банкроттық туралы» 1997 жылғы 21 қаңтар № 67 ҚРЗ 1-бап)

АДМИНИСТРАТИВНЫЙ ГОСУДАРСТВЕННЫЙ СЛУЖАЩИЙ - государственный служащий, входящий в состав политических государственных служащих, осуществляющий должностные полномочия на постоянной профессиональной основе в государственном органе (ст.1 ЗРК «О государственной службе» от 23 июля 1999 года № 453)

МЕМЛЕКЕТТІК ӘКІМШІЛІК ҚЫЗМЕТШІ - мемлекеттік саяси қызметшілердің құрамына кірмейтін, мемлекеттік органда тұрақты кәсіби негізде лауазымдық өкілеттікті жүзеге асыратын мемлекеттік қызметші («Мемлекеттік қызмет туралы» 1999 жылғы 23 шілдедегі № 453 ҚР3 1-бап)

АДМИНИСТРАТИВНЫЙ ШТРАФ - денежное взыскание, налагаемое за административное правонарушение в случаях и пределах, предусмотренных в статьях особенной части настоящего раздела, в размере, соответствующем определенному количеству месячного расчетного показателя, устанавливаемого в соответствии с законодательным актом, действующим на момент наложения административного взыскания (ст. 48 КР КоАП от 30 января 2001 года № 155)

АЙЫППҰЛ - әкiмшiлiк құқық бұзушылық үшiн осы бөлiмнiң ерекше бөлiмiнiң баптарында көзделген жағдайларда және шекте, әкiмшiлiк жаза қолдану кезiнде қолданылып жүрген заңнамалық актiге сәйкес белгiленетiн айлық есептiк көрсеткiштiң белгiлi бiр мөлшерiне сай келетiн көлемде салынатын ақшалай жаза (2001 жылғы 30 қаңтардағы № 155 ҚР ӘҚБтК 48-бап)

АДМИНИСТРАТОР БЮДЖЕТНЫХ ПРОГРАММ- государственный орган, ответственный за планирование, обоснование и реализацию бюджетных программ (ст.30 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК БАҒДАРЛАМАЛАРДЫҢ ӘКІМШІСІ - бюджеттiк бағдарламаларды жоспарлауға, негiздеуге және iске асыруға жауапты мемлекеттiк орган (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 30-бап)

АДМИНИСТРАТОР ВНЕШНЕГО НАБЛЮДЕНИЯ - лицо, назначенное в установленном порядке для проведения процедуры внешнего наблюдения (ст.1 ЗРК «О банкротстве» от 21 января 1997 года № 67)

СЫРТТАЙ БАЙҚАУ ӘКІМШІСІ - сырттай байқау рәсiмiн жүргiзу үшiн белгiленген тәртiппен тағайындалған тұлға («Банкроттық туралы» 1997 жылғы 21 қаңтардағы № 67 ҚР 31-бап)

АДРЕСАТ - пользователь услуг оператора почты, которому адресовано почтовое отправление или почтовый перевод денег (ст. 1 ЗРК «О почте» от 8 февраля 2003 года № 386)

АДРЕСАТ - өзіне почта жөнелтімі немесе почталық ақша аударымы арналған, почта операторының қызмет көрсетуін пайдаланушы («Почта туралы» 2003 жылғы 8 ақпандағы № 386-II ҚРЗ 1-бап)

АДРЕСНОЕ СУБСИДИРОВАНИЕ - финансирование конкретных получателей субсидий на безвозмездной и невозвратной основе, осуществляемое за счет средств государственного бюджета (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании развития агропромышленного комплекса и сельских территорий» от 8 июля 2005 года № 66)

АТАУЛЫ СУБСИДИЯЛАУ - мемлекеттiк бюджет қаражаты есебiнен жүзеге асырылатын, субсидияларды нақты алушыларды өтеусiз және қайтарымсыз негiзде қаржыландыру («Агроөнеркәсіптік кешенді және ауылдық аумақтарды дамытуды мемлекеттік реттеу туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 66 ҚРЗ 1-бап)

АДЪЮНКТУРА - форма подготовки научно-педагогических кадров высшей квалификации в военных учебных заведениях (ст.1 ЗРК «Об образовании» от 7 июня 1999 года № 389)

АДЪЮНКТУРА - әскери оқу орындарында біліктілігі жоғары ғылыми-педагог кадрлар даярлау нысаны («Білім туралы» 1999 жылғы 7 маусымдағы № 389 ҚРЗ 1-бап)

АЗАРТНАЯ ИГРА - основанное нариске соглашение, заключенное участниками между собой либо с представителем игорного заведения, на исход события, предполагающий выигрыш, в котором они принимают участие (ст.1 ЗРК «Об игорном бизнесе» от 12 января 2007 года № 219)

ҚҰМАР ОЙЫН - қатысушылардың өз арасында не ойын мекемесінің өкілімен ұтыс көзделіп, олар қатысатын оқиғаның нәтижесiне жасалған, тәуекелге негiзделген келiсiм («Ойын бизнесі туралы» 2007 жылғы 12 қаңтардағы № 219 ҚР 31-бап)

АКАДЕМИЯ - высшее учебное заведение, реализующее образовательные программы высшего профессионального образования и послевузовского профессионального образования, осуществляяющее подготовку, переподготовку и (или) повышение квалификации специалистов с высшим профессиональным образованием для определенной области производственной, научной и научно-педагогической деятельности; выполняющее научные исследования преимущественно в одной из областей науки или культуры (ст.1 ЗРК «Об образовании» от 7 июня 1999 года № 389)

АКАДЕМИЯ - жоғары кәсіптік білім мен жоғары оқу орнынан кейін кәсіптік білімнің білім беру бағдарламаларын іске асыратын; өндірістік, ғылыми және ғылыми-педагогикалық қызметтің белгілі бір саласы үшін жоғары кәсіптік білімі бар мамандар даярлауды, қайта даярлауды және (немесе) олардың біліктілігін арттыруды жүзеге асыратын; ғылымның немесе мәдениеттің көбінесе бір саласында ғылыми зерттеулерді орындайтын жоғары оқу орны («Білім туралы» 1999 жылғы 7 маусымдағы № 389 ҚРЗ 1-бап)

АКВАТОРИЯ - водное пространство, ограниченное естественными, искусственными или условными границами (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

АКВАТОРИЯ - табиғи, жасанды немесе шартты шекарамен шектелген су кеңiстiгi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

АКВАТОРИЯ ПОРТА - внутренние воды РК, ограниченные линией, проходящей через наиболее удаленные в сторону моря точки гидротехнических и других сооружений портов или определяемой в соответствии с международными договорами, ратифицированными РК (ст.1 ЗРК «О торговом мореплавании» от 17 января 2002 года № 284)

ПОРТ АЙДЫНЫ - портты гидротехникалық және басқа да құрылыстарының теңіз жағындағы ең алыс нүктесі арқылы өтетін сызықпен шектелген немесе ҚР бекіткен халықаралық шарттарға сәйкес белгіленетін ҚР ішкі су-лары («Сауда мақсатындағы теңізде жүзу туралы» 2002 жылғы 17 қаңтардағы № 284-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АКИМ - представитель Президента и Правительства РК, возглавляющий местный исполнительный орган (в случае его создания) и обеспечивающий проведение государственной политики на соответствующей территории, согласованное функционирование всех территориальных подразделений центральных государственных органов РК, руководство исполнительными органами, финансируемыми из соответствующего бюджета, наделенный пол-номочиями государственного управления в соответствии с законодательством РК, ответственный за состояние социально-экономического развития соответствующей территории (cт.1 ЗРК «О местном государственном управлении в РК» от 23 января 2001 года № 148)

ӘКІМ - ҚР Президентi мен Үкiметiнiң жергiлiктi атқарушы органды (ол құрылған жағдайда) басқаратын және тиісті аумақта мемлекеттiк саясаттың жүргiзiлуiн, ҚР орталық мемлекеттік органдардың барлық аумақтық бөлімшелерінің үйлесiмдi қызмет iстеуiн, тиiстi бюджеттен қаржыландырылатын атқарушы органдарға басшылықты қамтамасыз ететiн, ҚР заңдарына сәйкес мемлекеттiк басқару өкiлеттiгi берiлген, тиiстi аумақтың әлеуметтiк-экономикалық дамуының жай-күйiне жауапты өкiлi («ҚР жергілікті мемлекеттік басқару туралы» 2001 жылғы 23 қаңтардағы № 148-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ - официальное признание уполномоченным органом правомочий профессиональных аудиторских организаций, предусмотренных Законом РК «Об аудиторской деятельности» (ст.1 ЗРК «Об аудиторской деятельности» от 20 ноября 1998 года № 304)

АККРЕДИТТЕУ - уәкiлеттi органның «Аудиторлық қызмет туралы» ҚР Заңда көзделген кәсiби аудиторлық ұйымдардың құқықтылығын ресми тануы («Аудиторлық қызмет туралы» 1998 жылғы 20 қарашадағы № 304 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ - признание уполномоченным органом правомочий профессиональных организаций бухгалтеров и организаций по профессиональной сертификации бухгалтеров, предусмотренных Законом РК «О бухгалтерском учете и финансовой отчетности», подтвержденных свидетельством по форме, установленной уполномоченным органом (ст.1 ЗРК «О бухгалтерском учете и финансовой отчетности» от 28 февраля 2007 года № 234)

АККРЕДИТТЕУ - уәкiлеттi органның бухгалтерлердiң кәсiби ұйымдарының және «Бухгалтерлiк есеп пен қаржылық есептiлiк туралы» ҚР Заңында көзделген, уәкiлеттi орган белгiлеген нысан бойынша куәлiкпен расталған, бухгалтерлердi кәсiби сертификату жөнiндегi ұйымдардың құқықтылығын тануы («Бухгалтерлiк есеп пен қаржылық есептiлiк туралы» 2007 жылғы 28 ақпандағы № 234 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ - официальное признание уполномоченным государственным органом по стандартизации, метрологии и сертификации правомочий юридических лиц, соответствующих установленным квалификационным требованиям, осуществлять работу по оказанию услуг по определению племенной ценности племенной продукции (материала) (ст.1 ЗРК «О племенном животноводстве» от 9 июля 1998 года № 278)

АККРЕДИТАЦИЯЛАУ - белгіленген біліктілік талаптарына сәйкес келетін заңды тұлғаларды асыл тұқымды өнімнің (материалдың) асыл тұқымдық құндылығын анықтау бойынша қызмет көрсету жөніндегі жұмысты жүзеге асыруға құқылы болуын стандарттау, метрология және сертификаттау жөніндегі уәкілетті мемлекеттік органның ресми тануы («Асыл тұқымды мал шаруашылығы туралы» 1998 жылғы 9 шілдедегі № 278 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ - процедура назначения журналиста и признание его полномочий государственным органом, общественным объединением и организацией (ст.1 ЗРК «О средствах массовой информации» от 23 июля 1999 года № 451-I)

АККРЕДИТАЦИЯ - журналистті тағайындау рәсімі және оның өкілеттігін мемлекеттік органның, қоғамдық бірлестіктің және ұйымның тануы («Бұқаралық ақпарат құралдары туралы» 1999 жылғы 23 шілдедегі № 451-1 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ - официальное признание органом по аккредитации правомочий юридического лица осуществлять конкретные виды метрологических работ и услуг (ст.1 ЗРК «Об обеспечении единства измерений» от 7 июня 2000 года № 53-II)

АККРЕДИТТЕУ - аккредиттеу жөніндегі органның метрологиялық жұмыстар мен көрсетілетін қызметтердің нақты түрлерін жүзеге асыруға заңды тұлғаның құқықтылығын ресми тануы («Өлшем бірлігін қамтамасыз ету туралы» 2000 жылғы 7 маусымдаы № 53-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ - официальное признание уполномоченным государственным органом правомочий негосударственной научной организации проводить работы в научной и научно-технической области за счет бюджетных средств в установленном законодательством РК порядке (ст.1 ЗРК «О науке» от 9 июля 2001 года № 225)

АККРЕДИТАЦИЯ - уәкілетті мемлекеттік органның мемлекеттік емес ғылыми ұйымның бюджет қаражаты есебінен ҚР заңдарында белгіленген тәртіппен ғылыми және ғылыми-техникалық салада жұмыстар жүргізу құқықтылығын ресми тануы («Ғылым туралы» 2001 жылғы 9 шілдедегі № 225 ҚР 31-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ - процедура, посредством которой орган по аккредитации официально признает компетентность и правомочие юридического лица выполнять работы в определенной сфере по подтверждению соответствия объектов технического регулирования установленным требованиям (ст. 1 ЗРК «О техническом регулировании» от 9 ноября 2004 года № 603)

АККРЕДИТТЕУ - аккредиттеу жөнiндегi орган заңды тұлғаның белгiлi бiр салада техникалық реттеу объектiлерiнiң белгiленген талаптарға сәйкестiгiн растау жөнiндегi жұмыстарды орындауға құзыреттілігін ресми танитын рәсiм («Техникалық реттеу туралы» 2004 жылғы 9 қарашадағы № 603 ҚРЗ 1-бап

АККРЕДИТАЦИЯ - процедура признания особого статуса и правомочий физических и юридических лиц для осуществления медицинской и фармацевтической деятельности, а также для проведения независимой экспертной оценки деятельности субъектов здравоохранения в соответствии с установленными стандартами аккредитации (ст.1 ЗРК «О системе здравоохранения» от 4 июня 2003 года № 430)

АККРЕДИТТЕУ - аккредиттеудiң белгiленген стандарттарына сәйкес жеке және заңды тұлғалардың медициналық және фармацевтикалық қызметтi жүзеге асыруға, сондай-ақ денсаулық сақтау субъектiлерiнiң қызметiне тәуелсiз сарапшылық бағалау жүргiзуге ерекше мәртебесi мен құқын тану рәсiмi («Денсаулық сақтау жүйесі туралы» 2003 жылғы 4 маусымдағы № 430 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ - официальное признание уполномоченным органом правомочий республиканского общественного объединения в области физической культуры и спорта быть участником соответствующих международных организаций от имени РК (ст.1 ЗРК «О физической культуре и спорте» от 20 декабря 1999 года № 490)
 

АККРЕДИТТЕУ - уәкілетті органның дене шынықтыру және спорт саласындағы республикалық қоғамдық бірлестіктің ҚР атынан тиісті халықаралық ұйымдарға қатысуға құқықтық өкілеттігін ресми тануы («Дене шынықтыру және спорт туралы» 1999 жылғы 2 желтоқсандағы № 490 ҚР 31-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ - официальное признание органом по аккредитации правомочий юридического лица осуществлять конкретные виды метрологических работ и услуг (ст.1 ЗРК «Об обеспечении единства измерений» от 7 июня 2000 года № 53)

АККРЕДИТТЕУ - аккредиттеу жөніндегі органның метрологиялық жұмыстар мен көрсетілетін қызметтердің нақты түрлерін жүзеге асыруға заңды тұлғаның құқықтылығын ресми тануы («Өлшем бірлігін қамтамасыз ету туралы» 2000 жылғы 7 маусымдағы № 53 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ ОБЪЕДИНЕНИЙ СУБЪЕКТОВ ЧАСТНОГО ПРЕДПРИНИМАТЕЛЬСТВА - признание соответствующими государственными органами соответствия объединений субъектов частного предпринимательства установленным критериям на представление интересов субъектов частного предпринимательства в экспертных советах по вопросам предпринимательства (ст.1 ЗРК «О частном предпринимательстве» от 31 января 2006 года № 124)

ЖЕКЕ КӘСІПКЕРЛІК СУБЪЕКТІЛЕРІНІҢ БІРЛЕСТІКТЕРІН АККРЕДИТТЕУ - кәсiпкерлiк мәселелерi жөнiндегi сарапшылық кеңестерде жеке кәсiпкерлiк субъектiлерiнiң мүдделерiн бiлдiруге белгiленген өлшемдерге жеке кәсiпкерлiк субъектiлерi бiрлестiктерiнiң сәйкестiгiн тиiстi мемлекеттiк органдардың тануы («Жеке кәсiпкерлiк туралы» 2006 жылғы 31 қаңтардағы № 124 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТАЦИЯ ОРГАНИЗАЦИЙ ОБРАЗОВАНИЯ - признание (подтверждение на очередной срок) государством статуса организаций, реализующих образовательные программы высшего профессионального и послевузовского профессионального образования, по типу (высшее учебное заведение) и виду (институт, академия, университет) с установлением перечня образовательных программ, по которым они имеют право выдавать выпускникам документы об образовании государственного образца (ст.1 ЗРК «Об образовании» 7 июня 1999 года № 389)

БІЛІМ БЕРУ ҰЙЫМДАРЫН АККРЕДИТАЦИЯЛАУ - кәсiптiк жоғары және жоғары оқу орнынан кейiнгi кәсiптiк жоғары бiлiм берудiң білiм бағдарламаларын iске асыратын ұйымдардың мәртебесiн бiлiм бағдарламаларының тiзбесiн белгiлей отырып, олардың үлгiсi (жоғары оқу орны) мен түрiне қарай (институт, академия, университет) мемлекеттiң тануы (кезектi мерзiмге растауы). Бұл ұйымдардың бiтiрушiлерге аталған бағдарламалар бойынша бiлiм туралы мемлекеттiк үлгiдегi құжаттар беруге құқығы бар («Білім туралы» 1999 жылғы 7 маусымдағы № 389 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТОВАННАЯ ОРГАНИЗАЦИЯ ПОПРОФЕССИОНАЛЬНОЙ СЕРТИФИКАЦИИ БУХГАЛТЕРОВ - юридическое лицо, осуществляющее сертификацию кандидатов в профессиональные бухгалтеры, аккредитованное в порядке, установленном уполномоченным органом (ст.1 ЗРК «О бухгалтерском учете и финансовой отчетности» от 28 февраля 2007 года № 234)

БУХГАЛТЕРЛЕРДІ КӘСІБИ СЕРТИФИКАТТАУ ЖӨНІНДЕГІ АККРЕДИТТЕЛГЕН ҰЙЫМ - кәсiби бухгалтерлерге кандидаттарды сертификаттауды жүзеге асыратын, уәкiлеттi орган белгiлеген тәртiппен аккредиттелген заңды тұлға («Бухгалтерлiк есеп пен қаржылық есептiлiк туралы» 2007 жылғы 28 ақпандағы № 234 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТОВАННАЯ ПРОФЕССИОНАЛЬНАЯ ОРГАНИЗАЦИЯ БУХГАЛТЕРОВ - некоммерческая организация, являющаяся объединением бухгалтеров и бухгалтерских организаций (ст.1 ЗРК «О бухгалтерском учете и финансовой отчетности» от 28 февраля 2007 года № 234)

БУХГАЛТЕРЛЕРДІҢ АККРЕДИТТЕЛГЕН КӘСІБИ ҰЙЫМЫ - бухгалтерлер мен бухгалтерлiк ұйымдардың бiрлестiгi болып табылатын коммерциялық емес ұйым («Бухгалтерлiк есеп пен қаржылық есептiлiк туралы» 2007 жылғы 28 ақпандағы № 234 ҚРЗ 1-бап)

АККРЕДИТОВАННАЯ ПРОФЕССИОНАЛЬНАЯ АУДИТОРСКАЯ ОРГАНИЗАЦИЯ - некоммерческая организация, являющаяся саморегулируемым объединением аудиторов и аудиторских организаций (ст.1 ЗРК «Об аудиторской деятельности» от 20 ноября 1998 года № 304)

АККРЕДИТТЕЛГЕН КӘСІБИ АУДИТОРЛЫҚ ҰЙЫМ - аудиторлар мен аудиторлық ұйымдардың өзiн-өзi реттейтiн бiрлестiгi болып табылатын коммерциялық емес ұйым («Аудиторлық қызмет туралы» 1998 жылғы 20 қарашадағы № 304-I ҚРЗ 1-бап)

АКТ САНИТАРНО-ЭПИДЕМИОЛОГИЧЕСКОГО ОБСЛЕДОВАНИЯ - документ, выдаваемый должностным лицом, осуществляющим государственный санитарно-
эпидемиологический надзор, по результатам проверки объекта на его соответствие требованиям законодательства РК в области санитарно-эпидемиологического благополучия населения (cт.1 ЗРК «О санитарно-
эпидемиологическом благополучии населения» от 4 декабря 2002 года № 361)

САНИТАРЛЫҚ-ЭПИДЕМИОЛОГИЯЛЫҚ ТЕКСЕРУ АКТІСІ - объектінің халықтың санитарлық-эпидемиологиялық салауаттылығы саласындағы ҚР заңдарының талаптарына сәйкестігін тексеру нәтижелері бойынша мемлекеттік санитарлық-эпидемиологиялық қадағалауды жүзеге асыратын лауазымды адам беретін құжат («Халықтың санитарлық-эпидемиологиялық салауаттылығы туралы» 2002 жылғы 4 желтоқсандағы № 361 ҚРЗ 1-бап)

АКТ ТЕРРОРИЗМА - совершение или угроза совершения взрыва, поджога или иных действий, создающих опасность гибели людей, причишшя значительного имущественного ущерба либо наступления иных общественно опасных последствий, если эти действия совершены в целях нарушения общественной безопасности, устрашения населения либо оказания воздействия на принятие решений государственными органами РК, иностранными государствами или международными организациями, атакже посягательство на жизнь человека, совершенное в тех же целях, а равно посягательство на жизнь государственного или общественного деятеля, совершенное в целях прекращения его государственной или иной политической деятельности либо из мести за такую деятельность (ст.1 ЗРК «О борьбе с терроризмом» от 13 июля 1999 года № 416)
 

ТЕРРОРИЗМ АКТІСІ - жарылыс жасау, өрт қою немесе адамдардың қаза болуы, елеулi мүлiктiк зиян келтiру не қоғамға қауiптi зардаптар туындау қаупiн төндiретiн өзге де iс-әрекеттер жасау немесе жасаймын деп қорқыту, егер ондай iс-әрекеттер қоғамдық қауiпсiздiктi бұзу, халықты үрейлендiру не ҚР мемлекеттiк органдарының, шет мемлекеттердiң немесе халықаралық ұйымдардың шешiм қабылдауына ықпал ету мақсатында жасалса, сондай-ақ адам өмiріне дәл сол мақсаттарда қастандық жасау, сол сияқты мемлекет немесе қоғам қайраткерінің өмiрiне оның мемлекеттiк немесе өзге де саяси қызметiн тоқтату не осындай қызметi үшiн кек алу мақсатында қастандық жасау («Терроризме қарсы күрес туралы» 1999 жылғы 13 шілдедегі № 416-I ҚРЗ 1-бап)

АКТ ФАРМАЦЕВТИЧЕСКОГО ОБСЛЕДОВАНИЯ - документ, составляемый должностным лицом государственного органа или его территориальных подразделений по результатам проверки соответствия или несоответствия деятельности субъекта в сфере обращения лекарственных средств требованиям законодательства РК (ст.1 ЗРК «О лекарственных средствах» от 13 января 2004 года № 522)

ФАРМАЦЕВТИКАЛЫҚ ТЕКСЕРУ АКТІСІ - дәрiлiк заттар айналымы саласындағы субъект қызметiнiң ҚР заңнамасының талаптарына сәйкестiгiн немесе сәйкес еместiгiн тексеру нәтижелерi бойынша мемлекеттiк органның немесе оның аумақтық бөлiмшелерiнiң лауазымды адамы жасайтын құжат («Дәрiлiк заттар туралы» 2004 жылғы 13 қаңтардағы № 522 ҚРЗ 1-бап)

АКТИВЫ ГОСУДАРСТВА - имущественные и неимущественные блага и права, имеющие стоимостную оценку, полученные в государственную собственность в результате прошлых операций или событий (ст. 4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

МЕМЛЕКЕТТІҢ АКТИВТЕРІ - өткен операциялар немесе оқиғалар нәтижесiнде мемлекеттiк меншікке алынған мүліктiк және мүліктiк емес игiлiктер мен құндық бағасы бар құқықтар (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

АКТИВЫ ИНВЕСТИЦИОННОГО ФОНДА- совокупность активов, принадлежащих акционерому инвестиционному фонду или составляющих паевой инвестиционный фонд (ст.1 ЗРК «Об инвестиционных фондах» от 7 июля 2004 года № 576)

ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚОРДЫҢ АКТИВТЕРІ - акционерлiк инвестициялық қорға тиесiлi немесе инвестициялық пай қорын құрайтын активтер жиынтығы («Инвестициялық қорлар туралы» 2004 жылғы 7 шілдедегі № 576 ҚР 31-бап)

АКТИВЫ ФОНДА- социальные отчисления, пеня, полученная за просрочку уплаты социальных отчислений, инвестиционный доход и иные предусмотренные законодательством РК поступления в Фонд за минусом комиссионного вознаграждения на обеспечение деятельности Фонда, средств, направленных на социальные выплаты и возврат ошибочно зачисленных или излишне уплаченных средств (ст.1 ЗРК «Об обязательном социальном страховании» от 25 апреля 2003 года № 405)

ҚОРДЫҢ АКТИВТЕРІ - әлеуметтiк аударымдар, әлеуметтiк аударымдарды төлеу мерзiмi өтiп кеткендiгi үшiн алынған өсiмпұл, инвестициялық табыс және Қордың қызметiн қамтамасыз етуге арналған комиссиялық сыйақыны, әлеуметтiк төлемдерге бағытталған қаражатты және қате есептелген немесе артық төленген қаражатты қайтаруды шегерiп тастағанда қорға түсетін ҚР заңдарында көзделген өзге де түсiмдер («Міндетті әлеуметтік сақтандыру туралы» 2003 жылғы 25 сәуірдегі № 405 ҚРЗ 1-бап)

АКТУАРИЙ - физическое лицо, имеющее лицензию уполномоченного органа, осуществляющее деятельность, связанную с проведением экономико-математических расчетов размеров обязательств, ставок страховых премий по договорам страхования и перестрахования, атакже производящее оценку прибыльности и доходности проводимых и планируемых к проведению видов страхования страховой (перестраховочной) организации в целях обеспечения необходимого уровня платежеспособности и финансовой устойчивости страховой (перестраховочной) организации (ст.3 ЗРК «О страховой деятельности» от 18 декабря 2000 года № 126)

АКТУАРИЙ - сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымының қажеттi төлем қабiлеттiлiгi мен қаржылық тұрақтылығы деңгейiн қамтамасыз ету мақсатында сақтандыру және қайта сақтандыру шарттары бойынша мiндеттемелер мөлшерiнiң, сақтандыру сыйлықақысы ставкаларының экономикалық-математикалық есептеулерiн жүргізуге байланысты қызметтi жүзеге асыратын, сондай-ақ сақтандыру (қайта сақтандыру) ұйымы жүргізіп жатқан және жүргізуді жоспарлап отырған сақтандыру түрлерінің пайдалылығы мен кірістілігін бағалауды жүргізетін, уәкілетті органның лицензиясы бар жеке тұлға («Сақтандыру қызметі туралы» 2000 жылғы 18 желтоқсандағы № 126-ІІ ҚР 33-бап)

АКТ КОНТРОЛЯ - документ, составленный органами государственного финансового контроля, ревизионными комиссиями маслихатов, службами внутреннего контроля по результатам контроля (ст. 136 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БАҚЫЛАУ АКТІСІ - мемлекеттiк қаржылық бақылау органдары, мәслихаттардың тексеру комиссиялары, iшкi бақылау қызметтерi бақылау нәтижелерi бойынша жасаған құжат (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 136-бап)

АКТ ЭКСПЕРТИЗЫ - документ, выдаваемый ветеринарными лабораториями по результатам диагностики или ветеринарно-санитарной экспертизы объектов государственного ветеринарного надзора в порядке, установленном уполномоченным государственным органом в области ветеринарии, удостоверяющий их соответствие требованиям законодательства РК в области ветеринарии, а также рекомендующий их использование (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

САРАПТАМА АКТІСІ - мемлекеттiк ветеринариялық қадағалау объектiлерi диагностикасының немесе ветеринариялық-санитариялық сараптамасының нәтижелерi бойынша ветеринария саласындағы уәкiлеттi мемлекеттiк орган белгiлеген тәртiппен ветеринариялық зертханалар беретiн, олардың ҚР ветеринария саласындағы заңнамасы талаптарына сәйкестiгiн куәландыратын, сондай-ақ оларды пайдалануға ұсынатын құжат («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339 ҚРЗ 1-бап)

АКТЫ ГРАЖДАНСКОГО СОСТОЯНИЯ - юридически оформленные обстоятельства, которые индивидуализируют человека и с которыми связано возникновение и прекращение его прав и обязанностей (ст.1 ЗРК «О браке и семье» от 17 декабря 1998 года № 321)
 
 

АЗАМАТТЫҚ ХАЛ АКТІЛЕРІ - адамның құқықтары мен міндеттерінің пайда болуына және тоқтатылуына байланысты оны дараландыратын заңдық ресімделген мән-жайлар («Неке және отбасы туралы» 1998 жылғы 17 желтоқсандағы № 321-1 ҚРЗ 1-бап)

АКТЫ РАБОТОДАТЕЛЯ - приказы, распоряжения, инструкции, положения, правила трудового распорядка, издаваемые работодателем (ст. 1 Трудового кодекса РК от 15 мая 2007 года № 251)

ЖҰМЫС БЕРУШІНІҢ АКТІЛЕРІ - жұмыс беруші шығаратын бұйрықтар, өкімдер, нұсқаулықтар, ережелер, еңбек тәртіптемесінің ережелері (2007 жылғы 15 мамырдағы № 251 ҚР Еңбек кодексі 1-бап)

АКЦЕПТ - письменное согласие на оплату векселя (п.п.н.з. ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97-I)
 
 

АКЦЕПТ - вексель төлеміне берілетін жазбаша келісім («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуірдегі № 97-1 ҚРЗ о.з.ц.ү)

АКЦЕПТ - ответ лица, которому адресована оферта, о ее принятии (ст.396 ГК РК от 27 декабря 1994 года № 269)

АКЦЕПТ - оферта жолданған жақты оны қабылдағаны туралы жауа6ы (1994 жылғы 27 желтоқсандағы № 269 ҚР АК 396-бап)

АКЦИЗНАЯ МАРКА - марка, обладающая элементами защиты, наносимая на единицу продукции в соответствии с законодательством РК (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании производства и оборота табачных изделий» от 12 июня 2003 года № 439)
 
 

АКЦИЗ МАРКАСЫ - қорғау элементтерi бар, ҚР заңдарына сәйкес өнiм бiрлiгiне бастырылатын марка («Темекi өнiмдерiнiң өндiрiлуi мен айналымын мемлекеттiк реттеу туралы» 2003 жылғы 12 маусымдаы № 439 ҚРЗ 1-бап)

АКЦИОНЕР - лицо, являющееся собственником акции (ст.1 ЗРК «Об акционерных обществах» от 13 мая 2003 года № 415)

АКЦИОНЕР - акцияның меншік иесі болып табылатын адам («Акционерлік қоғамдар туралы» 2003 жылғы 13 мамырдағы № 415 ҚРЗ 1-бап)

АКЦИОНЕРНОЕ ОБЩЕСТВО - юридическое лицо, выпускающее акции с целью привлечения средств для осуществления своей деятельности. Акционеры акционерного общества не отвечают по его обязательствам и несут риск убытков, связанных с деятельностью общества, в пределах стоимости принадлежащих им акций, за исключением случаев, предусмотренных законодательными актами (ст.85 ГК РК от 27 декабря 1994 года № 269)

АКЦИОНЕРЛІК ҚОҒАМ - өзiнiң қызметiн жүзеге асыру үшiн қаражат тарту мақсатында акциялар шығаратын заңды тұлға. Акционерлiк қоғамның акционерлерi осы заң актiлерiнде көзделгеннен басқа жағдайларда оның мiндеттемелерi бойынша жауап бермейдi және өзiне тиесiлi акциялар құнының шегiнде қоғамның қызметiне байланысты шығындар тәуекелiн көтередi (1994 жылғы 27 желтоқсандағы № 269 ҚР АК 85-бап)

АКЦИОНЕРНОЕ ОБЩЕСТВО - признается юридическое лицо, выпускающее акции с целью привлечения средств для осуществления своей деятельности (ст. 3З РК «Об акционерных обществах» от 13 мая 2003 года № 415)

АКЦИОНЕРЛІК ҚОҒАМ - өз қызметін жүзеге асыру үшін қаражат тарту мақсатымен акциялар шығаратын заңды тұлға («Акционерлік қоғамдар туралы» 2003 жылғы 13 мамырдағы № 415 ҚРЗ 3-бап)

АКЦИОНЕРНЫЙ ИНВЕСТИЦИОННЫЙ ФОНД - акционерное общество, исключительным видом деятельности которого являются аккумулирование и инвестирование в соответствии с требованиями, установленными Законом РК «Об инвестиционных фондах» и его инвестиционной декларацией, дакт, внесенных акционерами данного общества в оплату его акций, а также активов, полученных в результате такого инвестирования (ст.1 ЗРК «Об инвестиционных фондах» от 7 июля 2004 года № 576)

АКЦИОНЕРЛІК ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ҚОР - қызметiнiң айрықша түрi «Инвестициялық қорлар туралы» ҚР Заңында белгiленген талаптарға және өзiнiң инвестициялық декларациясына сәйкес осы қоғамның акционерлерi оның акцияларын төлеу үшiн қосқан ақшаны, сондай-ақ осындай инвестициялау нәтижесiнде алынған активтердi жинақтау мен инвестициялау болып табылатын акционерлiк қоғам («Инвестициялық қорлар туралы» 2004 жылғы 7 шілдедегі № 576 ҚР 31-бап)

АКЦИЯ - ценная бумага, выпускаемая акционерным обществом и удостоверяющая права на участие в управлении акционерным обществом, получение дивиденда по ней и части имущества акционерного общества при его ликвидации, а также иные права, предусмотренные законодательными актами РК (ст. 139 ГК РК от 27 декабря 1994 года № 296)

АКЦИЯ - акционерлiк қоғам шығаратын және акционерлiк қоғамды басқаруға қатысуға, ол бойынша дивиденд және акционерлiк қоғам таратылған жағдайда оның мүлкiнiң бiр бөлiгiн алуға құқықтарды, сондай-ақ ҚР заң актiлерiнде көзделген өзге де құқықтарды куәландыратын бағалы қағаз (1994 жылғы 27 желтоқсандағы № 269 ҚР АК 139-бап)

АКЦИЯ - ценная бумага, выпускаемая акционерным обществом и удостоверяющая права на участие в управлении акционерным обществом, получение дивиденда по ней и части имущества общества при его ликвидации, а также иные права, предусмотренные Законом РК «Об акционерных обществах» и иными законодательными актами РК (ст.1 ЗРК «Об акционерных обществах» от 13 мая 2003 года № 415)

АКЦИЯ - акционерлік қоғам шығаратын және акционерлік қоғамды басқаруға қатысу, ол бойынша дивиденд және қоғам таратылған жағдайда оның мүлкінің бір бөлігін алу құқығын, сондай-ақ «Акционерлік қоғамдар туралы» ҚР Заңында және ҚР өзге де заң актiлерiнде көзделген өзге де құқықтарды куәландыратын бағалы қағаз («Акционерлік қоғамдар туралы» 2003 жылғы 13 мамырдағы № 415 ҚР 31-бап)

АЛИМЕНТЫ - содержание, которое одно лицо обязано предоставить другому лицу, имеющему право на его получение (ст.1 ЗРК «О браке и семье» от 17 декабря 1998 года № 321)

АЛИМЕНТТЕР - алуға құқығы бар екінші адамға бір адам беруге міндетті болатын асырау қаражаты («Неке және отбасы туралы» 1998 жылғы 17 желтоқсандағы № 321 ҚРЗ 1-бап)

АЛКОГОЛЬНАЯ ПРОДУКЦИЯ - пищевая продукция с объемной долей этилового спирта более полутора процента, произведенная с использованием этилового спирта из пищевого сырья и (или) спиртосодержащей пищевой продукции, за исключением спиртосодержащей продукции медицинского назначения, зарегистрированной в качестве лекарственного средства в соответствии с законодательством РК (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании производства и оборота этилового спирта и алкогольной продукции» от 16 июля 1999 года № 429)

АЛКОГОЛЬ ӨНІМІ - ҚР заңнамасына сәйкес дәрiлiк зат ретiнде тiркелген, құрамында спиртi бар медициналық мақсаттағы өнiмдi қоспағанда, тағамдық шикiзаттан және (немесе) құрамында спиртi бар тамақ өнiмiнен этил спиртi пайдаланылып өндiрiлген, этил спиртiнiң көлемдiк үлесi бiр жарым проценттен астам болатын тамақ өнiмi («Этил спирті мен алкоголь өнімінің өндірілуін және айналымын мемлекеттік реттеу туралы» 1999 жылғы 16 шілдедегі № 429 ҚРЗ 1-бап)

АЛЛОНЖ - добавочный лист к векселю для совершения индоссаментов (п.п.н.з. ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97-1)

АЛЛОНЖ - индоссаменттер жасау үшiн вексельге қосымша парақ («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуірдегі № 97-1 ҚРЗ о.з.ц.ү.)

АНАЛОГИ НАРКОТИЧЕСКИХ СРЕДСТВ И ПСИХОТРОПНЫХ ВЕЩЕСТВ - вещества синтетического или природного происхождения, имеющие химическую структуру и свойства, сходные по структуре и свойствам с веществами, включенными в таблицы I, II, III, вызывающие стимулирующее, депрессивное или галлюциногенное состояние, опасные для здоровья населения при злоупотреблении ими и не утвержденные как наркотические средства или психотропные вещества Законом РК «О наркотических средствах, психотропных веществах, прекурсорах и мерах противодействия их незаконному обороту и злоупотреблению ими» и международными конвенциями ООН (ст.1 ЗРК «О наркотических средствах, психотропных веществах, прекурсорах и мерах противодействия их незаконному обороту и злоупотреблению ими» от 10 июля 1998 года № 279)

ЕСІРТКІ МЕН ПСИХОТРОПТЫҚ ЗАТ ТЕКТЕСТЕР - құрылымы мен қасиеттерi жағынан I, II, III кестелерге енгiзiлген заттарға ұқсас, елiртетiн, күйзелтетiн немесе жалған елес күйiне түсiретiн химиялық құрылымы мен қасиеттерi бар, оларды терiс пайдаланған кезде халықтың денсаулығы үшiн қауiптi және «Есірткі, психотроптық заттар, прекурсорлар және олардың заңсыз айналымы мен теріс пайдаланылуына қарсы іс-қимыл шаралары туралы» ҚР Заңмен және БҰҰ-ның халықаралық Конвенцияларымен есiрткi немесе психотроптық заттар ретiнде бекiтiлмеген шығу тегi синтетикалық немесе табиғи заттар («Есірткі, психотроптық заттар, прекурсорлар және олардың заңсыз айналымы мен теріс пайдаланылуына қарсы іс-қимыл шаралары туралы» 1998 жылғы 10 шілдедегі № 279 ҚРЗ 1-бап)

АНАТОМИЧЕСКИЙ ДАР - добровольное, совершенное посредством письменного распоряжения пожертвование дееспособным лицом частей, органов и тканей своего тела как при жизни, так и после смерти его (ст.1 ЗРК «Об охране здоровья граждан» от 7 июля 2006 года № 170)
 

АНАТОМИЯЛЫҚ СЫЙ - iс-әрекетке қабiлеттi адамның өз денесiнiң бөлiктерiн, органдарын және тiндерiн тiрi кезiнде де, қайтыс болғаннан кейiн де жазбаша өкiм жасау арқылы өз еркiмен құрбандыққа беруi (Азаматтардың денсаулығын сақтау туралы» 2006 жылғы 7 шілдедегі № 170 ҚРЗ 1-бап)

АНДЕРРАЙТЕР - профессиональный участник рынка ценных бумаг, обладающий лицензией на осуществление брокерской и дилерской деятельности и оказывающий услуги эмитенту по выпуску и размещению эмиссионных ценных бумаг (ст.1 ЗРК «О рынке ценных бумаг» от 2 июля 2003 года № 461)

АНДЕРРАЙТЕР - бағалы қағаздар рыногының брокерлiк және дилерлiк қызметтi жүзеге асыруға лицензиясы бар және эмитентке эмиссиялық бағалы қағаздарды шығару мен орналастыру жөнiнде қызмет көрсететiн кәсiби қатысушысы («Бағалы қағаздар рыногы туралы» 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461 ҚРЗ 1-бап)

АННЕКСИЯ - насильственное присоединение, захват иностранным государством территории РК или ее части (ст.1 ЗРК «О военном положении» 5 марта 2003 года № 391)
 

АННЕКСИЯ - ҚР аумағын немесе оның бiр бөлiгiн шет мемлекеттiң күштеп қосып алуы, басып алуы («Соғыс жағдайы туралы» 2003 жылғы 5 наурыздағы № 391-II ҚРЗ 1-бап) 

АНОНИМНОЕ ОБРАЩЕНИЕ - обращение, по которому невозможно установить авторство, отсутствуют подпись, в том числе электронная цифровая подпись, почтовый адрес заявителя (ст.1 ЗРК «О порядке рассмотрения обращений физических и юридических лиц» от 12 января 2007 года № 221)
 

ИЕСІ БҮРКЕМЕЛЕНГЕН ӨТІНІШ - ол бойынша авторын белгiлеу мүмкiн емес, қолтабасы, оның үшiн де электрондық цифрлық қолтаңбасы, арыз берушiнiң почталық мекен-жайы жоқ өтiнiш («Жеке және заңды тұлғалардың өтiнiштерiн қарау тәртiбi туралы» 2007 жылғы 12 қаңтардағы № 221 ҚРЗ 1-бап)

АНОНИМНОЕ ОБСЛЕДОВАНИЕ - медицинское обследование лица на заражение ВИЧ без идентификации личности (ст.1 ЗРК «О профилактике и лечении ВИЧ-инфекции и СПИД» от 5 октябpя 1994 года № 176)

ЖАСЫРЫН ТЕКСЕРУ - адамның жеке басын анықтамай, АҚТҚ жұқтыруын медициналық тексеру («АҚТҚ инфекциясының және ЖҚТБ-ның алдын алу мен емдеу туралы» 1994 жылғы 5 қазандағы № 176 ҚРЗ 1-бап)

АННУЛИРОВАНИЕ ВЫПУСКА ЭМИССИОННЫХ ЦЕННЫХ БУМАГ - прекращение существования эмиссионной ценной бумаги как объекта гражданских прав (ст.1 ЗРК «О рынке ценных бумаг» от 2 июля 2003 года № 461)
 

ЭМИССИЯЛЫҚ БАҒАЛЫ ҚАҒАЗДАР ШЫҒАРЫЛЫМЫНЫҢ КҮШІН ЖОЮ - эмиссиялық бағалы қағаздың азаматтық құқықтар объектiсi ретiнде өмiр сүруiн тоқтату («Бағалы қағаздар рыногы туралы» 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461 ҚРЗ 1-бап)

АНТИДЕМПИНГОВАЯ ПОШЛИНА - пошлина, которая устанавливается сверх ставки таможенной пошлины на импорт демпингового товара (ст.1 ЗРК «Об антидемпинговых мерах» от 13 июля 1999 года № 421-I)
 

ДЕМПИНГКЕ ҚАРСЫ БАЖ - демпингтік тауар импортына салынатын кеден бажының ставкасынан тыс белгіленетін баж («Демпингке қарсы шаралар туралы» 1999 жылғы 13 шілдедегі № 421 ҚРЗ 1-бап)

АНТИДЕМПИНГОВОЕ РАЗБИРАТЕЛЬСТВО - процедура рассмотрения документов в отношении поставок товара, реализуемого по цене ниже его нормальной стоимости, если такая реализация наносит или угрожает нанести материальный ущерб отечественным производителям, производящим подобный товар (ст.1 ЗРК «Об антидемпинговых мерах» от 13 июля 1999 года № 421-I)

ДЕМПИНГКЕ ҚАРСЫ ІСТІ ҚАРАУ - егер бұлайша сату ұқсас тауарды отандық өндірушілерге материалдық залал келтірсе немесе оны келтіру қаупін төндірсе, өзінің қалыпты құнынан төмен баға бойынша сатылатын тауар беру жөніндегі құжаттарды қарау рәсімі («Демпингке қарсы шаралар туралы» 1999 жылғы 13 шілдедегі № 421 ҚРЗ 1-бап)

АНТИДЕМПИНГОВЫЕ МЕРЫ - совокупность средств административно-экономического воздействия, применяемых к импорту демпингового товара в форме временных антидемпинговых мер, антидемпинговых пошлин или ценовых обязательств для устранения материального ущерба или угрозы его нанесения отечественным производителям подобных товаров (ст.1 ЗРК «Об антидемпинговых мерах» от 13 июля 1999 года № 421-I)

ДЕМПИНГКЕ ҚАРСЫ ШАРАЛАР - демпингті тауар импортына ұқсас тауарларды отандық өндірушілерге материалдық залал келтіруді немесе оны келтіру қаупін жою үшін демпингке қарсы уақытша шаралар, демпингке қарсы баж немесе баға міндеттемелері нысанында қолданылатын әкімшілік-экономикалық ықпал ету құралдарының жиынтығы («Демпингке қарсы шаралар туралы» 1999 жылғы 13 шілдедегі № 421 ҚРЗ 1-бап)

АНТИМОНОПОЛЬНЫЙ ОРГАН - государственный орган в сфере защиты конкуренции и ограничения монополистической деятельности (ст.1 ЗРК «О конкуренции и ограничении монополистической деятельности» от 7 июля 2006 года № 173)

МОНОПОЛИЯҒА ҚАРСЫ ОРГАН - бәсекенi қорғау және монополистік қызметтi шектеу саласындағы мемлекеттiк орган («Бәсеке және монополистік қызметтi шектеу туралы» 2006 жылғы 7 шілдедегі № 173 ҚРЗ 1-бап)

АНТИМОНОПОЛЬНЫЙ ОРГАН - государственный орган, осуществляющий реализацию государственной политики по содействию и развитию конкуренции и предупреждению, ограничению и пресечению недобросовестной конкуренции (ст.1 ЗРК «О недобросовестной конкуренции» от 9 июня 1998 года № 232)

МОНОПОЛИЯҒА ҚАРСЫ ОРГАН - бәсекеге жәрдемдесу мен оны дамыту және жосықсыз бәсекенiң алдын алу, шектеу және жолын кесу жөнiндегi мемлекеттiк саясатты iске асыруды жүзеге асыратын мемлекеттiк орган («Жосықсыз бәсеке туралы» 1998 жылғы 9 маусымдағы № 232 ҚРЗ 1-бап)

АНТИТЕРРОРИСТИЧЕСКАЯ ОПЕРАЦИЯ - комплекс специальных мероприятий, проводимых государственными органами для обеспечения безопасности граждан и должностных лиц, пресечения террористической акции, обезвреживания террористов, взрывных устройств, а также минимизации последствий террористической акции (cт.1 ЗРК «О борьбе с терроризмом» от 13 июля 1999 года № 416)

ТЕРРОРИЗМГЕ ҚАРСЫ ОПЕРАЦИЯ - азаматтар мен лауазымды адамдардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету, террористік акцияларды тыю, террористерді, жарылғыш қондырғыштарды зиянсыздару сондай-ақ террористік акциялардың зардаптарын барынша азайту үшін мемлекеттік органдар жүргізетін арнаулы шаралар кешені («Терроризмге қарсы күрес туралы» 1999 жылғы 13 шілдедегі № 416-1 ҚРЗ 1-бап)

АНТРОПОГЕННЫЕ ВОЗДЕЙСТВИЯ - позитивные и негативные воздействия на природу, окружающую среду, населенный пункт, вызванные в результате различной формы влияния деятельности человека. В случае оказания негативного воздействия наступает необходимость применения природоохранных мер (cт.1 ЗРК «Об архитектурной, градостроительной и строительной деятельности в РК» от 16 июля 2001 года № 242)

АНТРОПОГЕНДІК ӘСЕР ЕТУ- табиғатқа, қоршаған ортаға, елді мекенге адам қызметінің түрлі ықпал ету нәтижесінде туындаған оң және теріс әсер етулер. Теріс әсер тигізілген жағдайда табиғат қорғау шараларын қолдану қажеттігі туындайды (ҚР сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» 2001 жылғы 16 шілдедегі № 242-ІІ ҚР 31-бап)

АПЕЛЛЯЦИОННАЯ ИНСТАНЦИЯ - суд второй инстанции, рассматривающий дело по апелляционным жалобам (протестам) на не вступившие в законную силу приговоры, постановления суда первой инстанции (ст.7 УПК РК от 13 декабря 1997 года № 206)

АПЕЛЛЯЦИЯЛЫҚ САТЫ - бірінші сатыдағы сотты заңды күшіне енбеген үкімдеріне, қаулысына апелляциялық шағымдар (наразылықтар) бойынша істі қарайтын екінші сатыдағы сот (1997 жылғы 13 желтоқсандағы № 206 ҚР ҚІЖК 7-бап)

АПЕЛЛЯЦИОННЫЙ СОВЕТ - подразделение уполномоченного органа по досудебному рассмотрению споров (ст.2 ЗРК «Об охране селекционных достижений» от 13 июля 1999 года № 422)

ШАҒЫМ КЕҢЕСІ - уәкiлеттi органның дауларды сотқа дейін қарау жөніндегі бөлімшесі («Селекциялық жетістіктерді қорғау туралы» 1999 жылғы 13 шілдедегі № 422 ҚРЗ 2-бап)

АППАРАТ АКИМА - государственное учреждение, обеспечивающее деятельность местного исполнительного органа (в случае его создания) и акима (ст.1 ЗРК «О местном государственном управлении в РК» от 23 января 2001 года № 148)

ӘКІМ АППАРАТЫ - жергiлiктi атқарушы органның (ол құрылған жағдайда) және әкiмнiң қызметiн қамтамасыз ететiн мемлекеттiк мекеме («ҚР жергілікті мемлекеттік басқару туралы» 2001 жылғы 23 каңтардағы № 148 ҚРЗ 1-бап)

АППАРАТ МАСЛИХАТА - государственное учреждение, обеспечивающее деятельность соответствующего маслихата, его органов и депутатов (ст.1 ЗРК «О местҒном государственном управлении в РК» от 23 января 2001 года № 148)

МӘСЛИХАТ АППАРАТЫ - тиiстi мәслихаттың, оның органдары мен депутаттарының қызметiн қамтамасыз ететiн мемлекеттiк мекеме («ҚР жергілікті мемлекеттік басқару туралы» 2001 жылғы 23 қаңтардағы № 148 ҚРЗ 1-бап)

АППАРАТНО-ПРОГРАММНЫЙ КОМПЛЕКС - технические и программные средства, позволяющие автоматизировать выполнение комплекса задач и обеспечивающие функционирование электронных информационных ресурсов и информационных систем (ст.1 ЗРК«Об игорном бизнесе» от 12 января 2007 года № 219)

АППАРАТТЫҚ-БАҒДАРЛАМАЛЫҚ КЕШЕН - міндеттер кешенін орындауды автоматтандыруға мүмкіндік беретін және электрондық ақпараттық ресурстар мен ақпараттық жүйелердің жұмыс істеуін қамтамасыз ететін техникалық және бағдарламалық құралдар («Ойын бизнесі туралы» 2007 жылғы 12 қаңтардағы № 219 ҚРЗ 1-бап)

АПРОБАТОР - физическое лицо, аттестованное уполномоченным государственным органом в области семеноводства на право проведения апробации сортовых посевов сельскохозяйственных растений (ст. 1 ЗРК «О семеноводстве» от 8 февраля 2003 года № 385)

БАЙҚАУДАН ӨТКІЗУШІ - тұқым шаруашылығы саласындағы уәкілетті мемлекеттік орган ауыл шаруашылық өсімдіктерінің сортты егістерін сынақтан өткізу құқығына аттестаттаған жеке адам («Тұқым шаруашылығы туралы» 2003 жылғы 8 ақпандағы № 385 ҚРЗ 1-бап)

АПРОБАЦИЯ ВЕТЕРИНАРНОГО ПРЕПАРАТА - испытание ветеринарного препарата в ограниченных лабораторных или производственных условиях в порядке, установленном уполномоченным государственным органом в области ветеринарии, в целях определения его иммунобиологических свойств и эпизоотологической эффективности, отсутствия последствий действия препарата, а также экологической безопасности для установления возможности использования его в ветеринарной практике (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ ПРЕПАРАТТЫ БАЙҚАУДАН ӨТКІЗУ - ветеринариялық препаратты ветеринария практикасындағы пайдалану мүмкіндігін анықтау үшін, оның иммундық-биологиялық қасиеттері мен эпизоотологиялық тиімділігін, препарат әсерінің зардаптары жоқтығын, сондай-ақ экологиялық қауіпсіздігін айқындау мақсатында, шектеулі зертханалық немесе өндірістік жағдайларда ветеринария саласындағы уәкілетті мемлекеттік орган белгілеген тәртіппен сынақтан өткізу («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АПРОБАЦИЯ ПОСЕВОВ - определение сортовых качеств посевов сельскохозяйственных растений: сортовой чистоты, сортовой типичности, степени засоренности, поражения болезнями и повреждения вредителями (ст.1 ЗРК «0 семеноводстве» от 8 февраля 2003 года № 385)

ЕГІСТЕРДІ БАЙҚАУДАН ӨТКІЗУ - ауыл шаруашылық өсімдіктері егістерінің сорттық сапаларын: сорттық тазалығын, сортқа тәнділігін, арамшөптер басу ауруға шалдығу және зиянкестерден бүліну дәрежесін анықтау («Тұқым шаруашылығы туралы» 2003 жылғы 8 ақпандағы № 385 ҚР 31-бап)

АРБИТР - физическое лицо, избранное сторонами или назначенное в согласованном сторонами порядке в соответствии с Законом РК «О международном коммерческом арбитраже» для разрешения спора в арбитраже (ст.2 ЗРК «О международном коммерческом арбитраже» от 28 декабря 2004 года № 23)

ТӨРЕШІ - дауды төрелiкте шешу үшiн «Халықаралық коммерциялық төрелiк туралы» ҚР Заңына сәйкес тарап-тар сайлаған немесе тараптармен келiсiлген тәртiппен тағайындалған жеке aдам («Халықаралық коммерциялық төрелiк туралы» 2004 жылғы 28 желтоқсандағы № 23 ҚРЗ 2-бап)

АРБИТРАЖ - международный коммерческий арбитраж, образованный специально для рассмотрения конкретного спора или действующий на постоянной основе, атакже арбитр, рассматривающий спор единолично (ст.2 ЗРК «О международном коммерческом арбитраже» от 28 декабря 2004 года № 23)

ТӨРЕЛІК - нақты дауды қарау үшiн арнайы құрылған немесе тұрақты негiзде жұмыс iстейтiн халықаралық коммерциялық төрелiк, сондай-ақ дауды жеке-дара қарайтын төрешi («Халықаралық коммерциялық төрелiк туралы» 2004 жылғы 28 желтоқсандағы № 23 ҚРЗ 2-бап)

АРБИТРАЖНОЕ РАЗБИРАТЕЛЬСТВО - процесс рассмотрения спора в арбитраже с вынесением арбитражного решения (ст.2 ЗРК «О международном коммерческом арбитраже» от 28 декабря 2004 года № 23)

ТӨРЕЛІКТЕ ІС ҚАРАУ - дауды төрелiкте қарап, төрелiк шешiм шығару процессi («Халықаралық коммерциялық төрелiк туралы» 2004 жылғы 28 желтоқсандағы № 23 ҚРЗ 2-бап)

АРБИТРАЖНОЕ СОГЛАШЕНИЕ - письменное соглашение сторон договора о передаче возникшего или могущего возникнуть спора на рассмотрение в арбитраж, которое может быть заключено в виде арбитражной оговорки в договоре или путем обмена письмами, телеграммами, телефонограммами, телетайпограммами, факсами, электронными документами или иными документами, определяющими субъектов и содержание их волеизъявления (ст.2 ЗРК «О международном коммерческом арбитраже» от 28 декабря 2004 года № 23)

ТӨРЕЛІК КЕЛІСІМ - туындаған немесе туындауы мүмкiн дауды төрелiктiң қарауына беру туралы шарт тараптарының жазбаша келiсiмi, ол шартта төрелiк ескертпе түрiнде немесе субъектiлер мен олардың ерiк бiлдiруiнiң мазмұнын айқындайтын хаттар, жеделхаттар, телефонограммалар, телетайпограммалар, факстар, электронды құжаттар немесе өзге де құжаттар алмасу арқылы жасалуы мүмкiн («Халықаралық коммерциялық төрелiк туралы» 2004 жылғы 28 желтоқсандағы № 23 ҚРЗ 2-бап)

АРБИТРАЖНОЕ РЕШЕНИЕ - решение, вынесенное арбитражем (ст.2 ЗРК «О международном коммерческом арбитраже» от 28 декабря 2004 года № 23)

ТӨРЕЛІК ШЕШІМ - төрелiк шығарған шешiм («Халықаралық коммерциялық төрелiк туралы» 2004 жылғы 28 желтоқсандағы № 23 ҚРЗ 2-бап)

АРЕНДНАЯ ПЛАТА ЗА ЗЕМЛЮ - плата за временное возмездное землепользование (ст.12 ЗК РК от 20 июня 2003 года № 442)

ЖЕРДІ ЖАЛДАУ ТӨЛЕМАҚЫСЫ - уақытша өтеулi жер пайдалану төлемақысы (2003 жылғы 20 маусымдағы № 442 ҚР ЖК 12-бап)

АРЕНДНЫЙ ДОМ - принадлежащий на праве собственности физическому и (или) юридическому лицу жилой дом (жилое здание), жилые помещения (квартиры) которого предназначены для сдачи внаем (ст.2 ЗРК «О жилищных отношениях» от 16 апреля 1997 года № 94)

ЖАЛҒА БЕРІЛЕТІН ҮЙ - жеке және (немесе) заңды тұлғаға меншік құқығымен тиесілі, жалға беруге арналған тұрғын үй (тұрғын жай), тұрғын үй-жайлар (пәтерлер) («Тұрғын үй қатынастары туралы» 1997 жылғы 16 сәуiрдегi № 94 ҚРЗ 2-бап)

АРЕСТ - содержание осужденного в условиях строгой изоляции от общества на весь срок назначенного наказания (ст.46 УК РК от 16 июля 1997 года № 167)
 

ҚАМАУ - сотталған адамды тағайындалған жазаның бүкіл мерзімінде қоғамнан қатаң оқшаулау жағдайында ұстау (1997 жылғы 16 шілдедегі № 167 ҚР ҚК 46-бап)

АРЕСТ - арест в качестве меры пресечения применяется только с санкции прокурора либо по решению суда и лишь в отношении обвиняемого (подозреваемого) в совершении умышленных преступлений, за которые законом предусмотрено наказание в виде лишения свободы на срок свыше двух лет (ст.150 УПК РК от 13 декабря 1997 года № 206)

ҚАМАУҒА АЛУ - қамауға алу бұлтартпау шарасы ретiнде прокурордың санкциясымен не соттың шешiмi бойынша ғана және тек заңмен екi жылдан артық мерзiмге бас бостандығынан айыру түріндегi жаза көзделген қылмыс жасалғандығына айыпталушыға (сезiктiге) қатысты қолданылады (1997 жылғы 13 желтоқсандағы № 206 ҚР ҚІЖК 150-бап)

АРЕСТ ИМУЩЕСТВА ДОЛЖНИКА - состоит в производстве описи имущества и запрете на распоряжение этим имуществом, а также объявлении запрета пользования и распоряжения денежными суммами должника, находящимися в банках и иных организациях (ст.40 ЗРК «Об исполнительном производстве и статусе судебных исполнителей» от 30 июня 1998 года № 253)

БОРЫШКЕРДІҢ МҮЛКІНЕ ТЫЙЫМ САЛУ - мүлікті хаттаудан және осы мүлікке билік етуге тыйым салудан, борышкердiң банктердегi немесе банк операцияларының жекелеген түрлерiн жүзеге асыратын ұйымдардағы ақша сомаларын пайдалануға және оларға билiк етуге тыйым салынғанын хабарлаудан тұрады («Атқарушылық іс жүргізу және coт орындаушыларының мәртебесі туралы» 1998 жылғы 30 маусымдағы № 253 ҚРЗ 40-бап)

АРЕСТ СУДНА - задержание или ограничение в передвижении судна для обеспечения морского требования (ст.222 ЗРК «О торговом мореплавании» от 17 января 2002 года № 284)

КЕМЕНІ ТҰТҚЫНДАУ - теңiз талабын қамтамасыз ету үшiн кеменi кiдiртiп қою немесе оның жүрiс-тұрысын шектеу («Сауда мақсатында теңізде жүзу туралы» ҚРЗ 2002 жылғы 17 қаңтардағы № 284-ІІ 222-бап)

АРОМАТИЗАТОР - вещество, добавляемое к табаку для придания особого вкуса, запаха или аромата табачным изделиям (ст.2 ЗРК «О профилактике и ограничении табакокурения» от 10 июля 2002 года № 340)

ХОШ ИІСТЕНДІРУШІ - темекi бұйымдарына ерекше дәм, иiс немесе хош иiс беру үшiн темекiге қосылатын зат («Темекі шегушіліктің алдын алу және оны шектеу туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 340 ҚРЗ 2-бап)

АРХИВ - совокупность архивных документов, а также архивное учреждение или структурное подразделение учреждения, организации или предприятия, осуществляющее прием и хранение архивных документов в интересах пользователей (ст.1 ЗРК «О национальном архивном фонде и архивах» от 22 декабря 1998 года № 326-I)

МҰРАҒАТ - мұрағат құжаттарының жиынтығы, сондай-ақ мұрағат мекемесі немесе мекеменің, ұйымның немесе кәсіпорынның пайдаланушылар мүдделері үшін мұрағат құжаттарын қабылдау мен сақтауды жүзеге асыратын құрылымдық бөлімшесі («Ұлттық мұрағат қоры және мұрағаттар туралы» 1998 жылғы 22 желтоқсандағы № 326 ҚР 31-бап)

АРХИВНАЯ КОЛЛЕКЦИЯ - совокупность документов, образовавшихся в деятельности фондообразователей и объединенных по одному или нескольким признакам (ст.1 ЗРК «О национальном архивном фонде и архивах» от 22 декабря 1998 года № 326-I)
 

МҰРАҒАТ КОЛЛЕКЦИЯСЫ - қор құрушылар қызметінде құрылған және бір немесе бірнеше белгілері бойынша біріктірілген құжаттардың жиынтығы («Ұлттық мұрагат қоры және мұрагаттар туралы» 1998 жылғы 22 желтоқсандағы № 326 ҚРЗ 1-бап)

АРХИВНОЕ ДЕЛО - сфера деятельности физических и юридических лиц, связанная с формирован ием Национального архивного фонда, образованием архивов, архивных фондов и коллекций, организацией их хранения и использования (ст.1 ЗРК «О национальном архивном фонде и архивах» от 22 декабря 1998 года № 326-I)

МҰРАҒАТ ІСІ - мемлекеттік ұйымдар мен заңды және жеке тұлғалар қызметінің Ұлттық мұрағат қорын қалыптастыру, мұрағаттарды, мұрағат қорлары мен коллекцияларын құру, олардың сақталуы мен пайдаланылуын ұйымдастыруға байланысты саласы («Ұлттық мұрағат қоры және мұрағаттар туралы» 1998 жылғы 22 желтоқсандағы № 326 ҚРЗ 1-бап)

АРХИВНЫЕ ФОНДЫ - совокупность документов, исторически или логически связанных между собой (ст.1 ЗРК «О национальном архивном фонде и архивах» от 22 декабря 1998 года № 326-I)

МҰРАҒАТ ҚОРЛАРЫ - бір-бірімен тарихи немесе қисынды байланысты құжаттардың жиынтығы («Ұлттық мұрағат қоры және мұрағаттар туралы» 1998 жылғы 22 желтоқсандағы № 326 ҚРЗ 1-бап)

АРХИВНЫЙ ДОКУМЕНТ - документ, сохраняемый или подлежащий сохранению в силу его значимости для общества, а равно имеющий ценность для собственника (ст.1 ЗРК «О национальном архивном фонде и архивах» от 22 декабря 1998 года № 326-I)

МҰРАҒАТТЫҚ ҚҰЖАТ- қоғам үшін маңыздылығына қарай, сондай-ақ меншік иесіне құнды, сақталынатын немесе сақталуға жататын құжат («Ұлттық мұрағат қоры және мұрағаттар туралы» 1998 жылғы 22 желтоқсандағы № 326 ҚРЗ 1-бап)

АРХИВЫ КЛОНОВ ПЛЮСОВЫХ ДЕРЕВЬЕВ - насаждения, создаваемые с использованием вегетативного потомства плюсовых деревьев в целях сохранения их генофонда и изучения наследственных свойств (ст. 4 ЛК РК от 8 июля 2003 года № 477)

АРТЫҚШЫЛЫҒЫ БАР АҒАШТАР КЛОНДАРЫНЫҢ МҰРАҒАТЫ - артықшылығы бар ағаштардың гендiк қорын сақтау және олардың тұқым қуалау қасиеттерiн зерттеу мақсатында артықшылығы бар ағаштардың өсiмтал тұқымдарын пайдалану арқылы өсiрiлген екпелер (2003 жылғы 8 шілдедегі № 477 ҚР ОК 4-бап)

АРХИТЕКТУРНАЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ - деятельность по созданию объектов архитектуры, включающая творческий процесс создания внешнего и внутреннего облика объекта, пространственной, композиционной, объемно-планировочной и функциональной организации, зафиксированной в архитектурной части проектной документации для строительства (реконструкции, реставрации), ведение авторского надзора при реализации проекта (ст.1 ЗРК «Об архитектурной, градостроительной и строительной деятельности РК» от 16 июля 2001 года № 242)

СӘУЛЕТ ҚЫЗМЕТІ - объектiнiң сыртқы және iшкi келбетiн жасаудың, құрылысқа арналған (реконструкциялау, қалпына келтiру) жобалау құжаттамасының сәулет бөлiгiнде кеңiстiктi, композициялық, көлемдiк-жоспарлау және функционалдық ұйымдастырудың шығармашылық процесiн, жобаны iске асыру кезiнде авторлық қадағалау жүргiзудi қамтитын сәулет объектiлерiн жасау жөнiндегi қызмет («ҚР сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» 2001 жылғы 16 шілдедегі № 242 ҚРЗ 1-бап)

АРХИТЕКТУРНО-ПЛАНИРОВОЧНОЕ ЗАДАНИЕ - комплекс требований к назначению, основным параметрам и размещению объекта на конкретном земельном участке (площадке, трассе), а также обязательные требования, условия и ограничения к проектированию и строительству, устанавливаемые в соответствии с градостроительными регламентами для данного населенного пункта. При этом установление требований по цветовому решению и использованию материалов отделки фасадов зданий (сооружений), объемно-пространственному решению не допускается (cm.1 3PK «Об архитектурной, градостроительной и строительной деятельности РК» от 16 июля 2001 года № 242)

СӘУЛЕТ-ЖОСПАРЛАУ ТАПСЫРМАСЫ - объектінің мақсатына, негізгі өлшемдеріне және оны нақты жер учаскесіне (алаңға, трассаға) орналастыруға қойылатын талаптар кешені, сондай-ақ осы елді мекен үшін қала құрылысының регламенттеріне сәйкес белгіленетін, жобалау мен құрылысқа қойылатын міндетті талаптар, шарттар мен шектеулер. Бұл ретте, түсі жөніндегі шешім мен үйлердің (ғимараттардың) қасбеттерін әрлеу материалдарын пайдалану, көлемдік-кеңістіктегі шешім бойынша талаптар белгілеуге жол берілмейді («ҚР сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» 2001 жылғы 16 шілдедегі № 242 ҚР3 1-бап)

АРХИТЕКТУРНЫЕ ОБЪЕКТЫ - здание, сооружение, монумент, комплекс зданий и сооружений, их экстерьеры и (или) интерьеры, элементы благоустройства, ландшафтного или садовопаркового искусства, созданные на основе архитектурных или градостроительных проектов, в разработке которых необходимо участие архитектора (ст.1 ЗРК «Об архитектурной, градостроительной и строительной деятельности РК» от 16 июля 2001 года № 242)

СӘУЛЕТ ОБЪЕКТІЛЕРІ - әзірленуіне сәулетшінің қатысуы қажет болатын, сәулет немесе қала құрылысы жобаларының негізінде салынған үй, ғимарат, монумент, үйлер мен ғимараттар кешені, олардың экстерьерлері және (немесе) интерьерлері, абаттандыру, ландшафт немесе бақ-саябақ өнерінің элементтері («ҚР сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» 2001 жылғы 16 шілдедегі № 242 ҚР3 1-бап)

АРХИТЕКТУРНЫЙ ПРОЕКТ,СОДЕРЖАЩИЙ АРХИТЕКТУРНЫЙ ЗАМЫСЕЛ - самостоятельный проект возведения сооружения (монумента), в проектировании которого необходимо участие архитектора, или часть проектной (проектно-сметной) документации, включающую архитектурно-художественные, композиционные и объемно-планировочные решения объекта, учитывающую социальные, экономические, функциональные, технологические, инженерно-технические, противопожарные, противовзрывные, санитарно-гигиенические, экологические и иные требования и выполненную в объеме, необходимом для разработки проекта строительства или иной документации на строительство объекта (ст.1 ЗРК «Об архитектурной, градостроительной и строительной деятельности в РК» от 16 июля 2001 года № 242)

СӘУЛЕТТІК ТҮПКI ОЙЫ БАР СӘУЛЕТ ЖОБАСЫ - жобалауға сәулетшiнiң қатысуы қажет болатын ғимарат (монумент) тұрғызудың жеке жобасын немесе объектiнiң сәулет-көркемдiк, композициялық және көлемдiк-жоспарлау шешiмдерiн қамтитын, әлеуметтiк, экономикалық, функционалдық, технологиялық, инженерлiк-техникалық, өртке қарсы, жарылысқа қарсы, санитарлық-гигиеналық, экологиялық және өзге де талаптарды ескеретiн және құрылыс жобасын немесе құрылыс объектiсiне арналған өзге де құжаттаманы әзiрлеу үшiн қажеттi көлемде орындалған жобалау (жобалау-смета) құжаттамасының бiр бөлiгiн қамтиды («ҚР сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» 2001 жылғы 16 шілдедегі № 242 ҚРЗ 1-бап)

АСПИРАНТУРА ДОКТОРАНТУРА - форма подготовки научных и научно-педагогических кадров высшей квалификации в учебных заведениях и научных учреждениях (ст.1 ЗРК «Об образовании» от 7 июня 1999 года № 389)

АСПИРАНТУРА, ДОКТОРАНТУРА - оқу орындары мен ғылыми мекемелерде біліктілігі жоғары ғылыми және ғылыми-педагог кадрлар даярлау нысаны («Білім туралы» 1999 жылғы 7 маусымдағы № 389 ҚРЗ 1-бап)

АССИСТАНС - предоставление страховыми организациями, юридическими лицами помощи страхователю (застрахованному, выгодоприобретателю), попавшему в затруднительное положение во время его путешествия либо его нахождения вдалеке от места жительства, в виде денег и (или) в натурально-вещественной форме через техническое, медицинское содействие вследствие наступления страхового случая (ст.3 «О страховой деятельности» от 18 декабря 2000 года № 126)

АССИСТАНС - сақтандыру ұйымдарының, заңды тұлғалардың сақтанушы (сақтандырылушы, пайда алушы) саяхатта не тұрғылықты жерінен алыс болған уақытында қиын жағдайға душар болғанда сақтандыру жағдайының басталуы салдарынан оған техникалық, медициналық жәрдемдесу арқылы ақшалай түрде және (немесе) натуралды-заттай нысанда көмек көрсетуі («Сақтандыру қызметі туралы» 2000 жылғы 18 желтоқсандағы № 126 ҚРЗ 3-бап)

АССИСТЕНТУРА-СТАЖИРОВКА - форма подготовки научно-педагогических кадров высшей квалификации в учебных заведениях искусств (ст.1 ЗРК «Об образовании» от 7 июня 1999 года № 389)

АССИСТЕНТУРА-ТАҒЫЛЫМДАМА - өнер оқу орындарында жоғары білікті ғылыми-педагог кадрлар даярлау нысаны («Білім туралы» 1999 жылғы 7 маусымдағы № 389 ҚРЗ 1-бап)

АССОЦИАЦИЯ (СОЮЗ) СЕЛЬСКИХ ПОТРЕБИТЕЛЬСКИХ КООПЕРАТИВОВ - добровольное объединение сельских потребительских кооперативов на основе решений общих собраний сельских потребительских кооперативов для обеспечения защиты их общих имущественных и иных прав, координации деятельности, представления их интересов в государственных органах, органах местного самоуправления и международных организациях, а также оказания правовых, информационных и иных услуг своим членам (ст.2 ЗРК «О сельской потребительской кооперации в РК» от 21 июля 1999 года № 450)

СЕЛОЛЫҚ ТҰТЫНУ КООПЕРАТИВТЕРІНІҢ ҚАУЫМДАСТЫҒЫ (ОДАҒЫ) - селолық тұтыну кооперативтерінің өздерінің жалпы мүліктік және өзге де құқықтарын қорғауды қамтамасыз ету, қызметін үйлестіру мемлекеттік органдарда, жергілікті өзін-өзі басқару органдары мен халықаралық ұйымдарда өз мүдделерін білдіру, сондай-ақ өз мүшелеріне құқықтық, ақпараттық және өзге де қызметтер көрсету үшін селолық тұтыну кооперативтерінің жалпы жиналыстары шешімдерінің негізіндегі ерікті бірлестігі («ҚР селолық тұтыну кооперациясы туралы» 1999 жылғы 21 шілдедегі № 450 ҚРЗ 2-бап)

АССОЦИАЦИЯ (СОЮЗ) СЕЛЬСКОХОЗЯЙСТВЕННЫХ ТОВАРИЩЕСТВ - добровольное объединение сельскохозяйственных товариществ, создаваемое на основе решений общего собрания сельскохозяйственных товариществ для обеспечения защиты их общих имущественных и иных прав, координации деятельности, представления их интересов в государственных органах, органах местного самоуправления и международных организациях, а также оказания правовых, информационных и иных услуг членам товарищества (ст.1 ЗРК «О сельскохозяйственных товариществах и их ассоциация (союзах)» от 25 декабря 2000 года № 133)

АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҚ СЕРІКТЕСТІКТЕРІНІҢ ҚАУЫМДАСТЫҒЫ (ОДАҒЫ) - ауыл шаруашылық серіктестіктері жалпы жиналысының шешімдері негізінде құрылатын, оларды жалпы мүліктік және өзге де құқықтарын қорғауды қамтамасыз ету, қызметін үйлестіру, мемлекеттік органдарда, жергілікті өзін-өзі басқару органдарында және халықаралық ұйымдарда олардың мүдделерін білдіру, сондай-ақ серіктестік мүшелеріне құқықтық, ақпараттық және өзге де қызметтер көрсету үшін ауыл шаруашылық серіктестіктерінің ерікті түрде бірігуі («Ауыл шаруашылық серіктестіктері және олардың қауымдастықтары (одақтары) туралы» 2000 жылғы 25 желтоқсандағы № 133 ҚРЗ 1-бап)

АТТЕСТАТ - документ, выдаваемый местным исполнительным органом области (города республиканского значения, столицы), свидетельствующий о признании государством деятельности субъектов в области племенного животноводства (ст.1 ЗРК «О племенном животноводстве» от 9 июля 1998 года № 278)

АТТЕСТАТ - облыстың (республикалық маңызы бар қаланың, астананың) жергілікті атқарушы органы беретiн, асыл тұқымды мал шаруашылығы саласындағы субъектiлердiң қызметiн мемлекеттiң тануын куәландыратын құжат («Асыл тұқымды мал шаруашылығы туралы» 1998 жылғы 9 шілдедегі № 278 ҚРЗ 1-бап)

АТТЕСТАТ АККРЕДИТАЦИИ - документ, удостоверяющий право органа по подтверждению соответствия и (или) испытательных лабораторий (центров) выполнять работы в определенной сфере по подтверждению соответствия установленным требованиям, выдаваемый согласно правилам проведения работ в сфере подтверждения соответствия и аккредитации (ст.1 ЗРК «О техническом регулировании» от 9 ноября 2004 года № 603)

АККРЕДИТТЕУ АТТЕСТАТЫ - сәйкестiктi растау және аккредиттеу саласында жұмыс жүргiзу ережелерiне сәйкес берiлетiн, сәйкестiктi растау жөнiндегi органның және (немесе) сынақ зертханаларының (орталықтарының) белгiлi бiр салада белгiленген талаптарға сәйкестiктi растау жөнiндегi жұмыстарды орындау құқығын куәландыратын құжат («Техникалық реттеу туралы» 2004 жылғы 9 қарашадағы № 603 ҚРЗ 1-бап)

АТТЕСТАЦИЯ - периодически проводимая комиссионная оценка субъектов в области племенного животноводства (ст.1 ЗРК «О племенном животноводстве» от 9 июля 1998 года № 278)

АТТЕСТАТТАУ - асыл тұқымды мал шаруашылығы саласында субъектілерді мерзімді жүргізілетін комиссиялық бағалау («Асыл тұқымды мал шаруашылығы туралы» 1998 жылғы 9 шілдедегі № 278 ҚРЗ 1-бап)

АТТЕСТАЦИЯ - установление (подтверждение) соответствия физических и (или) юридических лиц статусу субъекта семеноводства (ст.1 ЗРК «О семеноводстве» от 8 февраля 2003 года № 385)

АТТЕСТАТТАУ - жеке және (немесе) заңды тұлғалардың тұқым шаруашылығы субъектiсiнiң мәртебесiне сәйкестiгiн анықтау (растау) («Тұқым шаруашылығы туралы» 2003 жылғы 8 ақпандағы № 385 ҚРЗ 1-бап)

АТТЕСТАЦИЯ - определение Квалификационной комиссией по аттестации кандидатов в аудиторы квалификационного уровня кандидатов (ст.1 ЗРК «Об аудиторской деятельности» от 20 ноября 1998 года № 304)

АТТЕСТАТТАУ - аудиторларға кандидаттарды аттестаттау жөнiндегi бiлiктiлiк комиссиясының кандидаттардың бiлiктiлiк деңгейiн анықтауы («Аудиторлық қызмет туралы» 1998 жылғы 20 қарашадағы № 304 ҚРЗ 1-бап)

АТТЕСТАЦИЯ ПЕДАГОГИЧЕСКИХ РАБОТНИКОВ - процедура, проводимая с целью определения соответствия уровня квалификации педагогического работника квалификационным требованиям (ст.1 ЗРК «Об образовании» от 7 июня 1999 года № 389)

ПЕДАГОГИКАЛЫҚ ҚЫЗМЕТКЕРЛЕРДI АТТЕСТАТТАУ - педагогикалық қызметкердiң бiлiктiлiк деңгейiнiң бiлiктiлiк талаптарына сәйкестiгiн анықтау мақсатымен жүргiзiлетiн рәсiм («Білім туралы» 1999 жылғы 7 маусымдағы № 389 ҚРЗ 1-бап)

АТТЕСТАЦИЯ РАБОТНИКОВ ОРГАНИЗАЦИЙ КУЛЬТУРЫ - процедура, проводимая в целях определения соответствия уровня квалификации работников организаций культуры квалификационным требованиям (ст.1 ЗРК «О культуре» от 15 декабря 2006 года № 207)

МӘДЕНИЕТ ҰЙЫМДАРЫ ҚЫЗМЕТКЕРЛЕРІН АТТЕСТАТТАУ - мәдениет ұйымдары қызметкерлерінің біліктілік деңгейінің біліктілік талаптарына сәйкестігін айқындау мақсатында өткізілетін рәсім («Мәдениет туралы» 2006 жылғы 15 желтоқсандағы № 207 ҚРЗ 1-бап)

АТТЕСТАЦИЯ ПРОИЗВОДСТВЕННЫХ ОБЪЕКТОВ ПО УСЛОВИЯМ ТРУДА- деятельность по оценке про-изводственных объектов, цехов, участков, рабочих мест в целях определения состояния безопасности, вредности, тяжести, напряженности выполняемых на них работ, гиҒгиены труда и определения соответствия условий произ- водственной среды нормативам в области безопасности и охраны труда (ст.1 Трудового кодекса РКот15 мая 2007 года № 251) 

ӨНДIРIСТIК ОБЪЕКТIЛЕРДI ЕҢБЕК ЖАҒДАЙЛАРЫ БОЙЫНША АТТЕСТАТТАУ - өндірістік объектілерді, цехтарды, учаскелерді, жұмыс орындарын оларда орындалатын жұмыстар қауіпсіздігінің жай-күйін, зияндылығын, ауырлығын, қауырттығын, еңбек гигиенасын айқындау және өндірістік орта жағдайларының еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау нормативтеріне сәйкестігін айқындау мақсатында бағалау жөніндегі қызмет (2007 жылғы 15 мамырдағы № 251 ҚР Еңбек кодексі 1-бап)

АУДИРУЕМЫЙ СУБЪЕКТ- юридическое лицо, по финансовой отчетности и прочей информации которого осуществляется аудит (ст.1 ЗРК «Об аудиторской деятельности» от 20 ноября 1998 года № 304)

АУДИТТЕЛЕТІН СУБЪЕКТ - қаржылық есептiлiгi және өзге де ақпараты бойынша аудит жүзеге асырылатын заңды тұлға («Аудиторлық қызмет туралы» 1998 жылғы 20 қарашадағы № 304 ҚРЗ 1-бап)

АУДИРУЕМЫЙ СУБЪЕКТ - юридическое лицо, заключившее с аудиторской организацией договор на проведение аудита (ст.1 ЗРК «Об обязательном страховании гражданско-правовой ответственности аудиторских организаций» от 13 июня 2003 года № 440)

АУДИТТЕУ СУБЪЕКТIСI - аудитормен немесе аудиторлық ұйыммен аудит жүргiзуге шарт жасасқан заңды тұлға («Аудиторлық ұйымдардың азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгін мiндеттi сақтандыру туралы» 2003 жылғы 13 маусымдағы № 440 ҚРЗ 1-бап)

АУДИОВИЗУАЛЬНОЕ ПРОИЗВЕДЕНИЕ - произведение, состоящее из зафиксированных серий, связанных между собой кадров или изображений (с сопровождением или без сопровождения их звуком), предназначенное для зрительного и слухового (в случае сопровождения звуком) восприятия с помощью соответствующих технических устройств. Аудиовизуальные произведения включают кинематографические произведения и все произведения, выраженные средствами, аналогичными кинематографическим (теле- и видеофильмы, диафильмы и слайдофильмы и
тому подобные произведения), независимо от способа их первоначальной или последующей фиксации (ст.2 ЗРК «Об авторском праве и смежных правах» от 10 июня 1996 года № 6)

ДЫБЫСТАУ-БЕЙНЕЛЕУ ТУЫНДЫСЫ - тиiстi техникалық құрылғылардың көмегiмен көрiп және естiп (дыбыспен берiлетiн жағдайда) қабылдауға арналған өзара байланысты кадрлардың немесе бейнелердiң тiркелген серияларынан құралатын (дыбыспен немесе дыбыссыз берiлетiн) туынды. Дыбыстау-бейнелеу туындылары кинематографиялық туындыларды және бастапқы немесе одан кейiнгi түсiрiлу әдiсiне қарамастан кинематография құралдарына ұқсас құралдармен бейнеленген туындылардың бәрiн (теле- және бейнефильмдердi, диафильмдер мен слайдфильмдердi және сол сияқты туындыларды) қамтиды («Авторлық құқық және сабақтас құқықтар туралы» 1996 жылғы 10 маусым № 6-1 ҚРЗ 2-бап)

АУДИТ - проверка в целях выражения независимого мнения о составлении финансовой отчетности и прочей информации в соответствии с законодательством РК (ст.1 ЗРК «Об аудиторской деятельности» от 20 ноября 1998 года № 304)

АУДИТ - ҚР заңнамасына сәйкес қаржылық есептiлiк жасау және өзге де ақпарат туралы тәуелсiз пiкiр бiлдiру мақсатымен тексеру («Аудиторлық қызмет туралы» 1998 жылғы 20 қарашадағы № 304 ҚРЗ 1-бап)
 

АУДИТ (В СФЕРЕ ПОДТВЕРЖДЕНИЯ СООТВЕТСТВИЯ) - систематический, независимый документированный анализ деятельности аккредитованных органов по подтверждению соответствия и (или) испытательных лабораторий (центров), а также проводимый по инициативе заявителя контроль соответствия сертифицированной продукции, услуги, процессов, систем менеджмента качества установленным требованиям (ст. 1 ЗРК «О техническом регулировании» от 9 ноября 2004 года № 603)

АУДИТ (СӘЙКЕСТІКТІ РАСТАУ САЛАСЫНДАҒЫ) - сәйкестікті растау жөніндегі аккредиттелген органдардың және (немесе) сынақ зертханаларының (орталыктарының) қызметін жүйелі, тәуелсіз құжатталған талдау, сондай-ақ өтінім берушінің бастамасы бойынша жүргізілетін сертификатталған өнімнің, көрсетілетін қызметтің, процестердің, сапа менеджменті жүйелерінің белгіленген талаптарға сәйкестігін бақылау («Техникалық реттеу туралы» 2004 жылғы 9 қарашадағы № 603 ҚРЗ 1-бап)

АУДИТ ИНФОРМАЦИОННЫХ СИСТЕМ - системный
процесс оценки текущего состояния
информационной системы, действий и событий, происходящих в ней, устанавливающий уровень их соответствия определенным критериям, техническим регламентам, стандартам, нормативно-технической документации и (или) требованиям заказчика (ст.1 ЗРК «Об информатизации» от 11 января 2007 года № 217)    

АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕЛЕРДІҢ АУДИТІ - ақпараттық жүйенің ағымдағы жай-күйін онда болып жатқан іс-әрекеттер мен оқиғаларды бағалаудың жүйелі процесі, олардың белгілі бір өлшемдерге, техникалық регламенттерге, стандарттарға, нормативтік-техникалық құжаттамаға және (немесе) тапсырыс берушінің талаптарына сәйкестік деңгейін белгілейді («Ақпараттандыру туралы» 2007 жылғы 11 қаңтардағы № 217 ҚРЗ 1-бап)

АУДИТОР - физическое лицо, аттестованное Квалификационной комиссией, получившее квалификационное свидетельство о присвоении квалификации «аудитор» (ст.1 ЗРК «Об аудиторской деятельности» от 20 ноября 1998 года № 304)

АУДИТОР - Бiлiктiлiк комиссиясы аттестаттаған, «аудитор» бiлiктiлiгiн беру туралы бiлiктiлiк куәлiгiн алған жеке тұлға («Аудиторлық қызмет туралы» 1998 жылғы 20 қарашадағы № 304 ҚРЗ 1-бап)

АУДИТОРСКАЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ - предпринимательская деятельность по проведению аудита финансовой отчетности и прочей информации и предоставлению
иных услуг по профилю деятельности (ст.1 ЗРК «Об ayдиторской деятельности» от 20 ноября 1998 года № 304)

АУДИТОРЛЫҚ ҚЫЗМЕТ - қаржылық есептiлiгi мен басқа да ақпараттың аудитiн жүргiзу және қызмет бейiнi бойынша өзге де қызметтер ұсыну жөнiндегi кәсiпкерлiк қызмет («Аудиторлық қызмет туралы» 1998 жылғы 20 қарашадағы № 304-I ҚРЗ 1-бап)

АУДИТОРСКАЯ ОРГАНИЗАЦИЯ - коммерческая организация, созданная для осуществления аудиторской деятельности (cт.1 ЗРК «Об аудиторской деятельности» от 20 ноября 1998 года № 304)

АУДИТОРЛЫҚ ҰЙЫМ - аудиторлық қызметтi жүзеге асыру үшiн құрылған коммерциялық ұйым («Аудиторлық қызмет туралы» 1998 жылғы 20 қарашадағы № 304 ҚРЗ 1-бап)

АУДИТОРСКИЙ ОТЧЕТ - письменный официальный документ, являющийся результатом проведенного аудита (ст.1 ЗРК «Об аудиторской деятельности» от 20 ноября 1998 года № 304)

АУДИТОРЛЫҚ ЕСЕП - жүргiзiлген аудиттiң нәтижесi болып табылатын жазбаша ресми құжат («Аудиторлық қызмет туралы» 1998 жылғы 20 қарашадағы № 304 ҚРЗ 1-бап)

АУЛ (СЕЛО)- населенный пункт с численностью не менее 50 человек, из которых работники, занятые в сельском, лесном и охотничьем хозяйстве, пчеловодстве, рыболовстве и рыбоводстве, члены их семей и специалисты здра-воохранения, социального обеспечения, образования, культуры и спорта составляют не менее половины населения (ст. 3 ЗРК «Об административно-территориальном устройстве РК» от 8 декабря 1993 года № 2572)

АУЫЛ (СЕЛО) - саны кемінде 50 адам болатын, халқының кемінде жартысын ауыл, орман және аңшылық шаруашылығында, бал ара шаруашылығында, балық аулау мен балық өсіру шаруашылығында жұмыс істейтін қызметкерлер, олардың отбасы мүшелері және денсаулық сақтау, әлеуметтік қамсыздандыру, білім беру, мәдениет және спорт мамандары құрайтын елді мекен («ҚР әкiмшiлiк-аумақтық құрылысы туралы» 1993 жылғы 8 желтоқсандағы № 2572 ҚРЗ 3-бап)

АУТЕНТИЧНЫЙ ТЕКСТ МЕЖДУНАРОДНОГО ДОГОВОРА - текст международного договора, рассматриваемый участвующими в переговорах сторонами или договаривающимися сторонами в качестве подлинного (окончательного) (ст.1 ЗРК «О международных договорах РК» от 30 мая 2005 года № 54)

ХАЛЫҚАРАЛЫҚ ШАРТТЫҢ ТЕҢ ТҮПНҰСҚА МӘТIНI - келiссөздерге қатысушы тараптар немесе уағдаласушы тараптар түпнұсқа (түпкiлiктi нұсқа) ретiнде қарайтын халықаралық шарт мәтiнi («ҚР халықаралық шарттары туралы» ҚРЗ 2005 жылғы 30 мамырдағы № 54 1-бап)

АФФИЛИРОВАННОЕ ЛИЦО - организация, являющаяся дочерней по отношению к негосударственному юридическому лицу или признающаяся зависимым акционерным обществом (ст.12 ЗК РК от 20 июня 2003 года № 442)

АФФИЛИИРЛЕНГЕН ТҰЛҒА - мемлекеттiк емес заңды тұлғаға қатысты еншiлес болып табылатын немесе тәуелдi акционерлiк қоғам деп танылатын ұйым (2003 жылғы 20 маусымдағы № 442-ІІ ҚРЖК 12-бап)

АФФИЛИРОВАННОЕ ЛИЦО СУБЪЕКТА ЕСТЕСТВЕННОЙ МОНОПОЛИИ - лицо (заисключением государственных органов, осуществляющих регулирование его деятельности в рамках предоставленных полномочий), которое имеет возможность прямо и (или) косвенно определять решения и (или) оказывать влияние на принимаемые субъектом естественной монополии решения, в том числе в силу договора, включая устный договор, или иной сделки, а также любое лицо, в отношении которого субъект естественной монополии имеет такое право (ст.3 ЗРК «О естественных монополиях» от 9 июля 1998 года № 272)

ТАБИҒИ МОНОПОЛИЯ СУБЪЕКТIСIНІҢ АФФИЛИИРЛЕНГЕН ТҰЛҒАСЫ - шешiмдi тiкелей және (немесе) жанама айқындауға және (немесе) табиғи монополия субъектiсi қабылдаған шешiмге, оның iшiнде шарттың, ауызша шартты немесе өзге мәмiленi қоса алғанда, күшiне орай әсер ету мүмкiндiгі бар (берiлген өкiлеттiктер шеңберiнде оның қызметiн реттеудi жүзеге асыратын мемлекеттiк органдарды қоспағанда) тұлға, сондай-ақ оған қатысты табиғи монополия субъектiсiнiң осындай құқығы бар кез келген тұлға («Табиғи монополиялар туралы» 1998 жылғы 9 шiлдедегі № 272 ҚРЗ 3-бап)

АФФИЛИРОВАННОЕ ЛИЦО ПОТЕНЦИАЛЬНОГО ПОСТАВЩИКА - любое физическое или юридическое лицо, которое имеет право прямо и (или) косвенно определять решения и (или) оказывать влияние на принимаемые данным потенциальным поставщиком решения, в том числе в силу договора или иной сделки, а также любое физическое или юридическое лицо, в отношении которого данный потенциальный поставщик имеет такое право (ст.1 ЗРК «О государственных закупках» от 16 мая 2002 года № 321)

ЫҚТИМАЛ ӨНІМ БЕРУШІНІҢ АФФИЛИИРЛЕНГЕН ТҰЛҒАСЫ - осы ықтимал өнім беруші қабылдайтын шешімді анықтауға және (немесе) шешімге, оның ішінде шарттық немесе өзге де мәміленің күшіне қарай ықпал етуге тікелей және (немесе) жанама құқығы бар кез келген жеке немесе заңды тұлға, сондай-ақ өзі жөнінде сол ықтимал өнім берушінің осындай құқығы бар кез келген жеке немесе заңды тұлға («Мемлекеттік сатып алу туралы» 2002 жылғы 16 мамырдағы № 321-ІІ ҚРЗ 1-бап)

АФФИЛИРОВАННЫЕ ЛИЦА - физические или юридические лица (за исключением государственных органов, осуществляющих контрольные и надзорные функции в рамках предоставленных им полномочий), имеющие возможность прямо и (или) косвенно определять решения и (или) оказывать влияние на принимаемые друг другом (одним из лиц) решения, в том числе в силу заключенной сделки (ст.1 ЗРК «О секьюритизации» от 20 февраля 2006 года № 126)

АФФИЛИИРЛЕНГЕН ТҰЛҒАЛАР - шешімді тікелей және (немесе) жанама айқындауға және (немесе) бір-бірінің (тұлғалардың бірінің) қабылдайтын шешімдеріне, оның ішінде жасасқан мәмілеге байланысты ықпал етуге мүмкіндігі бар жеке немесе заңды тұлғалар (өздеріне берілген өкілеттіктер шеңберінде бақылау және қадағалау функцияларын жүзеге асыратын мемлекеттік органдарды қоспағанда) («Секьюритилендіру туралы» 2006 жылғы 20 ақпандағы № 126 ҚРЗ 1-бап)

АФФИЛИРОВАННЫЕ ЛИЦА - физические или юридические лица (за исключением государственных органов, осуществляющих контрольные и надзорные функции в рамках предоставленных им полномочий), имеющие возможность прямо и (или) косвенно определять решения и (или) оказывать влияние на принимаемые друг другом (одним из лиц) решения, в том числе в силу заключенной сделки (ст.1ЗРК «О пенсионном обеспечении в РК» от 20 июня 1997 года № 136)

АФФИЛИИРЛЕНГЕН ТҰЛҒАЛАР - тiкелей және (немесе) жанама түрде шешiмдердi айқындауға және (немесе) әрқайсысы (тұлғалардың бiрi) қабылдайтын шешiмге ықпал етуге, соның iшiнде жасалған мәмiлеге орай, мүмкiндiгi бар (өздерiне берiлген өкiлеттiктер шеңберiнде бақылау және қадағалау функцияларын жүзеге асыратын мемлекеттiк органдарды қоспағанда) жеке немесе заңды тұлғалар («ҚР зейнетақымен қамсыздандыру туралы» 1997 жылғы 20 маусымдағы № 136 ҚРЗ 1-бап)

АФФИЛИРОВАННЫЕ ЛИЦА - физические или юридические лица (за исключением государственных органов, осуществляющих контрольные и надзорные функции в рамках предоставленных им полномочий), имеющие возможность прямо и (или) косвенно определять решения и (или) оказывать влияние на принимаемые друг другом (одним из лиц) решения, в том числе в силу заключенной сделки (ст.1 ЗРК «Об акционерных обществах» от 13 мая 2003 года № 415)

АФФИЛИИРЛЕНГЕН ТҰЛҒАЛАР - тiкелей және (немесе) жанама түрде шешiмдердi айқындауға және (немесе) әрқайсысы (тұлғалардың бірi) қабылдайтын шешiмге ықпал етуге, соның iшінде жасалған мәмілеге орай, мүмкіндiгi бар (өздерiне берiлген өкілеттіктер шеңберінде бақылау және қадағалау функцияларын жүзеге асыратын мемлекеттiк органдарды қоспағанда) жеке немесе заңды тұлғалар («Акционерлік қоғамдар туралы» 2003 жылғы 13 мамырдағы № 415 ҚРЗ 1-бап)

АФФИЛИРОВАННЫЕ ЛИЦА - дочерние организации недропользователя и организации, обладающие пакетом акций или долей участия в уставном капитале организации, являющейся подрядчиком на проведение нефтяных операций в РК (ст.1 ЗРК «О нефти» от 28 июня 1995 года № 2350)

АФФИЛИИРЛЕНГЕН ТҰЛҒАЛАР- жер қойнауын пайдаланушының еншiлес ұйымдары және ҚР мұнай операцияларын жүргiзуге мердiгер болып табылатын ұйымның жарғылық капиталында акциялар пакетi немесе қатысу үлесi бар ұйымдар («Мұнай туралы» 1995 жылғы 28 маусымдағы № 2350 ҚРЗ 1-бап)

АФФИЛИРОВАННЫЕ ЛИЦА ОБЩЕСТВА- крупный акционер; физическое лицо, состоящее в близком родстве (родитель, брат, сестра, сын, дочь), браке, атакже свойстве (брат, сестра, родитель, сын или дочь супруга (супруги)) с физическим лицом, являющимся крупным акционером либо должностным лицом, за исключением независимого директора, общества; должностное лицо общества или юридического лица, указанного в подпунктах 1), 4)-9) пункта 1, заисключением независимого директора; юридическое лицо, которое контролируется лицом, являющимся крупным акционером либо должностным лицом общества; юридическое лицо, по отношению к которому лицу, являющееся крупным акционером либо должностным лицом общества, является крупным акционером либо имеет право на соответствующую долю в имуществе; юридическое лицо, по отношению к которому общество является крупным акционером или имеет право на соответствующую долю в имуществе; юридическое лицо, которое совместно с обществом находится под контролем третьего лица; лицо, связанное с обществом договором, в соответствии с которым оно вправе определять решения, принимаемые обществом; лицо, которое самостоятельно или совместно со своими аффилированными лицами владеет, пользуется, распоряжается десятью и более процентами голосующих акций общества либо юридических лиц, указанных в подпунктах 1), 4)-8) пункта 1; иное лицо, являющееся аффилированным лицом общества в соответствии с законодательными актами РК (ст.64 ЗРК «Об акционерных обществах» от 13 мая 2003 года № 415)

ҚОҒАМНЫҢ АФФИЛИИРЛЕНГЕН ТҰЛҒАЛАРЫ - iрi акционер; қоғамның iрi акционерi не, тәуелсіз директорды қоспағанда, лауазымды тұлғасы болып табылатын жеке адамның жақын туысы (ата-анасы, аға-iнiсi, апа-сiңлiсi, үлы, қызы), некеде тұрған адамы, сондай-ақ жекжаты (жұбайының (зайыбының) аға-iнiсi, апа-сiңлiсi, ата-анасы, ұлы немесе қызы) болып келетiн жеке адам; қоғамның немесе, тәуелсіз директорды қоспағанда, осы тармақтың 1), 4)-9) тармақшаларында аталған заңды тұлғаның лауазымды адамы; қоғамның iрi акционерi не лауазымды адамы болып табылатын тұлғаның бақылауындағы заңды тұлға; қоғамның iрi акционерi не лауазымды адамы болып табылатын тұлға оған қатысты iрi акционер болып табылатын не мүлiктегi тиiстi үлеске құқығы бар болатын заңды тұлға; оған қатысты алғанда қоғам iрi акционер болып табылатын не мүлiктегi тиiстi үлеске құқығы бар болатын заңды тұлға; қоғаммен бiрге үшiншi тұлғаның бақылауында болатын заңды тұлға; 8) қоғаммен шарт арқылы байланысы бар, қоғам қабылдайтын шешiмдердi сол шартқа сәйкес айқындауға құқылы тұлға; 9) дербес немесе өзiнiң аффилиирленген тұлғаларымен бiрлесiп қоғамның не осы тармақтың 1), 4)-8) тармақшаларында аталған заңды тұлғалардың дауыс беретiн акцияларының он және одан да көп процентiн иеленетiн, пайдаланатын және оларға билiк ететiн тұлға;10) Қазақстан Республикасының заң актiлерiне сәйкес қоғамның аффилиирленген тұлғасы болып табылатын өзге де тұлға («Акционерлік қоғамдар туралы» 2003 жылғы 13 мамырдағы № 415-ІІ ҚРЗ 64-бап)

АЭРОДРОМ - земельный или водный участок, специально подготовленный и оборудованный для обеспечения взлета, посадки, руления, стоянки и обслуживания воздушных судов (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

АЭРОДРОМ - әуе кемелерiнiң ұшып көтерiлуiн, қонуын, рульдеуiн, аялдауын және оларға қызмет көрсетiлуiн қамтамасыз ету үшiн арнайы әзiрленiп, жабдықталған жер немесе су учаскесi («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚР 31-бап)

АЭРОНАВИГАЦИОННАЯ ОРГАНЮАЦИЯ - организация, осуществляющая обслуживание воздушного движения, обеспечивающая аэронавигационной и метеорологической информацией (cт.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

АЭРОНАВИГАЦИЯЛЫҚ ҰЙЫМ - әуе қозғалысына қызмет көрсетудi жүзеге асыратын, аэронавигациялық және метеорологиялық ақпаратпен қамтамасыз ететiн ұйым («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚР3 1-бап)

АЭРОПОРТ - комплекс сооружений, предназначенный для приема и отправки воздушных судов, обслуживания воздушных перевозок и имеющий для этих целей аэродром, аэровокзал, другие сооружения, а также необходимое оборудование (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

ӘУЕЖАЙ - әуе кемелерiн қабылдау мен жөнелтуге, әуе тасымалдарына қызмет көрсетуге арналған және осы мақсаттар үшiн аэродромы, аэровокзалы, басқадай ғимараттары, сондай-ақ қажеттi жабдықтары бар құрылыс-тар кешенi («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

АЭРОПОРТ МЕЖДУНАРОДНЫЙ - аэропорт, обеспечивающий международные воздушные перевозки, в котором организован таможенный, пограничный и санитарно-карантинный контроль (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

ХАЛЫҚАРАЛЫҚ ӘУЕЖАЙ - ішiнде кедендiк, шекаралық және санитарлық-карантиндiк бақылаулар ұйымдастырылып, халықаралық әуе тасымалдарын қамтамасыз ететiн әуежай («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

АЭРОПОРТОВСКАЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ - деятельность, осуществляемая физическими и юридическими лицами, связанная с обеспечением воздушных перевозок, авиационной безопасности и безопасности полетов в аэропортах (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

ӘУЕЖАЙ ҚЫЗМЕТІ - жеке және заңды тұлғалар әуе тасымалдарын, әуежайларда авиациялық қауiпсiздiк пен ұшу қауiпсiздiгiн қамтамасыз етуге байланысты жүзеге асыратын қызмет («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

 

БАГАЖ - имущество весом не более двухсот килограммов, принятое к перевозке в пассажирском или почтово-багажном поезде(ст. 1 ЗРК «О железнодорожном транспорте» от 8 декабря 2001 года № 266)

БАГАЖ - жолаушылар немесе почта-багаж поезында тасымалдауға қабылданған, салмағы екi жүз килограмнан аспайтын мүлiк («Темір жол көлігі туралы» 2001 жылғы 8 желтоқсандағы № 266-ІІ ҚРЗ 1-бап)

БАГАЖ - имущество пассажира, упакованное и перевозимое в багажном отделении автобуса, микроавтобуса или в багажном автомобиле, сопровождающем автобус, микроавтобус, в пределах норм, установленных Правилами перевозки пассажиров и багажа, а также в такси на основании дополнительного соглашения с перевозчиком (cт.1 3PK «Об автомобильном транспорте» от 4 июля 2003 года № 476)

БАГАЖ - жолаушылар мен багаж тасымалы ережелерiнде белгiленген нормалар шегiнде, буылып-түйiлген және автобустың, шағын автобустың багаж бөлiмшесiнде немесе автобусқа, шағын автобусқа iлесiп жүретiн багаж автомобилiнде, сондай-ақ тасымалдаушымен қосымша келiсiм негiзiнде таксимен тасымалданатын жолаушы мүлкi (Автомобиль көлігі туралы» 2003 жылғы 4 шілдедегі № 476-ІІ ҚР 31-бап)

БАЗА ДАННЫХ - совокупность данных (статей, расчетов, фактов и других), представляющих по подбору и (или) расположению материалов результат творческого труда, систематизирована таким образом, чтобы эти данные могли быть найдены и обработаны с помощью ЭВМ. Понятие базы данных не распространяется на программу для ЭВМ, с помощью которой может осуществляться электронный доступ к материалам базы данных (ст.2 ЗРК «Об авторском праве и смежных правах» от 10 июня 1996 года № 6)

ДЕРЕКТЕР БАЗАСЫ - деректер ЭEM көмегiмен табылатындай және өңделетiндей етiп жүйеге түсiрiлген материалдардың iрiктелуi мен (немесе) орналасуы жағынан шығармашылық еңбектiң нәтижесiн бiлдiретiн деректер (мақалалар, есептер, фактілер және басқалар) жиынтығы. Көмегімен деректер базасының материалдарына электрондық кiрудi жүзеге асыруға болатын ЭЕМ-ге арналған бағдарламаға деректер базасы ұғымы қолданылмайды («Авторлық құқық және сабақтас құқықтар туралы» 1996 жылғы 10 маусымдағы № 6-I ҚРЗ 2-бап)

БАЗА ДАННЫХ КРЕДИТНЫХ ИСТОРИЙ - информационные ресурсы кредитного бюро, основанные на информационных системах и информационных процессах, соответствующих требованиям, установленным законодательством РК (ст.1 ЗРК «О кредитных бюро и формировании кредитных историй в РК» от 6 июля 2004 года № 573)

КРЕДИТТІК ТАРИХТЫҢ ДЕРЕКТЕР БАЗАСЫ - ҚР заңнамасына белгiленген талаптарға сәйкес келетін ақпараттық жүйелерге және ақпарат процестеріне негізделген кредиттік бюроның ақпараттық ресурстары («ҚР кредиттік бюролар және кредиттік тарихты қалыптастыру туралы» 2004 жылғы 6 шілдедегі № 573 ҚРЗ 1-бап)

БАЗА НЕФТЕПРОДУКТОВ - товарный склад, предназначенный для хранения и реализации нефтепродуктов (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании производства и оборота отдельных видов нефтепродуктов» от 7 апреля 2003 года № 402)

МҰНАЙ ӨНIМДЕРI БАЗАСЫ - мұнай өнiмдерiн сақтауға және өткiзуге арналған тауар қоймасы («Мұнай өнiмдерiнiң жекелеген түрлерiн өндiрудi және олардың айналымын мемлекеттiк реттеу туралы» 2003 жылғы 7 сәуірдегі № 402 ҚР3 1-бап)

БАЗОВАЯ СТАВКА ПЛАТЫ - нормативная цена земельного участка для определения его кадастровой (оценочной) стоимости при предоставлении государством права частной собственности на земельный участок или продаже права временного возмездного землепользования (ст.12 ЗК РК от 20 июня 2003 года № 442)

ТӨЛЕМАҚЫНЫҢ БАЗАЛЫҚ СТАВКАСЫ - мемлекет жер учаскесiне жеке меншiк құқығын берген кезде немесе уақытша өтеулi жер пайдалану құқығын сатқан кезде оның кадастрлық (бағалау) құнын айқындауға арналған жер учаскесiнiң нормативтiк бағасы (2003 жылғы 20 маусымдағы № 442-ІІ ҚР ЖК 12-бап)

БАЗОВЫЙ АКТИВ - стандартизованные партии товаров, ценные бумаги, валюта, финансовые инструменты и иные показатели, определенные внутренними документами организатора торгов (ст.1 ЗРК «О рынке ценных бумаг» от 2 июля 2003 года № 461)

БАЗАЛЫҚ АКТИВ - стандартталған тауарлар партиясы, бағалы қағаздар, валюта, қаржы құралдары және сауда-саттықты ұйымдастырушының iшкi құжаттарында айқындалған өзге де көрсеткiштер («Бағалы қағаздар рыногы туралы» 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461-ІІ ҚРЗ 1-бап)

БАЗОВЫЙ АКТИВ - финансовый инструмент, показатель или товар, к цене которых привязана стоимость производного финансового инструмента (ст.1 ЗРК «О валютном регулировании и валютном контроле» от 13 июня 2005 года № 57)

БАЗАЛЫҚ АКТИВ - бағасына туынды қаржы құралының құны тәуелдi қаржы құралы, көрсеткiш немесе тауар («Валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы» 2005 жылғы 13 маусымдағы № 57 ҚРЗ 1-бап)

БАКАЛАВР, МАГИСТР - академические степени присуждаемые лицам, освоившим соответствующие образовательные программы высшего профессионального образования (ст.1 ЗРК «Об образовании» от 7 июня 1999 года № 389)

БАКАЛАВР, МАГИСТР - жоғары кәсiптiк бiлiмнiң тиiстi бiлiм беру бағдарламаларын меңгерген адамдарға берiлетiн академиялық дәреже («Білім туралы» 1999 жылғы 7 маусымдағы № 389 ҚРЗ 1-бап)

БАЛАНСИРУЮЩАЯ ЭЛЕКТРОЭНЕРГИЯ - электрическая энергия, используемая для устранения возникающих дисбалансов при реализации утвержденного системным оператором почасового суточного графика производства потребления электрической энергии (cт.1 ЗРК «Об электроэнергетике» от 9 июля 2004 года № 588)

ТЕҢГЕРIМДЕУШI ЭЛЕКТР ЭНЕРГИЯСЫ - электр энергиясын өндiру-тұтынудың жүйелiк оператор бекiткен сағат сайынғы тәулiктiк кестесiн iске асыру кезiнде туындайтын теңгерiмсiздiктердi жою үшiн пайдаланылатын электр энергиясы («Электр энергетикасы туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 588 ҚРЗ 1-бап)

БАЛАНСИРУЮЩИЙ РЫНОК ЭЛЕКТРИЧЕСКОЙ ЭНЕРГИИ - система взаимоотношений между системным оператором и энергопроизводящими, энергоснабжающими организациями, оптовыми потребителями, иными организациями, осуществляющими деятельность на оптовом рынке электрической энергии, складывающаяся в результате физического и последующего финансового урегулирования системным оператором возникающих в режиме реального времени дисбалансов между договорными и фактическими величинами производства и (или) потребления электрической энергии в единой электроэнергетической системе РК в текущие операционные сутки (ст.1 ЗРК «Об электроэнергетике» от 9 июля 2004 года № 588)

ЭЛЕКТР ЭНЕРГИЯСЫНЫҢ ТЕҢГЕРІМДЕУШІ НАРЫҒЫ - ағымдағы операциялық тәуліктерде ҚР біртұтас электр энергетикалық жүйесінде электр энергиясын өндірудің және (немесе) тұтынудың шарттық және нақты шамалары арасында нақты уақыт режимінде туындайтын теңгерімсіздіктерді жүйелік оператордың табиғи және бұдан кейінгі қаржылық реттеуі нәтижесінде жүйелік оператор мен электр энергиясының көтерме сауда нарығында қызметті жүзеге асыратын энергия өндіруші, энергиямен жабдықтаушы ұйымдар, көтерме тұтынушылар, өзге де ұйымдар арасында қалыптасатын өзара қарым-қатынастар жүйесі («Электр энергетикасы туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 588 ҚРЗ 1-бап)

БАЛК-ПРОДУКТ ЛЕКАРСТВЕННОГО СРЕДСТҒВА - дозированное лекарственное средство, прошедшее все стадии технологического процесса изготовления лекарственного препарата, кроме окончательной упаковки (ст.1 ЗРК «О лекарственных средствах» от 13 января 2004 года № 522)

ДӘРІЛІК ЗАТТЫҢ БАЛК-ӨНІМІ - соңғы ораудан басқа, дәрiлiк препарат дайындаудың технологиялық процесiнiң барлық сатысынан өткен мөлшерленген дәрiлiк зат («Дәрiлiк заттар туралы» 2004 жылғы 13 қаңтардағы № 522 ҚРЗ 1-бап)

БАНДИТИЗМ - создание устойчивой вооруженной группы (банды) в целях нападения на граждан или организации, а равно руководство такой группой (бандой) (ст. 237 УК РК от 16 июля 1997 года № 167)

БАНДИТИЗМ - азаматтарға немесе ұйымдарға шабуыл жасау мақсатында тұрақты қарулы топ (банда) құру, сол сияқты осындай топты (банданы) басқару (1997 жылғы 16 шілдедегі № 167 ҚР ҚК 237-бап)

БАНК - юридическое лицо, являющееся коммерческой организацией, которое в соответствии с Законом РК «О банках и банковской деятельности в РК» правомочно осуществлять банковскую деятельность (ст.1 ЗРК «О банках и банковской деятельности в РК» от 31 августа 1995 года № 2444)

БАНК - «ҚР банктер және банк қызметі туралы» ҚР Заңға сәйкес банк қызметiн жүзеге асыруға құқылы коммерциялық ұйым болып табылатын заңды тұлға («ҚР банктер және банк қызметі туралы» 1995 жылғы 31 тамыздағы № 2444 ҚРЗ 1-бап)

БАНК-АГЕНТ - банк или организация, осуществляющая отдельные виды банковских операций, оказывающие услуги по осуществлению гарантийных выплат кредиторам на основе агентского соглашения с Фондом гарантирования страховых выплат (ст.1 ЗРК «О Фонде гарантирования страховых выплат» от 3 июня 2003 года № 423)

АГЕНТ-БАНК - банк операцияларының жекелеген түрлерін жүзеге асыратын, Cақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қорымен агенттік келісім негізінде кредиторларға кепілдік төлемдерін жүзеге асыру бойынша қызмет көрсететін банк немесе ұйым («Сақтандыру төлемдеріне кепілдік беру қоры туралы» 2003 жылғы 3 маусымдағы № 423-II ҚРЗ 1-бап)

БАНК-АГЕНТ - банк, являющийся участником системы обязательного гарантирования депозитов и выполняющий процедуры по выплате гарантийного возмещения депозиторам на основании соглашения, заключенного с организацией, осуществляющей обязательное гарантирование депозитов (ст. 1 ЗРК «Об обязательном гарантировании депозитов, размещенных в банках второго уровня РК» от 7 июля 2006 года № 169)

БАНК-АГЕНТ - депозиттерге міндетті кепілдік беру жүйесінің қатысушысы болып табылатын және депозиттерге міндетті кепілдік беруді жүзеге асыратын ұйыммен жасалған келісімнің негізінде депозиторларға кепілдік берілген өтем төлеу жөніндегі рәсімдерді орындайтын банк («ҚР екінші деңгейдегі банктерінде орналастырылған депозиттерге міндетті кепілдік беру туралы» 2006 жылғы 7 шілдедегі № 169 ҚРЗ 1-бап)

БАНК БЕНЕФИЦИАРА - банк, которому согласно условиям договора с отправителем и (или) указанию отправителя надлежит принять деньги, поступающие в пользу бенефициара и (или) выполнить иные действия, предусмотренные указанием, либо договором с отправителем (ст.3 ЗРК «О платежах и переводах денег» от 29 июня 1998 года № 237)

БЕНЕФИЦИАР БАНКІ - жөнелтушiмен жасалған шарттың талаптарына және (немесе) жөнелтушiнiң нұсқауына сәйкес бенефициардың пайдасына түскен ақшаны қабылдауға және (немесе)нұсқауда не жөнелтушiмен жасалған шартта көзделген өзге де іс-қимылдарды орындауға тиiстi банк («Ақша төлемi мен аударымы туралы» 1998 жылғы 29 маусымдағы № 237 ҚР 33-бап)

БАНК-КАСТОДИАН - банк, осуществляющий деятельность по фиксации и учету прав по ценным бумагам, хранению документарных ценных бумаг и учету денег клиента (ст.1 ЗРК «0 пенсионном обеспечении в РК» от 20 июня 1997 года № 136)

КАСТОДИАН БАНК - бағалы қағаздар жөнiндегi  құқықтарды тiркеу мен есепке алу, құжаттамалық бағалы қағаздарды сақтау және клиенттердің ақшасын есепке алу жөнiндегi қызметтi жүзеге асырушы банк («ҚР зейнетақымен қамсыздандыру туралы» 1997 жылғы 20 маусымдағы № 136 ҚР 31-бап)

БАНК-ПОЛУЧАТЕЛЬ - банк, которому адресуется указание о переводе денег, либо выплате денег (ст. 3 ЗРК «О платежах и переводах денег» от 29 июня 1998 года №237)

АЛУШЫ БАНК - ақша аудару не ақша төлеу туралы нұсқау жiберiлетiн банк («Ақша төлемi мен аударымы туралы» 1998 жылғы 29 маусымдағы № 237 ҚР 33-бап)

БАНК-ПОСРЕДНИК - любой банк-участник перевода денег, не являющийся банком отправителя денег и банком бенефициара (ст.3 ЗРК «О платежах и переводах денег» от 29 июня 1998 года № 237)

ДЕЛДАЛ БАНК - ақша жөнелтушiнiң банкi мен бенефициар банкi болып табылмайтын ақша аударымына қатысушы кез-келген банк («Ақша төлемiмен аударымы туралы» 1998 жылғы 29 маусымдағы № 237 ҚРЗ 3-бап)

БАНК РАЗВИТИЯ КАЗАХСТАНА - акционерное общество со стопроцентным участием государства (ст.1 ЗРК «О Банке развития Казахстана» от 25 апреля 2001 года № 178)

ҚАЗАҚСТАННЫҢ ДАМУ БАНКІ - мемлекеттің қатысуы 100 процент болатын акционерлік қоғам («Қазақстанның Даму Банкі туралы» 2001 жылғы 25 сәуірдегі № 178-II ҚРЗ 1-бап)

БАНК-УЧАСТНИК - банк, являющийся участником системы обязательного гарантирования депозитов, обязательства которого по возврату привлеченных депозитов гарантируются в соответствии с Законом РК «Об обязательном гарантировании депозитов, размещенных в банках второго уровня РК» (ст.1 ЗРК «Об обязательном гарантировании депозитов, размещенных в банках второго уровня РК» от 7 июля 2006 года № 169)

ҚАТЫСУШЫ БАНК - депозиттерге мiндеттi кепiлдiк беру жүйесiнiң қатысушысы болып табылатын, тартылған депозиттерiн қайтару жөнiндегi мiндеттемелерiне «ҚР екiншi деңгейдегі банктерiнде орналастырылған депозиттерге мiндеттi кепiлдiк беру туралы» Заңға сәйкес кепiлдiк берiлетiн банк («ҚР екiншi деңгейдегі банктерiнде орналастырылған депозиттерге мiндеттi кепiлдiк беру туралы» 2006 жылғы 7 шілдедегі № 169 ҚРЗ 1-бап)

БАНКОВСКИЙ ДЕПОЗИТАРНЫЙ СЕРТИФИКАТ - именная неэмиссионная ценная бумага, удостоверяющая права ее держателя на получение по истечении установленного для нее условиями выпуска срока обращения либо до его истечения ее номинальной стоимости, а также вознаграждения в размере, установленном условиями выпуска (ст.139-1 ГК РК от 27 декабря 1994 года)

БАНКТІК ДЕПОЗИТ СЕРТИФИКАТЫ - өз ұстаушысының шығару шарттарында белгiленген айналыс мерзiмi аяқталғаннан кейiн не ол аяқталғанға дейiн номиналды құнын, сондай-ақ шығару шарттарында белгiленген мөлшерде сыйақы алу құқығын растайтын атаулы эмиссиялық емес бағалы қағаз (1994 жылғы 27 желтоқсандағы ҚР АК 139-1-бап)

БАНКОВСКИЙ КОНГЛОМЕРАТ - группа юридических лиц, состоящая из родительской организации и ее дочерних организаций, а также организаций, в которых родительская организация и (или) ее дочерние организации имеют значительное участие в капитале, и которая соответствует одному из следующих условий: банк является родительской организацией или одна из дочерних организаций является банком; банк не является родительской организацией, но деятельность группы в основном сосредоточена в банковском секторе, то есть отношение совокупных активов банков и организаций, осуществляющих отдельные виды банковских операций, группы к совокупным активам группы составляет сорок и более процентов; банк не является родительской организацией, но в группе имеются один банк и иная финансовая организация. Группа юридических лиц, в которой национальная управляющая компания или национальный холдинг являетсяродительской организацией, шотносится к банковскому конгломерату. Если в группе юридических лиц присутствует родительская организация - банк-нерезидент РК, то банковским конгломератом признается дочерний банк-резидент РК и его дочерние организации, а также организации, в которых дочерний банк и его дочерние организации имеют значительное участие в капитале (ст.2 ЗРК «О банках и банковской деятельности в РК» от 31 августа 1995 года № 2444)

БАНК КОНГЛОМЕРАТЫ - бас ұйымнан және оның еншілес ұйымдарынан, сондай-ақ бас ұйым және (немесе) оның еншілес ұйымдары капиталына қомақты қатысатын ұйымдардан тұратын және мынадай шарттардың біріне сәйкес келетін заңды тұлғалар тобы: банк бас ұйым болып табылады немесе еншілес ұйымдардың бірі банк болып табылады; банк бас ұйым болып табылмайды, бірақ топтың қызметі негізінен банк секторында шоғырланған, яғни банктер мен банк операцияларының жекелеген түрлерін жүзеге асыратын ұйымдардың жиынтық активтерінің, топтың жиынтық активтеріне топтың қатынасы қырық және одан да көп процентті құрайды; банк бас ұйым болып табылмайды, бірақ топта бір банк және өзге қаржылық ұйым бар. Ұлттық басқарушы компания немесе ұлттық холдинг бас ұйым болып табылатын заңды тұлғалар тобы банк конгломератына жатпайды. Егер заңды тұлғалар тобында бас ұйым - ҚР резиденті емес банк болатын болса, онда ҚР резиденті еншілес банк және оның еншілес ұйымдары, сондай-ақ еншілес банк және оның еншілес ұйымдары капиталына қомақты қатысатын ұйымдар банк конгломераты болып танылады (ҚР банктер және банк қызметі туралы» 1995 жылғы 31 тамыздағы № 2444 ҚР3 2-бап)

БАНКОВСКИЙ ЛИЗИНГ - банковский лизинг - разновидность лизинга, в котором в качестве лизингодателя выступает банк (ст. 3 ЗРК «О финансовом лизинге» от 5 июля 2000 года № 78)

БАНК ЛИЗИНГІ - лизингтiң бiр түрi, мұнда лизинг берушi банк болып табылады («Қаржы лизингі туралы» 2000 жылғы 5 шілдедегі № 78 ҚРЗ 3-бап)

БАНКОВСКИЙ СЧЕТ - способ отражения договорных отношений между банком и клиентом по приему денег и (или) банковскому обслуживанию клиента (ст. 6     ЗРК «О платежах и переводах денег» от 29 июня 1998 года № 237)

БАНК ШОТЫ - банк пен клиент арасында ақша қабыл-дау және (немесе) клиентке банктiк қызмет көрсету жөнiндегi шарттық қатынастарды көрсету тәсiлi («Ақша төлемi мен аударымы туралы» 1998 жылғы 29 маусымдағы № 237 ҚР3 6-бап)

БАНКОВСКИЙ ХОЛДИНГ - юридическое лицо (за исключением случаев, когда таким владельцем является государство или национальный холдинг либо национальная управляющая компания), которое в соответствии с письменным согласием уполномоченного органа может владеть прямо или косвенно двадцатью пятью или более процентами размещенных (за вычетом привилегированных и выкупленных банком) акций банка или иметь возможность: голосовать прямо или косвенно двадцатью пятью или более процентами акций банка; определять решения, принимаемые банком, в силу договора либо иным образом или иметь контроль (ст. 2 ЗРК «О банках и банковской деятельности в РК» от 31 августа 1995 года № 2444)

БАНК ХОЛДИНГІ - уәкілетті органның жазбаша келісіміне сәйкес банктің орналастырылған (артықшылықты және банк сатып алған акцияларды шегере отырып) акцияларының жиырма бес немесе одан астам процентін тікелей немесе жанама иеленетін (осындай иеленуші мемлекет немесе ұлттық холдинг не ұлттық басқарушы компания болып табылатын жағдайларды қоспағанда) немесе: банк акцияларының жиырма бес немесе одан астам процентімен тікелей немесе жанама дауыс беруге; шарттың күшіне қарай не өзгеше түрде банк қабылдайтын шешімдерді айқындауға немесе бақылау жасауға мүмкіндігі бар заңды тұлға («ҚР банктер және банк қызметі туралы» 1995 жылғы 31 тамыздағы № 2444 ҚРЗ 2-бап)

БАНКРОТ - должник, несостоятельность которого установлена судом (ст.1 ЗРК «О банкротстве» от 21 января 1997 года № 67-I)

БАНКРОТ - дәрменсіздігі сот белгіленген борышкер («Банкроттық туралы» 1997 жылғы 21 қаңтардағы № 67-I ҚР 31-бап)

БАНКРОТСТВО - признанная решением суда несостоятельность должника, являющаяся основанием для его ликвидации (ст.1 ЗРК «О банкротстве» от 21 января 1997 года № 67-I)

БАНКРОТТЫҚ - борышкердің сот шешімімен танылған оны таратуға негіз болатын дәрменсіздігі («Банкроттық туралы» 1997 жылғы 21 қаңтардағы № 67-I ҚРЗ 1-бап)

БАНКРОТСТВО - признанная решением суда несостоятельность должника, являющаяся основанием для его ликвидации (ст.52 ГК РК от 27 декабря 1994 года № 269)

БАНКРОТТЫҚ - борышкердiң соттың шешiмiмен танылған оны таратуға негiз болып табылатын дәрменсiздiгi (1994 жылғы 27 желтоқсандағы № 269 ҚР АК 52-бап)

БАР - объект общественного питания и отдыха, предлагающий потребителям закуски, десерты и кондитерские изделия, а также алкогольную продукцию (ст. 10 ЗРК «О регулировании торговой деятельности» от 12 апреля 2004 года № 544)

БАР - тұтынушыларға тiскебасар, десерт және кондитерлiк тағамдар, сондай-ақ алкоголь өнiмдерiн ұсынатын қоғамдық тамақтандыру және демалыс объектiсi («Сауда қызметін реттеу туралы» 2004 жылғы 12 сәуірдегі № 544 ҚРЗ 10-бап)

БАССЕЙН ВОДНОГО ОБЪЕКТА- территория, включающая водосбросные площади гидравлический связанных водоемов и водотоков (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ОБЪЕКТІСІНІҢ БАССЕЙНІ - гидравликалық жағынан байланысты су айдындары мен ағын сулардың су жинау алаңдарын қамтитын аумақ (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

БАССЕЙН ПОДЗЕМНЫХ ВОД - совокупность водоносных горизонтов, расположенных в недрах (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

ЖЕРАСТЫ СУЛАРЫНЫҢ БАССЕЙНІ - жер қойнауында орналасқан су тұтқыш жиектер жиынтығы (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

БАССЕЙНОВЫЙ ПРИНЦИП ГОСУДАРСТВЕННОГО УПРАВЛЕНИЯ РЫБНЫМИ РЕСУРСАМИ И ДРУГИМИ ВОДНЫМИ ЖИВОТНЫМИ - единая система управления рыбными ресурсами и другими водными животными в рыбохозяйственных водоемах (участках) с учетом особенностей воспроизводства и миграции рыб и других водных животных независимо от административно-территориального деления (ст.1 ЗРК «Об охране, воспроизводстве и использовании животного мира» от 9 июля 2004 года № 593)

БАЛЫҚ РЕСУРСТАРЫН ЖӘНЕ БАСҚА СУ ЖАНУАРЛАРЫН МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУДЫҢ БАССЕЙНДІК ПРИНЦИПІ - әкiмшiлiк-аумақтық бөлiнiсiне қарамастан, балықтар мен басқа да су жануарларының өсiмiн молайтуы мен өрiс аударуының ерекшелiктерi ескерiле отырып, балық шаруашылығы су тоғандарындағы (учаскелерiндегi) балық ресурстары мен басқа да су жануарларын басқарудың бiртұтас жүйесi («Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 593 ҚРЗ 1-бап)

БАССЕЙНОВЫЙ ПРИНЦИП УПРАВЛЕНИЯ - управление водным фондом по гидрофизическим признакам, реализуемое при распределении водных ресурсов в пределах бассейнов рек, озер и других водных объектов между административно-территориальными единицами (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

БАСҚАРУДЫҢ БАССЕЙНДІК ПРИНЦИПІ - әкiмшiлiк-аумақтық бiрлiктер арасындағы өзендердiң, көлдердiң және басқа да су объектiлерiнiң бассейндерi шегiнде су ресурстарын болу кезiнде iске асырылатын су қорын гидрографиялық белгiлер бойынша бас-қару (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

БЕГУЩАЯ СТРОКА - способ распространения рекламы, передающейся по телевидению, в кино- и видеообслуживании, который характеризуется последовательным чередованием (передвижением) сочетаний букв, цифр, знаков, составляющих в совокупности определенную информацию, на экранах телевизоров, а также на автономных мониторах - объектах стационарного размещения (ст.3 ЗРК «Орекламе» от 19 декабря 2003 года № 508)

ЖҮГІРТПЕ ЖОЛ - жарнама таратудың теледидар бойынша, кино және бейнеқызмет көрсетуде берiлетiн тәсiлi, ол теледидар экрандарында, сондай-ақ дербес мониторларда - тұрақты орналастыру объектiлерiнде жиынтығымен белгiлi бiр ақпаратты құрайтын әрiптер, цифрлар, белгiлер тiркесiнiң тiзбектесiп алмасуымен (қозғалуымен) сипатталады («Жарнама туралы» 2003 жылғы 19 желтоқсандағы ҚРЗ № 508 3-бап)

БЕДСТВИЕ - разрушительное явление, вследствие которого возникла чрезвычайная ситуация (ст.1 ЗРК «О чрезвычайных ситуациях природного и техногенного характера» от 5 июля 1996 года № 19)

ЗІЛЗАЛА - төтенше жағдайдың пайда болуына әкелiп соққан жойқын құбылыс («Табиғи және техногендiк сипаттағы төтенше жағдайлар туралы» 1996 жылғы 5 шiлдедегі № 19 ҚР 31-бап)

БЕЖЕНЦЫ - иностранцы, которые в силу обоснованных опасений могут стать жертвой преследований по политическим убеждениям, признаку расы, вероисповедания, гражданства, национальности, принадлежности к определенной социальной группе, вынуждены находиться вне страны своей гражданской принадлежности и не могут пользоваться защитой своей страны или не желают пользоваться защитой вследствие таких опасений, или лица без гражданства, находящиеся вне страны своего прежнего местожительства, которые не могут или не желают вернуться в нее вследствие этих опасений (ст.1 ЗРК «О миграции населения» от 13 декабря 1997 года № 204)

БОСҚЫНДАР - саяси сенімдері, нәсілдік, діни наным, азаматтық, ұлттық белгілері, белгілі бір әлеуметтік топқа жататындығы бойынша қудалау құрбаны болуы мүмкін екендігінің негізделген қаупі төнуі себепті өзі азаматы болып табылатын елден тыс жерде тұруға мәжбүр болған және осындай қауіп салдарынан өз елінің қорғауын пайдалана алмайтын немесе қорғауын пайдаланғысы келмейтін шетелдіктер немесе осындай қауіп салдарынан өзінің бұрынғы кәдуілгі тұрғылықты елінен тыс жерде тұрып жатқан, оған қайтып орала алмайтын немесе қайтып оралғысы келмейтін азаматтығы жоқ адамдар («Халықтың көшi-қоны туралы» 1997 жылғы 13 желтоқсандағы № 204 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗАЛЬТЕРНАТИВНЫЕ ИСТОЧНИКИ ПИТЬЕВОГО ВОДОСНАБЖЕНИЯ - единственные для потребителей источники питьевого водоснабжения, замена которых не возможна и не целесообразна (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

АУЫЗ СУМЕН ЖАБДЫҚТАУДЫҢ БАЛАМАСЫЗ КӨЗДЕРІ - су тұтынушылар үшiн ауыз сумен жабдықтаудың бiрден-бiр көздерi, олардың ауыстырылуы мүмкiн емес және мақсатқа сай келмейдi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

БЕЗВОДНЫЙ СПИРТ - стопроцентный спирт или абсолютный алкоголь, не содержащий воды, используемый как условное понятие, применяемое в расчетах (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании производства и оборота этилового спирта и алкогольной продукции» от 16 июля 1999 года № 429)

СУСЫЗ СПИРТ - құрамында су жоқ, есеп-қисапта қолданылатын шартты ұғым ретiнде пайдаланылатын жүз проценттiк спирт немесе абсолюттiк алкоголь («Этил спирті мен алкоголь өнімінің өндірілуін және айналымын мемлекеттік реттеу туралы» 1999 жылғы 16 шілде № 429 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗДОКУМЕНТАРНАЯ ЦЕННАЯ БУМАГА - ценная бумага, выпущенная в бездокументарной форме (в виде совокупности электронных записей (ст.1 ЗРК «О рынке ценных бумаг» от 2 июля 2003 года № 461)

ҚҰЖАТСЫЗ БАҒАЛЫ ҚАҒАЗ- құжатсыз нысанда (электрондық жазбалардың жиынтығы түрiнде) шығарылған бағалы қағаз («Бағалы қағаздар рыногы туралы» 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461-ІІ ҚРЗ 1-бап)

БЕЗНАДЗОРНОСТЬ - социальное явление, характеризующееся отсутствием надлежащего контроля за поведением и образом жизни несовершеннолетних, способствующее совершению ими правонарушений (ст.1 ЗРК «О профилактике правонарушений среди несовершеннолетних и предупреждении детской безнадзорности и беспризорности» от 9 июля 2004 года № 591)

ҚАДАҒАЛАУСЫЗ ҚАЛУ - кәмелетке толмағандардың құқық бұзушылықтар жасауына ықпал ететін, олардың мінез-құлқы мен тұрмыс жағдайына тиiсiнше бақылаудың жоқтығымен сипатталатын әлеуметтік құбылыс (Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтардың профилактикасы мен балалардың қадағалаусыз және панасыз қалуының алдын алу туралы» 2004 жылғы 9 шілде № 591 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗНАДЗОРНЫЙ - несовершеннолетний, контроль за поведением которого отсутствует вследствие неисполнения или ненадлежащего исполнения обязанностей по его воспитанию, обучению и (или) содержанию со стороны родителей или законных их представителей, а также педагогов, воспитателей и других работников учебного, воспитательного и иного учреждения, обязанного осуществлять надзор за несовершеннолетними, либо вследствие самовольного ухода его из дома или организаций, осуществляющих функции по защите прав ребенка (ст.1 ЗРК «О профилактике правонарушений среди несовершеннолетних и предупреждении детской безнадзорности и беспризорности» от 9 июля 2004 года № 591)

ҚАДАҒАЛАУСЫЗ ҚАЛҒАН БАЛА - ата-анасының немесе олардың заңды өкiлдерiнiң, сондай-ақ педагогтардың, тәрбиешiлердiң және кәмелетке толмағандарды қадағалауды жүзеге асыруға мiндеттi басқа да оқыту, тәрбиелеу және өзге де мекемелер қызметкерлерiнiң тарапынан оны тәрбиелеу, оқыту және (немесе) бағып күту жөнiндегi мiндеттердi орындамауы немесе тиiсiнше орындамауы салдарынан, не оның үйден немесе бала құқығын қорғау жөнiндегi функцияларды жүзеге асыратын ұйымдардан өз еркімен кетуi салдарынан мінез-құлқына бақылау болмаған кәмелетке толмаған бала («Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтардың профилактикасы мен балалардың қадағалаусыз және панасыз қалуының алдын алу туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 591 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗОПАСНОЕ НЕДРОПОЛЬЗОВАНИЕ - обеспечение технической, экологической и санитарно-эпидемиологической безопасности при проведении операций по недропользованию (ст.1 ЗРК «О недрах и недропользовании» от 27 января 1996 года № 2828)

ЖЕР ҚОЙНАУЫН ПАЙДАЛАНУДЫҢ ҚАУІПСІЗДІГІ - жер қойнауын пайдалану операцияларын жүргiзгенде техникалық, экологиялық және санитарлық-эпидемиологиялық қауiпсiздiктi қамтамасыз ету («Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы» 1996 жылғы 27 қаңтардағы № 2828 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗОПАСНОСТЬ ДОРОЖНОГО ДВИЖЕНИЯ - состояние дорожного движения, отражающее степень защищенности его участников и государства от дорожно-транспортных происшествий и их последствий (ст.1 ЗРК «О безопасности дорожного движения» от 15 июля 1996 года № 29-I)

ЖОЛ ЖҮРIСI ҚАУIПСIЗДIГІ - жол-көлiк оқиғалары мен олардың зардаптарынан жол жүрiсiне қатысушылар мен мемлекеттiң қорғалу дәрежесiн көрсететiн жол жүрiсiнiң жай-күйi («Жол жүрiсi қауiпсiздiгi туралы» 1996 жылғы 15 шiлдедегi № 29-I ҚРЗ 1-бап)

БЕЗОПАСНОСТЬ ЛЕКАРСТВЕННЫХ СРЕДСТВ - отсутствие недопустимого риска, связанного с возможностью нанесения вреда здоровью человека (ст.1 ЗРК «О лекарственных средствах» от 13 января 2004 года № 522)

ДӘРIЛIК ЗАТТАРДЫҢ ҚАУIПСIЗДIГІ - адам денсаулығына зиян келтiру мүмкiндiгiне байланысты жол беруге болмайтын тәуекелдiң жоқтығы («Дәрiлiк заттар туралы» 2004 жылғы 13 қаңтардағы № 522 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗОПАСНОСТЬ ПИЩЕВЫХ ПРОДУКТОВ - свойство пищевых продуктов, обеспечивающее безопасное для жизни, здоровья людей использование и (или) хранение в течение установленного срока годности (ст.1 ЗРК «О качестве и безопасности пищевых продуктов» от 8 апреля 2004 года № 543)

ТАМАҚ ӨНІМДЕРIНІҢ ҚАУІПСIЗДIГІ - белгіленген жарамдылық мерзiмi iшiнде тамақ өнiмдерiн пайдалану мен (немесе) сақтаудың адамдар өмiрi, денсаулығы үшiн қауіпсiздiгiн қамтамасыз ететiн тамақ өнiмдерiнiң ерекшелiгi («Тамақ өнімдерінің сапасы мен қауіпсіздігі туралы» 2004 жылғы 8 сәуірдегі № 543 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗОПАСНОСТЬ ПОЛЕТА - комплекс мер, обеспечивающих безопасное проведение полетов, комплексная характеристика гражданского воздушного судна и авиационных услуг, и (или) работ, определяющая способность выполнять полеты без угрозы жизни и здоровью людей (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании гражданской авиации» от 15 декабря 2001 года № 271)

ҰШУ ҚАУIПСIЗДIГI - ұшудың қауiпсiз жүргiзiлуiн қамтамасыз ететiн шаралар кешенi, азаматтық әуе кемесiнiң және авиациялық қызметтер мен (немесе) жұмыстардың адам өмiрi мен денсаулығына қатерсiз ұшуды орындауға қабiлеттiлiгiн айқындайтын кешендi сипаттамасы («Азаматтық авиацияны мемлекеттiк реттеу туралы» 2001 жылғы 15 желтоқсандағы № 271-ІІ ҚРЗ 1-бап)

БЕЗОПАСНОСТЬ ПРОДУКЦИИ, УСЛУГИ И ПРОЦЕССОВ - отсутствие недопустимого риска, связанного с причинением вреда жизни, здоровью человека, окружающей среде, в том числе растительному и животному миру, с учетом сочетания вероятности реализации опасного фактора и степени тяжести его последствий (ст.1 ЗРК «О техническом регулировании» от 9 ноября 2004 года № 603)

ӨНIМНIҢ, КӨРСЕТIЛЕТІН ҚЫЗМЕТТІҢ ЖӘНЕ ПРОЦЕСТЕРДІҢ ҚАУІПСIЗДIГI - қауiптi фактордың iске асу ықтималдығы мен оның зардаптарының ауырлық деңгейiнiң үйлесiмiн ескере отырып, адамның өмiрiне, денсаулығына, қоршаған ортаға, оның iшiнде өсiмдiктер мен жануарлар дүниесiне зиян келтiруiне байланысты жол берiлмейтiн қауiп-қатердiң болмауы («Техникалық реттеу туралы» 2004 жылғы 9 қарашадағы № 603 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗОПАСНОСТЬ ТРУДА - состояние защищенности работников, обеспеченное комплексом мероприятий, исключающих воздействие вредных и (или) опасных производственных факторов на работников в процессе трудовой деятельности (ст. 1 Трудового кодекса РК от 15 мая 2007 года № 251)

ЕҢБЕК ҚАУІПСIЗДIГI - еңбек қызметі процесінде қызметкерлерге зиянды және (немесе) қауіпті өндірістік факторлардың әсерін болғызбайтын іс-шаралар кешенімен қамтамасыз етілген қызметкерлердің қорғалу жай-күйі (2007 жылғы 15 мамырдағы № 251 ҚР Еңбек кодексі 1-бап)

БЕЗОПАСНЫЕ УСЛОВИЯ ТРУДА - условия труда, созданные работодателем, при которых воздействие на работника вредных и (или) опасных производственных факторов отсутствует либо уровень их воздействия не превышает нормы безопасности (ст.1 Трудового кодекса РК от 15 мая 2007 года № 251)

ЕҢБЕКТІҢ ҚАУІПСІЗ ЖАҒДАЙЛАРЫ - жұмыс берушінің қызметкерге зиянды және (немесе) қауіпті өндірістік факторлардың әсері болмайтындай не олардың әсер ету деңгейі қауіпсіздік нормаларынан аспайтындай етіп жасаған еңбек жағдайлары (2007 жылғы 15 мамырдағы № 251 ҚР Еңбек кодексі 1-бап)

БЕЗРАБОТИЦА - социально-экономическое явление, обусловленное невостребованностью на рынке труда части экономически активного населения (cт.1 ЗРК «О занятости населения» от 23 января 2001 года № 149)

ЖҰМЫССЫЗДЫҚ - экономикалық тұрғыдан белсендi халықтың бiр бөлiгiнiң еңбек рыногында қажет болмай қалуына байланысты әлеуметтiк-экономикалық құбылыс («Халықты жұмыспен қамту туралы» 2001 жылғы 23 қаңтардағы № 149 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗРАБОТНЫЕ - лица трудоспособного возраста, которые по независящим от них причинам не занимаются трудовой деятельностью, приносящей доход, ищущие работу и готовые трудиться (cт.1 ЗРК «О занятости населения» от 23 января 2001 года № 149)

ЖҰМЫССЫЗДАР - өздерiне байланысты емес себептер бойынша табыс әкелетiн еңбек қызметiмен айналыспайтын, жұмыс iздеп жүрген және еңбек етуге әзiр, еңбекке жарамды жастағы адамдар («Халықты жұмыспен қамту туралы» 2001 жылғы 23 қаңтардағы № 149 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗУПРЕЧНАЯ ДЕЛОВАЯ РЕПУТАЦИЯ - наличие фактов, подтверждающих профессионализм, добросовестность, отсутствие неснятой или непогашенной судимости за преступления в сфере экономической деятельности или за преступления средней тяжести, тяжкие и особо тяжкие преступления (ст.1 ЗРК «О пенсионном обеспечении в РК» от 20 июня 1997 года № 136)

МІНСІЗ ІСКЕРЛІК БЕДЕЛ - кәсібилікті, адалдықты, экономикалық қызмет саласындағы қылмыстар немесе ауырлығы орташа, ауыр және аса ауыр қылмыстар үшін алынбаған немесе өтелмеген соттылықтың жоқ екендігін растайтын фактілердің болуы («ҚР зейнетақымен қамсыздандыру туралы» 1997 жылғы 20 маусымдағы № 136 ҚРЗ 1-бап)

БЕЗУПРЕЧНАЯ ДЕЛОВАЯ РЕПУТАЦИЯ - наличие фактов, подтверждающих профессионализм, добросовестность, отсутствие неснятой или непогашенной судимости за преступления в сфере экономической деятельности или за преступления средней тяжести, тяжкие и особо тяжкие преступления (ст.2 ЗРК «О банках и банковской деятельности в РК» от 31 августа 1995 года № 2444)

МІНСІЗ ІСКЕРЛІК БЕДЕЛ - кәсіпқойлықты, адалдықты, экономикалық қызмет саласындағы қылмыстары немесе орташа ауырлықтағы, ауыр және аса ауыр қылмыстары үшін алынбаған немесе өтелмеген сотталғандығы жоқ екенін растайтын фактілердің болуы («ҚР банктер және банк қызметі туралы» 1995 жылғы 31 тамыздағы № 2444 ҚРЗ 2-бап)

БЕЗУПРЕЧНАЯ ДЕЛОВАЯ РЕПУТАЦИЯ - наличие фактов, подтверждающих профессионализм, добросовестность, отсутствие неснятой или непогашенной судимости за преступления в сфере экономической деятельности или за преступления средней тяжести, тяжкие и особо тяжкие преступления (ст.1 ЗРК «О рынке ценных бумаг» от 2 июля 2003 года № 461)

МІНСІЗ ІСКЕРЛІК БЕДЕЛ - кәсіби білікті, адалдығын растайтын факторлардың болуы, экономикалық қызмет саласындағы қылмыстар үшін немесе ауырлығы орташа қылмыстар, ауыр және аса ауыр қылмыстар үшін алынбаған немесе өтелмеген соттылығының жоқтығы («Бағалы қағаздар рыногы туралы» 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461-ІІ ҚР 31-бап)

БЕНЕФИЦИАР - лицо, указанное в поручении либо требовании в качестве получателя денег при совершении перевода денег, а также при безналичных платежах, осуществляемых без перевода денег (ст.3 ЗРК «О платежах и переводах денег» от 29 июня 1998 года № 237)

БЕНЕФИЦИАР - ақша аударған кезде, сондай-ақ ақша аудармай-ақ қолма-қол ақшасыз төлем жасаған кезде ақша алушы ретiнде тапсырмада не талапта көрсетiлген тұлға («Ақша төлемiмен аударымы туралы» 1998 жылғы 29 маусымдағы № 237 ҚРЗ 3-бап)

БЕРБОУТ-ЧАРТЕР - договор, по которому фрахтовщик обязуется за обусловленную плату (фрахт) предоставить фрахтователю во владение и пользование на определенный срок судно или несколько судов, не снаряженные и не укомплектованные экипажем для перевозки пассажиров, багажа и грузов и иных целей торгового мореплавания (ст.1 ЗРК «О торговом мореплавании» от 17 января 2002 года № 284)

БЕРБОУТ-ЧАРТЕР - жолаушылар, багаж бен жүк тасымалдауға және сауда мақсатында теңiзде жүзудің өзге де мақсаттарына арнап жарақтандырылмаған және экипажбен жасақталмаған кемені немесе бiрнеше кеменi жалдаушының иеленуiне және пайдалануына кемемен жалданушы келiсiлген ақы (жалдау ақысын) алып, белгiлi бiр мерзiмге беруге мiндеттенетiн шарт («Сауда мақсатында теңізде жүзу туралы» 2002 жылғы 17 қаңтардағы № 284-ІІ ҚРЗ 1-бап)

БЕРЕГОВАЯ ЛИНИЯ - линия берега водоема, образующаяся в результате максимального прилива (полной воды) (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

ЖАҒАЛАУ ЖИЕГІ - су объектiсi жағалауының судың барынша көтерiлуi (лық толуы) нәтижесiнде пайда болатын жиегi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

БЕРЕГОВАЯ ЛИНИЯ - линия берега водного объекта, образующаяся в результате максимального прилива (полной воды) (ст.1 ЗРК «О недрах и недропользовании» от 27 января 1996 года № 2828)

ЖАҒАЛАУ СЫЗЫҒЫ - су объектiсi жағалауының судың барынша көтерiлуi (судың толуы) нәтижесінде пайда болатын жиегі («Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы» 1996 жылғы 27 қаңтардағы № 2828 ҚР 31-бап)

БЕРЕГОВАЯ ЛИНИЯ - линия берегаводного объекта, образующаяся в результате максимального прилива (полной воды) (ст.1 ЗРК «О нефти» от 28 июня 1995 года № 2350)

ЖАҒАЛАУ ЖИЕГІ - су объектici жағалауының судың барынша көтерiлуi (судың толуы) нәтижесiнде пайда болатын жиегi («Мұнай туралы» 1995 жылғы 28 маусымдағы № 2350 ҚРЗ 1-бап)

БЕРЕГОВАЯ ПОЛОСА - полоса суши вдоль берегов водных объектов шириной в двадцать метров от береговой линии для установки навигационных знаков и оборудования с соблюдением природоохранных требований (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

ЖАҒАЛАУ БЕЛДЕУІ - су объектiлерi жағалауының бойындағы табиғат қорғау талаптарын сақтай отырып, навигациялық белгiлер мен жабдықтарды орнатуға арналған жағалау жиегiнен енi жиырма метр құрлық белдеуi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

БЕРЕГОВАЯ ПОЛОСА - полоса суши шириной 20 метров от края воды вглубь берега реки, естественного водоема (озера), проектного уровня воды искусственно созданных водоемов (ст.1 ЗРК «О внутреннем водном транспорте» от 6 июля 2004 года № 574)

ЖАҒАЛАУ БЕЛДЕУІ - судың жиегiнен бастап өзеннiң, табиғи су қоймасының (көлдiң) түпкi жағалауына қарай, жасанды су қоймалары суының жобалық деңгейiнен бастап енi 20 метр жер белдеуi («Iшкi су көлiгi туралы» 2004 жылғы 6 шілдедегі № 574 ҚРЗ 1-бап)

БЕСПОМОЩНОСТЬ ПСИХИЧЕСКИ БОЛЬНОГО - состояние, обусловленное глубоким психическим расстройством, дефектом, результатом чего является неспособность самостоятельно удовлетворять основные жизненные потребности (ст.1 ЗРК «О психиатрической помощи и гарантиях прав граждан при ее оказании» от 16 апреля 1997 года № 96)

ПСИХИКАЛЫҚ НАУҚАСТЫҢ ДӘРМЕНСІЗДІГІ - адам психикасының қатты бұзылуына, кемiстiгiне байланысты, сайып келгенде негiзгi өмiрлiк қажеттердi өз бетiмен қанағаттандыруға дәрменсiздiк пайда болатын хал жағдай («Психиатриялық жәрдем және оны көрсеткен кезде азаматтардың құқықтарына берiлетiн кепiлдiктер туралы» 1997 жылғы 16 сәуірдегі № 96 ҚРЗ 1-бап)

БЕСПРИЗОРНЫЙ - безнадзорный, не имеющий места проживания (ст.1 ЗРК «О профилактике правонарушений среди несовершеннолетних и предупреждении детской безнадзорности и беспризорности» от 9 июля 2004 года № 591)

ПАНАСЫЗ ҚАЛҒАН БАЛА - тұрғылықты жерi жоқ қадағалаусыз қалған бала («Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтардың профилактикасы мен балалардың қадағалаусыз және панасыз қалуының алдын алу туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 591 ҚРЗ 1-бап)

БИБЛИОТЕКА - учреждение, выполняющее информационные, культурные, образовательные функции, располагающее организованным фондом печатных и рукописных документов, а также графическими, аудиовизуальными материалами, документами на электронных носителях и предоставляющее их во временное пользование физическим и юридическим лицам (ст.24 ЗРК «О культуре» от 15 декабря 2006 года № 207)

КІТАПХАНА - ақпараттық, мәдени, білім беру функцияларын орындайтын, баспа және қолжазба құжаттарының ұйымдастырылған қоры, сондай-ақ графикалық, дыбыстық-көрініс материалдары, электронды жеткізгіштерде құжаттары бар және оларды жеке және заңды тұлғаларға уақытша пайдалануға беретін мекеме («Мәдениет туралы» 2006 жылғы 15 желтоқсандағы № 207 ҚРЗ 24-бап)

БИБЛИОТЕЧНОЕ ДЕЛО - отрасль культуры, в задачи которой входят создание и развитие сети библиотек, формирование и обработка их фондов, организация библиотечного, информационного и информационно-библиографического обслуживания пользователей библиотек, подготовка и повышение квалификации библиотечных кадров, научное и методическое обеспечение развития библиотек (ст.24 ЗРК «О культуре» от 15 декабря 2006 года № 207)

КІТАПХАНА ІСІ - міндеттеріне кітапханалар желісін құру және дамыту, олардың қорларын қалыптастыру және өңдеу, кітапхана пайдаланушыларға кітапханалық, ақпараттық және ақпараттық-библиографиялық қызмет көрсетуді ұйымдастыру, кітапхана мамандарын даярлау мен олардың біліктілігін арттыру, кітапханалардың дамуын ғылыми және әдістемелік қамтамасыз ету кіретін мәдени-ет саласы («Мәдениет туралы» 2006 жылғы 15 желтоқсандағы № 207 ҚРЗ 24-бап)

БИЗНЕС-ИДЕНТИФИКАЦИОННЫЙ НОМЕР - уникальный номер, формируемый для юридического лица (филиала и представительства) и индивидуального предпринимателя, осуществляющего деятельность в виде совместного предпринимательства (ст.1 ЗРК «О национальныхреестрах идентификационных номеров» от 12 января 2007 года № 223)

БИЗНЕС СӘЙКЕСТЕНДІРУ НӨМІРІ - заңды тұлғаға (филиал мен өкiлдiкке) және бiрлескен кәсiпкерлiк түрiнде қызметiн жүзеге асыратын дара кәсiпкер үшiн қалыптастырылатын бiрегей нөмiр («Сәйкестендiру нөмiрлерiнiң ұлттық тiзiлiмдерi туралы» 2007 жылғы 12 қаңтардағы № 223 ҚР 31-бап)

БИЗНЕС-ИНКУБАТОР - юридическое лицо, создаваемое для поддержки субъектов малого предпринимательства на этапе их становления путем предоставления производственных помещений, оборудования, организационных, правовых, финансовых, консалтинговых и информационных услуг (ст.1 ЗРК «О частном предпринимательстве» от 31 января 2006 года № 124)

БИЗНЕС-ИНКУБАТОР - шағын кәсiпкерлiк субъектiлерiнiң қалыптасуы кезеңiнде өндiрiстiк үй-жайлар, жабдық беру, ұйымдық, құқықтық, қаржылық, консалтингiлiк және ақпараттық қызметтер көрсету жолымен оларды қолдау үшiн құрылатын заңды тұлға («Жеке кәсiпкерлiк туралы» 2006 жылғы 31 қаңтардағы № 124 ҚРЗ 1-бап)

БИОЛОГИЧЕСКАЯ СМЕРТЬ - прекращение жизнедеятельности организма, при котором жизненно важные функции необратимо угасли (ст.1 ЗРК «Об охране здодровья граждан» от 7 июля 2006 года № 170)

БИОЛОГИЯЛЫҚ ӨЛІМ - өмiрлiк маңызды функциялар бiржолатынатын, организм тiршiлiгiнiң тоқтауы («Азаматтардың денсаулығын сақтау туралы» 2006 жылғы 7 шілдедегі № 170 ҚР3 1-бап)

БИОЛОГИЧЕСКИ АКТИВНЫЕ ВЕЩЕСТВА - вещества различного происхождения, вызывающие изменения физиологических функций организма у животных и человека и являющиеся потенциальными источниками получения лекарственных средств (ст.1 ЗРК «О лекарственных средствах» от 13 января 2004 года № 522)

БИОЛОГИЯЛЫҚ БЕЛСЕНДІ ЗАТТАР - жануарлар мен адам ағзасының физиологиялық функцияларының өзгеруiне әкелетін және дәрілік заттар алудың ықтимал көздерi болып табылатын әртүрлі тектегі заттар («Дәрiлiк заттар туралы» 2004 жылғы 13 қаңтардағы № 522 ҚРЗ 1-бап)

БИОЛОГИЧЕСКИ АКТИВНЫЕ ДОБАВКИ - природные (идентичные природным) биологически активные вещества, предназначенные для отдельного употребления или введения в состав пищевых продуктов (ст.1 ЗРК «О качестве и безопасности пищевых продуктов» от 8 апреля 2004 года № 543)

БИОЛОГИЯЛЫҚ ЖҰҒЫМДЫ ҚОСПАЛАР- жеке қолдануға немесе тамақ өнiмдерiнiң құрамына енгiзуге арналған табиғи (табиғи заттармен бiрдей) биологиялық жұғымды заттар («Тамақ өнімдерінің сапасы мен қауіпсіздігі туралы» 2004 жылғы 8 сәуірдегі № 543 ҚРЗ 1-бап)

БИОЛОГИЧЕСКОЕ РАЗНООБРАЗИЕ - совокупность растительных и животных организмов, характерных для определенной территории (ст.4 ЛК РК от 8 июля 2003 года № 477)

БИОЛОГИЯЛЫҚ ӘРАЛУАНДЫҚ - белгiлi бiр аумаққа тән өсiмдiктер мен жануарлар организмдерiнiң жиынтығы (2003 жылғы 8 шілдедегі № 477 ҚР ОК 4-бап)

БИОЛОГИЧЕСКОЕ РАЗНООБРАЗИЕ - разнообразие объектов животного и растительного мира в рамках одного вида, между видами и в экологических системах (ст.1 ЭК РК от 9 января 2007 года № 212)

БИОЛОГИЯЛЫҚ ӘРТҮРЛІЛІК - бiр түр аясында, түрлер арасындағы және экологиялық жүйелердегi жануарлар мен өсiмдiктер дүниесi объектiлерiнiң әртүрлiлiгi (2007 жылғы 9 қаңтардағы № 212 ҚР Ж 1-бап)

БИОЛОГИЧЕСКОЕ РАЗНООБРАЗИЕ ЖИВОТНОГО МИРА - разнообразие объектов животного мира в рамках одного вида, между видами и в экологических системах (ст.1 ЗРК «Об охране, воспроизводстве и использовании животного мира» от 9 июля 2004 года № 593)

ЖАНУАРЛАР ДҮНИЕСІНІҢ БИОЛОГИЯЛЫҚ САН АЛУАНДЫҒЫ - жануарлар дүниесi объектiлерiнiң бiр түр шеңберiндегi, түрлер арасындағы және экологиялық жүйелердегi сан алуандығы («Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 593 ҚР 31-бап)

БИОЛОГИЧЕСКОЕ ОБОСНОВАНИЕ - научно-обоснованное заключение на пользование животным миром или на хозяйственную и иную деятельность, способную повлиять на объекты животного мира и среду их обитания (ст.1 ЗРК «Об охране, воспроизводстве и использовании животного мира» от 9 июля 2004 года № 593)

БИОЛОГИЯЛЫҚ НЕГІЗДЕМЕ - жануарлар дүниесiнiң объектiлерiмен олардың мекендейтін ортасына ықпал ететін жануарлар дүниесiн пайдалануға немесе шаруашылық және өзге қызметке арналған ғылыми негiзделген қорытынды («Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 593 ҚРЗ 1-бап)

БИОЛОГИЧЕСКИЕ РЕСУРСЫ - генетические ресурсы, организмы или их части, популяции или любые другие биотические компоненты экологических систем, имеющие фактическую или потенциальную полезность или ценность для человечества (ст.1 ЭК РК от 9 января 2007 года № 212)

БИОЛОГИЯЛЫҚ РЕСУРСТАР - генетикалық ресурс-тар, организмдер немесе олардың бөлiктерi, популяциялар немесе экологиялық жүйелердiң адамзат үшiн нақты немесе ықтимал пайдасы немесе құндылығы бар кез-келген басқа да биотикалық компоненттерi (2007 жылғы 9 қаңтардағы № 212 ҚР Ж 1-бап)

БИОЛОГИЧЕСКИЕ РЕСУРСЫ - генетические ресурсы, организмы или их части, популяции или любые другие биотические компоненты экологических систем, имеющие фактическую или потенциальную полезность или ценность для человечества (ст.1 ЗРК «Об особо охраняемых природных территориях» от 7 июля 2006 года № 175)

БИОЛОГИЯЛЫҚ РЕСУРСТАР - экологиялық жүйелердiң адамзат үшiн нақты немесе ықтимал пайдасы немесе құндылығы бар генетикалық ресурстары, организмдерi немесе олардың бөлiктерi, таралымдары немесе кез-келген басқа биотикалық құрамдас бөлiктерi («Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы» 2006 жылғы 7 шілдедегі № 175 ҚРЗ 1-бап)

БИОЛОГО-ЭКОНОМИЧЕСКОЕ ОБСЛЕДОВАНИЕ - биологическая и экономическая оценка территории и акватории, проводимая в целях определения допустимого изъятия объектов животного мира и рационального ведения охотничьего и рыбного хозяйства (ст.1 ЗРК «Об охране, воспроизводстве и использовании животного мира» от 9 июля 2004 года № 593)

БИОЛОГИЯЛЫҚ-ЭКОНОМИКАЛЫҚ ТЕКСЕРУ - жануарлар дүниесi объектiлерiн алып қоюға оңтайлы түр-де жол берiлуiн айқындау әрi аңшылық және балық шаруашылығын ұтымды жүргiзу мақсатында аумақ пен акваторияны биологиялық және экономикалық бағалау («Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 593 ҚРЗ 1-бап)

БИОЦЕНОЗ - совокупность растений, животных и микроорганизмов, населяющих определенный, относительно однородный земельный участок водоема и взаимодействующих между собой (ст. 4 ЛК РК от 8 июля 2003 года № 477)

БИОҚАУЫМДАСТЫҚ - белгiлi бiр, салыстырмалы түрде бiртектi жер учаскесiн немесе су айдыны учаскесiн мекендейтiн және өзара қарым-қатынастағы өсiмдiктердiң, жануарлар мен микроорганизмдердiң жиынтығы (2003 жылғы 8 шілдедегі № 477-ІІ ҚР ОК 4-бап)

БИОЭКВИВАЛЕНТНОСТЬ - сравнительная характеристика двух лекарственных средств, подтверждающих одинаковую биодоступность (скорость и степень всасывания) после введения в одинаковой дозе и в одинаковых условиях, которая позволяет рассчитывать на их одинаковую эффективность и безопасность (cт.1 ЗРК «О лекарственных средствах» от 13 января 2004 года № 522)

БИОЭКВИВАЛЕНТТІК - олардың бiрдей тиiмдiлiгi мен қауiпсiздiгiне сенiм артуға мүмкiндiк беретiн, бiрдей дозада және бiрдей жағдайда енгiзгеннен кейiн бiрдей биожетiмдiлiгiн (жылдамдығы мен сiңiрiлу дәрежесiн) растайтын екi дәрiлiк заттың салыстырмалы сипаттамасы («Дәрiлiк заттар туралы» 2004 жылғы 13 қаңтардағы № 522 ҚРЗ 1-бап)

БИРЖА - субъект, доходы от услуг которого используются для компенсации его затрат, информационно-технического и социального развития биржи и биржевой инфраструктуры (ст.1 ЗРК «О товарных биржах» от 7 апреля 1995 года № 2170)

БИРЖА - қызметтер көрсетуден алған табыстары оның шығыстарын өтеуге, биржа мен биржалық инфрақұрылымды ақпараттық-техникалық және әлеуметтiк дамытуға пайдаланатын субъект («Тауар биржалары туралы» 1995 жылғы 7 сәуірдегі № 2170 ҚРЗ 1-бап)

БИРЖЕВЫЕ СДЕЛКИ - сделки, предметом которых является имущество, допущенное к обращению на бирже, и которые заключаются на бирже участниками проводимых ею торгов в соответствии с законодательством РК о соответствующих биржах (товарных, фондовых и других) и правилами биржевой торговли (ст.156 ГК РК от 27 декабря 1994 года № 269)

БИРЖАЛЫҚ МӘМІЛЕЛЕР - нысаны биржадағы айналысқа жiберiлген мүлiк болып табылатын және тиiстi биржалар (тауар, қор және басқа) туралы ҚР заңдары мен биржалық сауда ережелерiне сәйкес онымен сауда-саттық жүргiзуге қатысатындармен жасалатын мәмiлелер (1994 жылғы 27 желтоқсан № 269 ҚР АК 156-бап)

БЛАГОПРИЯТНАЯ ОКРУЖАЮЩАЯ СРЕДА - окружающая среда, состояние которой обеспечивает эколо-гическую безопасность и охрану здоровья населения, сохранение биоразнообразия, предотвращение загрязнения, устойчивое функционирование экологических систем, воспроизводство и рациональное использование природных ресурсов (ст.1 ЭК РК от 9 января 2007года № 212)

ҚОЛАЙЛЫ ҚОРШАҒАН ОРТА - жай-күйi экологиялық қауiпсiздiктi және халықтың денсаулығын сақтауды, биоәртүрлiлiктi сақтауды, ластануды болғызбауды, экологиялық жүйелердiң тұрақты жұмыс iстеуiн, табиғи ресурстарды молықтыруды және тиiмдi пайдалануды қамтамасыз ететiн қоршаған орта (2007 жылғы 9 қаңтардағы № 212 ҚР ЭК 1-бап)

БЛАГОПРИЯТНЫЕ УСЛОВИЯ ЖИЗНЕДЕЯТЕЛЬНОСТИ ЧЕЛОВЕКА - состояние среды обитания, при котором отсутствует вредное воздействие ее факторов на человека (ст.1 ЗРК «О санитарно-эпидемиологическом благополучии населения» от 4 декабря 2002 года № 361)

АДАМНЫҢ ТІРШІЛІК ЕТУІНЕ ҚОЛАЙЛЫ ЖАҒДАЙЛАР - тiршiлiк ету ортасы факторларының адамға зиянды ықпалы жоқ кездегi жай-күйi («Халықтың санитарлық-эпидемиологиялық салауаттылығы туралы» 2002 жылғы 4 желтоқсандағы № 361-II ҚРЗ 1-бап)

БЛАГОТВОРИТЕЛЬНАЯ ПОМОЩЬ - имущество, предоставляемое на безвозмездной основе физическим лицам с целью оказания им социальной поддержки и некоммерческим организациям с целью поддержания их уставной деятельности (ст.10 НК РК от 12 июня 2001 года № 209)

ҚАЙЫРЫМДЫЛЫҚ КӨМЕК - жеке тұлғаларға әлеуметтiк қолдау көрсету мақсатымен және коммерциялық емес ұйымдарға олардың жарғылық қызметiн қолдау мақсатымен өтеусiз негiзде берiлетiн мүлiк (2001 жылғы 12 маусымдағы № 209 ҚР СК 10-бап)

БЛИЗКИЕ РОДСТВЕННИКИ - родители, дети, усыновители, усыновленные, полнородные и не полнородные братья и сестры, дедушка, бабушка, внуки (ст.1 ЗРК «О браке и семье» от 17 декабря 1998 года № 321)

ЖАҚЫН ТУЫСТАРЫ - ата-аналар, балалар, асырап алушылар, асырап алынғандар, ата-анасы бір және ата-анасы бөлек ағалы-інілер мен апалы-сіңлілер (аға-қарындастар), ата, әже, немерелер («Неке және отбасы туралы» 1998 жылғы 17 желтоқсандағы № 321 ҚРЗ 1-бап)

БЛИЗКИЕ РОДСТВЕННИКИ - родители, дети, усыновители, усыновленные, полнородные и неполнородные братья и сестры, дедушка, бабушка, внуки (ст.7 УПК РК от 13 декабря 1997 года № 206)

ЖАКЫН ТУЫСТАР - ата-аналары, балалары, асырап алушылары, асырап алынғандар, бiрге туған және бiрге тумаған туыс аға-iнiлерi мен апа-сiңлiлерi, атасы, әжесi, немерелерi (1997 жылғы 13 желтоқсандағы № 206 ҚР ҚІЖК 7-бап)

БЛОК - участок недр, предназначенный для предоставления подрядчику для проведения нефтяных операций и обозначенный как блок на специально подготовленной карте блоков (ст.1 ЗРК «О нефти» от 28 июня 1995 года № 2350)

БЛОК - мұнай операцияларын жүргiзу үшiн мердiгерге беруге арналған және блоктардың арнайы дайындалған картасында блок ретінде белгіленген жер қойнауының учаскесi («Мұнай туралы» 1995 жылғы 28 маусымдағы № 2350 ҚРЗ 1-бап)

БЛОКИРОВАНИЕ - временный запрет на регистрацию гражданско-правовых сделок с ценными бумагами в системе реестров держателей ценных бумаг и системе учета номинального держания, осуществляемый с целью гарантирования сохранности ценных бумаг (ст.1 ЗРК «О рынке ценных бумаг» от 2 июля 2003 года № 461)

ОҚШАУЛАУ - бағалы қағаздарды ұстаушылар тiзiлiмi жүйесiнде және нақтылы ұстауды есепке алу жүйесiнде бағалы қағаздармен жасалған азаматтық-құқықтық мәмiлелердi тiркеуге бағалы қағаздардың сақталуына кепiлдiк беру мақсатында жүзеге асырылатын уақытша тыйым салу («Бағалы қағаздар рыногы туралы» 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461-ІІ ҚРЗ 1-бап)

БОЕВАЯ ГОТОВНОСТЬ - состояние, определяющее степень подготовленности Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований к выполнению возложенных на них задач в установленные сроки (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

ҰРЫСҚА ӘЗІРЛІК - Қарулы Күштердің, басқа да әскерлер мен әскери құрылымдардың белгіленген мерзiмдерде өздеріне жүктелген міндеттердi орындауға дайындығының дәрежесiн айқындайтын жағдай («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

БОЕВАЯ ЗАДАЧА - задача, поставленная вышестоящим командиром (начальником) для достижения определенной цели в бою (операции) к установленному сроку (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7янва-ря 2005 года № 29)

ЖАУЫНГЕРЛІК МІНДЕТ - ұрыста (операцияда) белгiлі бiр мақсатқа белгіленген мерзiмде қол жеткізу үшін жоғары тұрған командир (бастық) қойған міндет («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

БОЕВОЕ РУЧНОЕ СТРЕЛКОВОЕ И ХОЛОДНОЕ ОРУЖИЕ - оружие, предназначенное для решения боевых и оперативно-служебных задач (ст.4 ЗРК «О госу-дарственном контроле за оборотом отдельных видов оружия» от 30 декабря 1998 года № 339)

ЖАУЫНГЕРЛІК ҚОЛ АТЫС ҚАРУЫ МЕН СУЫҚ ҚАРУ - жауынгерлік және жедел-қызмет міндеттерін шешуге арналып шығарылған қару («Жекелеген қару түрлерінің айналымына мемлекеттік бақылау жасау туралы» 1998 жылғы 30 желтоқсандағы № 339 ҚРЗ 4-бап)

БОЕВЫЕ ДЕЙСТВИЯ - организованные действия воинских частей, соединений и подразделений при выполнении боевых задач под управлением соответствующих органов военного управления (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

ҰРЫС ҚИМЫЛДАРЫ - әскери бөлiмдердiң, құрамалар мен бөлiмшелердiң тиісті әскери басқару органдарының басқаруымен жауынгерлiк мiндеттердi opындау кезiндегі ұйымдасқан iс-қимылдары («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

БОЕПРИПАСЫ (ПАТРОНЫ) - устройства или предметы, конструктивно предназначенные для выстрела из оружия соответствующего вида и поражения цели (ст.1 ЗРК «О государственном контроле за оборотом отдельных видов оружия» от 30 декабря 1998 года № 339)

ОҚ-ДӘРІ (ПАТРОНДАР) - конструкциялық жағынан қарудың тиісті түрінен ату үшін және нысананы зақымдауға арналған құрылғылар немесе заттар («Жекелеген қару түрлерінің айналымына мемлекеттік бақылау жасау туралы» 1998 жылғы 30 желтоқсандағы № 339 ҚРЗ 1-бап)

БОЛЕЗНИ ЛЕСА - патологические процессы, вызванные неблагоприятными факторами окружающей среды или организмами, способными передаваться от больных растений к здоровым, и приводящие к изменению строения растении или их гибели (ст.4 ЛК РК от 8 июля 2003 года № 477)

ОРМАН АУРУЛАРЫ - қоршаған ортаның қолайсыз факторларынан немесе ауру өсiмдiктерден cay өсiмдiктерге берiлетiн организмдерден туындайтын және өсiмдiктер құрылысының өзгеруiне немесе олардың құрып кетуiне әкеп соқтыратын патологиялық процестер (2003 жылғы 8 шілдедегі № 477-ІІ ҚР ОК 4-бап)

БОЛЬНОЙ НАРКОМАНИЕЙ (НАРКОМАН) - лица, находящееся в состоянии физической и (или) психической зависимости от какого-либо наркотического средства, психотропного вещества или их аналога, которому в установленном порядке медицинским учреждением поставлен диагноз «наркомания» (ст.1 ЗРК «О наркотических средствах, психотропных веществах, прекурсорах и мерах противодействия их незаконному обороту и злоупотреблению ими» от 10 июля 1998 года № 279)

НАШАҚОРЛЫҚПЕН АУЫРАТЫН АДАМ (НАШАҚОР) - қандай да болсын есiрткi, психотроптық заттарға немесе сол тектестерге физикалық және (немесе) психикалық тәуелдi, белгiленген тәртiппен медициналық мекеме «нашақорлық» деген диагноз қойған адам («Есiрткi, психотроптық заттар, прекурсорлар және олардың заңсыз айналымы мен терiс пайдаланылуына қарсы iс-қимыл шаралары туралы» 1998 жылғы 10 шiлдедегi № 279 ҚРЗ 1-бап)

БОЛЬНОЙ СПИД - лицо, находящееся в терминальной стадии ВИЧ-инфекции, которая характеризуется прогрессирующим течением данного заболевания с генерализованным поражением органов и систем вследствие приобретенного иммунодефицита, приводящим к смерти (ст.1 ЗРК «О профилактике и лечении ВИЧ-инфекции и СПИД» от 5 октябpя 1994 года №176)

ЖҚТБ-МЕН АУЫРАТЫН НАУҚАС - жұқтырылған қорғаныш тапшылығы салдарынан осы аурудың органдар мен жүйелердi жаппай зақымдай отырып өлiмге апаратын үдемелi дамуымен сипатталатын АҚТҚ инфекциясының терминалды сатысындағы адам («АҚТҚ инфекциясының және ЖҚТБ-ның алдын алумен емдеу туралы» 1994 жылғы 5 қазандағы № 176-XIII ҚРЗ 1-бап)

БОНИТИРОВКА - определение уровня племенной ценности животных путем оценки их по комплексу признаков (породность, продуктивные качества, экстерьерноконституциональные особенности) с присвоением соответствующего класса (ст.1 ЗРК «О племенном животноводстве» от 9 июля 1998 года № 278)

БАҒАЛАУ - малдың асыл тұқымдық құндылығының деңгейiн тиiстi сынып бере отырып, оларды белгiлер кешенi (тұқымдылығы, өнiмдiк сапасы, сыртқы тұрпаттық бiтiмдiк ерекшелiктерi) бойынша бағалау арқылы анықтау («Асыл тұқымды мал шаруашылығы туралы» 1998 жылғы 9 шiлдедегi № 278 ҚРЗ 1-бап)

БОРЬБА С КОРРУПЦИЕЙ - Закон РК «О борьбе с коррупцией» направлен на защиту прав и свобод граждан, обеспечение национальной безопасности РК от угроз, вытекающих из проявлений коррупции, обеспечение эффективной деятельности государственных органов, должностных и других лиц, выполняющих государственные функции, а также лиц, приравненных к ним, путем предупреждения, выявления, пресечения и раскрытия правонарушений, связанных с коррупцией, устранения их последствий и привлечения виновных к ответственности, определяет основные принципы борьбы с коррупцией, устанавливает виды правонарушений, связанных с коррупцией, а также условия наступления ответственности (ст.1 ЗРК «О борьбе с коррупцией» от 2 июля 1998 года № 267)

СЫБАЙЛАС ЖЕМҚОРЛЫҚҚА ҚАРСЫ КҮРЕС - «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» Заң азаматтардың құқықтары мен бостандықтарын қорғауға, сыбайлас жемқорлық көрiнiстерiне туындайтын қауiп-қатерден ҚР ұлттық қауiпсiздiгiн қамтамасыз етуге, сыбайлас жемқорлыққа байланысты құқық бұзушылықтың алдын алу, анықтау олардың жолын кесу және ашу, олардың зардаптарын жою және кiнәлiлердi жауапқа тарту арқылы мемлекеттiк органдардың, мемлекеттiк мiндеттердi атқаратын лауазымды және басқа да адамдардың, сондай-ақ оларға теңестiрiлген адамдардың тиiмдi қызметiн қамтамасыз етуге бағытталған және сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрестiң негiзгi принциптерiн айқындап, сыбайлас жемқорлыққа байланысты құқық бұзушылықтың түрлерiн сондай-ақ жауаптылықтың пайда болу жағдайларын белгiлейді («Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» 1998 жылғы 2 шiлдедегі № 267 ҚРЗ 1-бап)

БРАК - равноправный союз между мужчиной и женщиной, заключенный при свободном и полном согласии сторон в установленном законом порядке, с целью создания семьи, порождающий имущественные и личные неимущественные отношения между супругами (ст.1 ЗРК «О браке и семье» от 17 декабря 1998 года № 321)

НЕКЕ - ерлі-зайыптылар арасындағы мүліктік және мүліктік емес жеке қатынастарды туғызатын, отбасын құру мақсатымен заңдарда белгіленген тәртіппен тараптардың ерікті және толық келісімі жағдайында жасалған еркек пен әйелдің арасындағы тең құқықты одақ («Неке және отбасы туралы» 1998 жылғы 17 желтоқсандағы № 321 ҚРЗ 1-бап)

БРАЧНЫЙ ВОЗРАСТ - возраст, по достижении которого лицо вправе вступить в брак (ст.1 ЗРК «О браке и семье» от 17 декабря 1999 года № 321)

НЕКЕ ЖАСЫ - адамның некеге тұру құқығына жеткендегі жасы («Неке және отбасы туралы» 1998 жылғы 17 желтоқсандағы № 321 ҚРЗ 1-бап)

БРАЧНЫЙ ДОГОВОР - соглашение лиц, вступающих в брак, или соглашение супругов, определяющее имущественные права и обязанности супругов в браке и (или) в случае его расторжения (ст.38 ЗРК «О браке и семье» от 17 декабря 1999 года № 321)

НЕКЕ ШАРТЫ - некеге тұрушы адамдардың келісімі немесе ерлі-зайыптылардың некедегі және (немесе) ол бұзылған жағдайдағы мүліктік құқықтары мен міндеттерін айқындайтын келісім («Неке және отбасы туралы» 1998 жылғы 17 желтоқсандағы № 321 ҚРЗ 38-бап)

БРЕНДИ - алкогольная продукция с объемной долей этилового спирта от тридцати семи с половиной до сорока пяти процентов, изготовленная из винного дистиллята с добавлением или без добавления этилового спирта, полученного из виноматериалов, в количестве, не превышающем пятидесяти процентов от количества безводного этилового спирта в конечном продукте, выдержанного в контакте с древесиной дуба не менее шести месяцев (ст.5 ЗРК «О государственном ре-гулировании производства и оборота этилового спирта и алкогольной продукции» от 16 июля 1999 года № 429)

БРЕНДИ - этил спиртінің көлемдік үлесі отыз жеті жарымнан қырық бес процентке дейін болатын, түпкілікті өнімдегі сусыз этил спиртінің көлемінен елу проценттен аспайтын мөлшердегі шарап материалдарынан алынған, емен сүрегін қатыстырып кемінде алты ай сақталған этил спиртін қосып немесе қоспай шарап дистиллятынан дайындалған алкоголь өнімі («Этил спирті мен алкоголь өнімінің өндірілуін және айналымын мемлекеттік реттеу туралы» 1999 жылғы 16 шілдедегі № 429 ҚРЗ 5-бап)

БРОКЕР - профессиональный участник рынка ценных бумаг, совершающий сделки с эмиссионными ценными бумагами и иными финансовыми инструментами по поручению, за счет и в интересах клиента (ст.1 ЗРК «О рынке ценных бумаг» от 2 июля 2003 года № 461)

БЮКЕР - бағалы қағаздар рыногының клиенттер тапсырмасы бойынша, соның есебiнен және мүдделерiн көздеп, эмиссиялық бағалы қағаздармен және өзге де қаржы құралдарымен мәмілелер жасайтын кәсiби қатысушысы («Бағалы қағаздар рыногы туралы» 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461-ІІ ҚРЗ 1-бап)

БРОНЗОВЫЙ ВЕКСЕЛЬ - вексель, выписанный на вымышленное лицо (п.п.н.з ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97)

ҚОЛА ВЕКСЕЛЬ - ойдан шығарылған тұлғаға жазылған вексель («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуiрдегі № 97-1 ҚРЗ о.з.ц.ү.)

БУДУЩИЕ ПРАВА ТРЕБОВАНИЯ - права требования, возникающие после заключения договора уступки прав требования (ст.1 ЗРК «О секьюритизации» от 20 февраля 2006 года № 126)

БОЛАШАҚТАҒЫ ТАЛАП ЕТУ ҚҰҚЫҚТАРЫ - талап ету құқықтарын басқаға беру шартын жасасқаннан кейін туындайтын талап ету құқықтары («Секьюритилендіру туралы» 2006 жылғы 20 ақпандағы № 126 ҚРЗ 1-бап)

БУКМЕКЕРСКАЯ КОНТОРА - игорное заведение, в котором заключается на добровольной основе пари между организатором игорного заведения и участниками (ст.1 ЗРК «Об игорном бизнесе» от 12 января 2007 года № 219)

БУКМЕКЕР КЕҢСЕСІ - ойын мекемесін ұйымдастырушы мен қатысушылар арасында ерікті түрде бәс тігу жасалатын ойын мекемесі («Ойын бизнесі туралы» 2007 жылғы 12 қаңтардағы № 219 ҚРЗ 1-бап)

БУКСИРНОЕ СУДНО - судно, предназначенное для буксировки и кантовки других судов и плавучих сооружений (ст.1 ЗРК «О торговом мореплавании» от 17 января 2002 года № 284)

СҮЙРЕТКІШ КЕМЕ - басқа кемелерді және жүзбелі құрылыстарды сүйрету мен жиекке келтіруге арналған кеме («Сауда мақсатында теңізде жүзу туралы» 2002 жылғы 17 қаңтардағы № 284 ҚРЗ 1-бап)

БУХГАЛТЕРСКАЯ ОРГАНИЗАЦИЯ - организация, предоставляющая услуги в сфере бухгалтерского учета, являющаяся членом профессиональной организации (ст.1 ЗРК «О бухгалтерском учете и финансовой отчетности» от 28 февраля 2007 года № 234)

БУХГАЛТЕРЛІК ҰЙЫМ - бухгалтерлiк есеп саласында қызмет көрсететiн, кәсiби ұйымның мүшесi болып табылатын ұйым («Бухгалтерлiк есеп пен қаржылық есептiлiк туралы» 2007 жылғы 28 ақпандағы № 234 ҚРЗ 1-бап)

БЮДЖЕТ - централизованный денежный фонд государства, предназначенный для финансового обеспечения реализации его задач и функций (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТ - мемлекеттiң мiндеттерi мен функцияларын iске асыруды қаржымен қамтамасыз етуге арналған орталықтандырылған ақша қоры (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТ ОБЛАСТИ - сводный бюджет, объединяющий областной бюджет, бюджеты районов (городов областного значения) без учета взаимопогашаемых операций между ними, используемый в качестве аналитической информации и не подлежащий утверждению (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

ОБЛЫСТЫҚ БЮДЖЕТІ - араларындағы өзара өтелетiн операцияларды есепке алмағанда, облыстық бюджеттi, аудандардың (облыстық маңызы бар қалалардың) бюджеттерiн бiрiктiретiн, талдамалы ақпарат ретiнде пайдаланылатын және бекiтуге жатпайтын жиынтық бюджет (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНАЯ ИНВЕСТИЦИОННАЯ ПРОГРАММА - совокупность мероприятий, преследующих единую инвестиционную цель, характер которой не позволяет установить сроки ее достижения на стадии технико-экономического обоснования (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ БАҒДАРЛАМА - сипаты техникалық-экономикалық негiздеу сатысында қол жеткiзу мерзiмiн анықтауға мүмкiндiк бермейтiн бiрыңғай инвестициялық мақсатты көздейтiн iс-шаралар жиынтығы (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНАЯ КОМИССИЯ - комиссия,создаваемая с целью обеспечения своевременной и качественной разработки проекта бюджета и выработки предложений по уточнению и исполнению бюджета (ст.65 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК КОМИССИЯ - бюджет жобасын уақтылы және сапалы әзiрлеу мен бюджеттi нақтылау және атқару жөнiнде ұсыныстар жасауды қамтамасыз ету мақсатында құрылатын комиссия (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 65-бап)

БЮДЖЕТНАЯ ОБЕСПЕЧЕННОСТЬ - стоимость государственных услуг с учетом натуральных норм в расчете на единицу получателей данных услуг, предоставляемых органами государственного управления за счет средств соответствующих бюджетов (ст.4 БКРК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК ҚАМТАМАСЫЗ ЕТЕТІН - мемлекеттiк басқару органдары тиiстi бюджет қаражаты есебiнен ұсынатын мемлекеттiк қызметтер көрсетудi алушылардың бiрлiгiне шаққандағы заттай нормалар есепке алынған мемлекеттiк қызметтер көрсету құны (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНАЯ ПРОГРАММА - задачи, обеспечиваемые бюджетными средствами, принятые для реализации функций государственного управления, стратегических, среднесрочных программ и планов развития республики или региона (ст.33 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК БАҒДАРЛАМА - мемлекеттік басқару функцияларын, республиканы немесе өңірді дамытудың стратегиялық, орта мерзімді бағдарламалары мен жоспарларын іске асыру үшін қабылданған, бюджет қаражатымен қамтамасыз етілетін міндеттер (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 33-бап)

БЮДЖЕТНАЯ СИСТЕМА - совокупность бюджетов и Национального фонда РК, а также бюджетных процесса и отношений (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТ ЖҮЙЕСІ - бюджеттердiң және ҚР Ұлттық қорының, сондай-ақ бюджеттiк процестер мен қатынастардың жиынтығы (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНОЕ КРЕДИТОВАНИЕ - процесс включающий процедуры принятия решения о предоставлении, использовании, обслуживании и погашении бюджетного кредита (ст.163 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК КРЕДИТТЕУ - бюджеттiк кредиттi беру, пайдалану, оған қызмет көрсету және оны өтеу туралы шешiм қабылдау рәсiмдерiн қамтитын процесс (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 163-бап)

БЮДЖЕТНЫЕ ИЗЪЯТИЯ - трансферты, передаваемые из нижестоящих бюджетов в вышестоящие бюджеты в пределах сумм, утвержденных в республиканском или областном бюджете (ст.41 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК АЛЫП ҚОЮЛАР - төмен тұрған бюджеттерден жоғары тұрған бюджеттерге республикалық немесе облыстық бюджетте бекiтілген сомалар шегiнде берiлетін трансферттер (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 41-бап)

БЮДЖЕТНЫЕ ИНВЕСТИЦИИ - финансирование, направленное на увеличение стоимости активов государства, развитие человеческих и возобновление природных ресурсов с целью получения экономических выгод или достижения социально-экономического эффекта (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК ИНВЕСТИЦИЯЛАР - экономикалық пайда табу немесе әлеуметтiк экономикалық тиiмдiлiкке жету мақсатымен мемлекет активтерiнiң құнын ұлғайтуға, адам ресурстарын дамытуға және табиғи ресурстарды жаңғыртуға бағытталған қаржыландыру (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНЫЕ ОПЕРАЦИИ - операции, осуществляемые в процессе исполнения бюджета (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК ОПЕРАЦИЯЛАР - бюджеттi атқару процесiнде жүзеге асырылатын операциялар (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНЫЕ ОТНОШЕНИЯ - отношения, возникающие в бюджетном процессе (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК ҚАТЫНАСТАР - бюджет процесiнде туындайтын қатынастар (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНЫЕ СРЕДСТВА - деньги и иные активы государства, поступление в государственную собственность и расходование которых отражаются в бюджете в денежной форме (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТ ҚАРАЖАТЫ - мемлекеттiк меншiкке түсуi мен жұмсалуы бюджетте ақшалай нысанда көрсетiлетiн мемлекеттiң ақша және өзге де активтерi (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНЫЕ СУБВЕНЦИИ - трансферты, передаваемые из вышестоящих бюджетов в нижестоящие бюджеты в пределах сумм, утвержденных в республиканском или областном бюджете (ст.41 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТ СУБВЕНЦИЯЛАРЫ - жоғары тұрған бюджеттерден төмен тұрған бюджеттерге республикалық немесе облыстық бюджетте бекiтiлген сомалар шегiнде берiлетiн трансферттер (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 41-бап)

БЮДЖЕТНЫЙ ИНВЕСТИЦИОННЫЙ ПРОЕКТ - совокупность мероприятий по осуществлению бюджетных инвестиций, реализуемых в течение ограниченного периода времени и имеющих завершенный характер (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК ИНВЕСТИЦИЯЛЫҚ ЖОБА - шектеулi уақыт кезеңi iшiнде iске асырылатын және аяқталған сипаты бар бюджеттiк инвестицияларды жүзеге асыру жөнiндегi iс-шаралар жиынтығы (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНЫЙ КРЕДИТ - деньги, выделяемые из бюджета на возвратной, срочной и платной основе (ст.163 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК КРЕДИТ - бюджеттен қайтарымды, мерзiмдi және ақылы негiзде бөлiнетiн ақша (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 163-бап)

БЮДЖЕТНЫЙ ПРОЦЕСС - регламитированная бюджетным законодательством РК деятельность по планированию, рассмотрению, утверждению, исполнению, уточнению, корректировке, ведению бюджетного учета и отчетности, государственному финансовому контролю, а также по планированию и использованию связанных грантов (ст.4 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТ ПРОЦЕСІ- бюджеттiк жоспарлау, қарау, бекiту, атқару, нақтылау, түзету жөнiндегi, бюджеттiң атқарылуы бойынша бюджет есебi мен есептiлiгiн жүргiзу мемлекеттiк қаржы бақылауы, сондай-ақ байланыстырылған гранттарды жоспарлау мен пайдалану жөнiндегi ҚР бюджет заңдарымен реттелген қызмет (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 4-бап)

БЮДЖЕТНЫЙ УЧЕТ - упорядоченная система сбора, регистрации и обобщения информации в денежном выражении о бюджетных операциях посредством их непрерывного документального учета и учета материальных активов государственных учреждений (ст. 118 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

БЮДЖЕТТІК ЕСЕПКЕ АЛУ - бюджеттiк операциялар туралы ақшалай түрдегi ақпаратты жинаудың, тiркеудiң және қорытындылаудың олардың үздiксiз құжаттық есебiн жүргiзу және мемлекеттік мекемелердің материалдық активтерін есепке алу арқылы реттелген жүйесi (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 118-бап)

БЮЛЛЕТЕНЬ - официальное периодическое издание по вопросам охраны селекционных достижений (ст.2 ЗРК «Об охране селекционных достижений» от 13 июля 1999 года № 422-I)

БЮЛЛЕТЕНЬ - селекциялық жетістіктерді қорғау мәселелері жөніндегі ресми мерзімді басылымы («Селекциялық жетістіктерді қорғау туралы» 1999 жылғы 13 шілдедегі № 422 ҚРЗ 2-бап)

БЮЛЛЕТЕНЬ - официальное периодическое издание по вопросам охраны объектов промышленной собственности (ст.1 ЗРК «Патентный закон РК» от 16 июля 1999 года № 427)

БЮЛЛЕТЕНЬ - өнеркәсіптік меншік объектілерін қорғау мәселелері жөніндегі ресми мерзімдік басылым («ҚР Патент заңы» 1999 жылғы 16 шілдедегі № 427 ҚРЗ 1-бап)

БЮЛЛЕТЕНЬ - официальное периодическое издание по вопросам охраны товарных знаков и наименований мест происхождения товаров (ст.1 ЗРК «О товарных знаках, знаках обслуживания и наименования мест происхождения товаров» от 26 июля 1999 года № 456)

БЮЛЛЕТЕНЬ - тауар таңбалары мен тауар шығарылған жерлердің атауларын қорғау мәселелері жөніндегі ресми мерзімдік басылымы («Тауар таңбалары, қызмет көрсету таңбалары және тауар шығарылған жерлердің атаулары туралы» 1999 жылғы 26 шілдедегі і№ 456 ҚРЗ 1-бап)

БЮЛЛЕТЕНЬ - официальное периодическое издание по вопросам охраны топологий интегральных микросхем (ст.1 ЗРК «О правовой охране топологий интегральных микросхем» от 29 июня 2001 года № 217)

БЮЛЛЕТЕНЬ - интегралдық микросхемалар топологияларын қорғау мәселелерi жөнiндегi мерзiмдi ресми басылым («Интегралдық микросхемалар топологияларын құқықтық қорғау туралы» 2001 жылғы 29 маусымдағы № 217 ҚРЗ 1-бап)

 

ВАГОН - несамоходное прицепное транспортное средство, предназначенное для перевозки по железнодорожным путям (ст.1 ЗРК «О железнодорожном транспорте» от 8 декабря 2001 года № 266)

ВАГОН - темiр жолдармен тасымалдауға арналған өздiгiнен жүрмейтiн тiркемелi көлiк құралы («Темір жол көлігі туралы» 2001 жылғы 8 желтоқсандағы № 266 ҚРЗ 1-бап)

ВАКАНСИЯ - свободное рабочее место (должность) у работодателя (ст.1 ЗРК «О занятости населения» от 23 января 2001 года № 149)

БОС ОРЫН - жұмыс берушiдегi бос жұмыс орны (қызмет) («Халықты жұмыспен қамту туралы» 2001 жылғы 23 қаңтардағы № 149 ҚРЗ 1-бап)

ВАЛЮТА - денежные единицы, принятые государствами как законное платежное средство, или официальные стандарты стоимости в наличной и безналичной формах, в виде банкнот, казначейских билетов и монет, в том числе из драгоценных металлов (включая изъятые или изымаемые из обращения, но подлежащие обмену на находящиеся в обращении денежные знаки), атакже средства на счетах, в том числе в международных денежных или расчетных единицах (ст.1 ЗРК «О валютном регулировании и валютном контроле» от 13 июня 2005 года № 57)

ВАЛЮТА - мемлекеттердің заңды төлем қаражаты ретінде қабылдаған ақша бiрлiгі немесе банкноттар, қазынашылық билеттер және монеталар, оның iшiнде қымбат металдардан жасалған монеталар (айналыстан алынған немесе алынатын, бiрақ айналыста жүрген ақша белгiлерiне айырбасталуға жататынын қоса алғанда) түрiндегі қолма-қол және қолма-қол емес ақша нысанындағы құнның ресми стандарттары, сондай-ақ шоттардағы, оның ішінде халықаралық ақша немесе есеп айырысу бiрлiктерiндегі қаражат («Валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы» 2005 жылғы 13 маусымдағы № 57 ҚРЗ 1-бап)

ВАЛЮТА ВЕКСЕЛЯ - денежная единица, в которой выражена сумма векселя (п.п.н.з ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97)

ВЕКСЕЛЬ ВАЛЮТАСЫ - вексельдiң сомасы көрсетiлген ақша бiрлiгi («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуірдегі № 97-1 ҚРЗ о.з.щ.у.)

ВАЛЮТНЫЕ ОПЕРАЦИИ - операции, связанные с переходом права собственности и иных прав на валютные ценности, а также использование валютных ценностей в качестве средства платежа; ввоз, пересылка и перевод в РК, а также вывоз, пересылка и перевод из РК валютных ценностей, национальной валюты, ценных бумаг и платежных документов, номинал которых выражен в национальной валюте, не имеющих номинала ценных бумаг, выпущенных резидентами (ст.1 ЗРК «О валютном регулировании и валютном контроле» от 13 июня 2005 года № 57)

ВАЛЮТАЛЫҚ ОПЕРАЦИЯЛАР - валюталық құндылықтарға меншік құқығының және өзге де құқықтардың көшуіне, сондай-ақ валюталық құндылықтарды төлем қаражаты ретінде пайдалануға байланысты операциялар; валюталық құндылықтарды, ұлттық валютаны, номиналы ұлттық валютамен көрсетiлген бағалы қағаздарды және төлем құжаттарын, резиденттер шығарған номиналы жоқ бағалы қағаздарды ҚР әкелу, жіберу және аудару, сондай-ақ ҚР әкету, жiберу және аудару («Валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы» 2005 жылғы 13 маусымдағы № 57 ҚРЗ 1-бап)

ВАЛЮТНЫЕ ЦЕННОСТИ - иностранная валюта; ценные бумаги и платежные документы, номинал которых выражен в иностранной валюте; не имеющие номинала ценные бумаги, выпущенные нерезидентами; аффинированное золото в слитках; национальная валюта, ценные бумаги и платежные документы, номинал которых выражен в национальной валюте, в случае совершения с ними операций между резидентами и нерезидентами, а также между нерезидентами; не имеющие номинала ценные бумаги, выпущенные резидентами, в случае совершения с ними операций между резидентами и нерезидентами, атакже между нерезидентами (ст.1 ЗРК «О валютном регулировании и валютном контроле» от 13 июня 2005 года № 57)

ВАЛЮТАЛЫҚ ҚҰНДЫЛЫҚТАР - шетел валютасы; номиналы шетел валютасымен көрсетілген бағалы қағаздар және төлем құжаттары; резидент еместер шығарған номиналы жоқ бағалы қағаздар; тазартылған құйма алтын; резиденттер мен резидент еместер арасында, сондай-ақ резидент еместер арасында операциялар жасалған жағдайда қолданылған ұлттық валюта, номиналы ұлттық валютамен көрсетілген бағалы қағаздар және төлем құжаттары; резиденттер мен резидент еместер арасында, сондай-ақ резидент еместер арасында операциялар жасалған жағдайда қолданылған резидент шығарған номиналы жоқ бағалы қағаздар («Валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы» 2005 жылғы 13 маусымдағы № 57 ҚРЗ 1-бап)

ВАЛЮТНЫЙ ДОГОВОР - соглашение, учредительные документы, включая изменения и дополнения к ним, а также иные документы, на основании и (или) во исполнение которых осуществляются валютные операции (ст.1 ЗРК «О валютном регулировании и валютном контроле» от 13 июня 2005 года № 57)

ВАЛЮТАЛЫҚ ШАРТ - өзгерістері мен толықтыруларын қоса алғандағы келiсiм, құрылтай құжаттары, сондай-ақ солардың негізiнде және (немесе) оларды орындау үшiн валюталық операциялар жүзеге асырылатын өзге де құжаттар («Валюталық реттеу және валюталық бақылау туралы» 2005 жылғы 13 маусымдағы № 57 ҚРЗ 1-бап)

ВАНДАЛИЗМ - осквернение зданий или иных сооружений надписями или рисунками, или иными действиями, оскорбляющими общественную нравственность, а равно умышленная порча имущества на транспорте или в иных общественных местах (ст. 258 УК РК от 16 июля 1997 года № 167)

ТАҒЫЛЫҚ - үйлердi немесе өзге де ғимараттарды жазулармен немесе суреттермен, немесе қоғамдық адамгершiлiктi қорлайтын өзге де iс-әрекеттермен қорлау, сол сияқты көлiкте немесе өзге де қоғамдық орындарда мүлiктi қасақана бүлдiру (1997 жылғы 16 шiлдедегі № 167 КР ҚК 258-бап)

ВАХТОВЫЙ МЕТОД - особая форма осуществления трудового процесса вне места постоянного проживания работников, когда не может быть обеспечено ежедневное их возвращение к постоянному месту жительства (ст. 210 Трудового кодекса РК от 15 мая 2007 года № 251)

ВАХТАЛЫҚ ӘДІС - қызметкерлердің тұрақты тұратын жеріне күн сайын қайтып келуі қамтамасыз етіле алмайтын кезде, олардың тұрақты тұратын жерінен тысқары жерде еңбек процесін жүзеге асырудың ерекше нысаны болып табылады (2007 жылғы 15 мамырдағы № 251 ҚР Еңбек Кодексі 210-бап)

ВВОЗ И ВЫВОЗ НАРКОТИЧЕСКИХ СРЕДСТВ, ПСИХОТРОПНЫХ ВЕЩЕСТВ И ПРЕКУРСОРОВ - перемещение наркотических средств, психотропных веществ и прекурсоров из одного государства в другое государство (cТ.1 ЗРК «О наркотических средствах, психотропных веществах, прекурсорах и мерах противодействия их незаконному обороту и злоупотреблению ими» от 10 июля 1998 года № 279)

ЕСIРТКI, ПСИХОТРОПТЫҚ ЗАТТАР МЕН ПРЕКУРСОРЛАРДЫ ӘКЕЛУ МЕН ӘКЕТУ - есiрткi, психотроптық заттар мен прекурсорлардың бiр мемлекеттен екiншi мемлекетке өткiзілуi («Есiрткi, психотроптық заттар, прекурсорлар және олардың заңсыз айналымы мен терiс пайдаланылуына қарсы iс-қимыл шаралары туралы» 1998 жылғы 10 шiлдедегi № 279 ҚРЗ 1-бап)

ВЕБ-САЙТ - совокупность данных и программно-технических средств, объединенных под одним доменным именем в информационно-телекоммуникационной сети и имеющих общую навигацию (ст.1 ЗРК «Об информатизации» от 11 января 2007 года № 217)

ВЕБ-САЙТ - ақпараттық-телекоммуникациялық желіде бір домендік атаумен біріктірілген және ортақ навигациясы бар деректер мен бағдарламалық-техникалық құралдардың жиынтығы («Ақпараттандыру туралы» 2007 жылғы 11 қаңтардағы № 217 ҚРЗ 1-бап)

ВЕБ-ПОРТАЛ «ЭЛЕКТРОННОГО ПРАВИТЕЛЬСТВА» - информационная система, предоставляющая единую точку доступа ко всем электронным услугам и электронным информационным ресурсам «электронного правительства» (ст.1 ЗРК «Об информатизации» от 11 января 2007 года № 217)

«ЭЛЕКТРОНДЫҚ ҮКІМЕТ» ВЕБ-ПОРТАЛЫ - «электрондық үкіметтің» барлық электрондық қызмет көрсетулері мен электрондық ақпараттық ресурстарына қол жеткізудің бірыңғай нүктесін беретін ақпараттық жүйе («Ақпараттандыру туралы» 2007 жылғы 11 қаңтардағы № 217 ҚРЗ 1-бап)

ВЕДОМСТВЕННОЕ ОХРАННОЕ ПОДРАЗДЕЛЕНИЕ - специальная ведомственная служба охраны государственных органов, входящая в состав (структуру) этих государственных органов, не являющаяся юридическим лицом и предназначенная для охраны их материальных и денежных ценностей, а также для выполнения иных задач, определяемых законодательством РК (ст.13 ЗРК «Об охранной деятельности» от 19 октября 2000 года № 85)

ВЕДОМСТВОЛЫҚ КҮЗЕТ БӨЛIМШЕСI - мемлекеттiк органдардың құрамына (құрылымына) кiретiн, заңды тұлға емес және олардың материалдық және ақшалай құндылықтарын күзетуге, сондай-ақ ҚР заңдарында белгiленетiн өзге де мiндеттердi орындауға арналған мемлекеттiк органдардың арнаулы ведомстволық күзет қызметi («Күзет қызметі туралы» 2000 жылғы 19 қазандағы № 85 ҚРЗ 13-бап)

ВЕДОМСТВЕННЫЕ КАРТОГРАФО-ГЕОДЕЗИЧЕСКИЕ ФОНДЫ - совокупность геодезических, топографических, картографических, гидрографических, гравиметрических и аэрокосмосъемочных материалов и данных, имеющих специальное и (или) отраслевое значение, и находятся в ведении соответствующих центральных исполнительных органов (ст.12 ЗРК «О геодезии и картографии» от 3 июля 2002 года № 332)

ВЕДОМСТВОЛЫҚ КАРТОГРАФИЯЛЫҚ-ГЕОДЕЗИЯЛЫҚ ҚОРЛАР - геодезиялық қорлар арнаулы және (немесе) салалық маңызы бар геодезиялық, топографиялық, картографиялық, гидрографиялық, гравиметриялық және аэроғарыштық түсiрiлiмдiк материалдармен деректердiң жиынтығы болып табылады және тиiстi орталық атқарушы органдардың қарамағында болады («Геодезия және картография туралы» 2002 жылғы 3 шілдедегі № 332-ІІ ҚРЗ 12-бап)

ВЕДОМСТВЕННЫЕ СТАТИСТИЧЕСКИЕ НАБЛЮДЕНИЯ - наблюдения, проводимые государственными органами РК (ст.2 ЗРК «О государственной статистике» от 7 мая 1997 года № 98)

ВЕДОМСТВОЛЫҚ СТАТИСТИКАЛЫҚ БАЙҚАУЛАР - ҚР мемлекеттiк органдары жүргiзетiн байқаулар («Мемлекеттiк статистика туралы» 1997 жылғы 7 мамырдағы № 98 ҚРЗ 2-бап)

ВЕДОМСТВЕННЫЙ АРХИВ - учреждение или структурное подразделение государственного юридического лица, осуществляющее собирание, временное хранение и использование документов Национального архивного фонда, а также документов, не вошедших в его состав (ст.1 ЗРК «О национальном архивном фонде и архивах» от 22 декабря 1998 года № 326)

ВЕДОМСТВОЛЫҚ МҰРАҒАТ - Ұлттық мұрағат қорының құжаттарын, сондай-ақ оның құрамына кірмеген құжаттарды жинақтауды, уақытша сақтау мен пайдалануды жүзеге асыратын мемлекеттік заңды тұлғаның мекемесі немесе құрылымдық бөлімшесі («Ұлттық мұрағат қоры және мұрағаттар туралы» 1998 жылғы 22 желтоқсандағы № 326-I ҚРЗ 1-бап)

ВЕДОМСТВЕННЫЙ УЧЕТ - сбор, регистрация, систематизация, классификация и хранение сведений о лицах, предметах и событиях, не связанных с оперативными и специальными учетами, для обеспечения внутриведомственной деятельности государственного органа (ст.1 ЗРК «О государственной правовой статистике и специальных учетах» от 22 декабря 2003 года № 510)

ВЕДОМСТВОЛЫҚ ЕСЕПКЕ АЛУ - жедел және арнайы есепке алумен байланысты емес, мемлекеттiк органның iшкi ведомстволық қызметiн қамтамасыз ету үшiн тұлғалар, заттар және оқиғалар туралы мәлiметтер жинау, тiркеу, жүйелеу, сыныптау және сақтау («Мемлекеттік құқықтық статистика және арнайы есепке алу туралы» 2003 жылғы 22 желтоқсандағы № 510 ҚРЗ 1-бап)

ВЕКСЕЛЕДАТЕЛЬ - юридическое или физическое лицо, выдавшее вексель (п.п.н.з. ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97)

ВЕКСЕЛЬ БЕРУШI - вексель берген заңды немесе жеке тұлға ( «ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуiрдегі № 97 ҚРЗ о.з.ц.ү.)

ВЕКСЕЛЕДЕРЖАТЕЛЬ - владелец векселя, имеющий право на получение указанной в нем суммы денег (п.п.н.з. ЗРК «0 вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997года № 97)

ВЕКСЕЛЬ ҰСТАУШЫ - вексельде көрсетiлген ақша сомасын алуға құқығы бар вексель иесi («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуірдегі № 97 ҚРЗ о.з.ц.ү.)

ВЕКСЕЛЬ - платежный документ строго установленной формы, содержащий одностороннее безусловное денежное обязательство (п.п.н.з. ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97)

ВЕКСЕЛЬ - бiржақты сөзсiз ақшалай мiндеттеменi бiлдiретiн қатаң белгiленген нысандағы төлем құжаты («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуiрдегі № 97 ҚРЗ о.з.ц.ү.)

ВЕКСЕЛЬНАЯ БУМАГА - разновидность гербовой бумаги, обладающая определенной степенью защиты и предназначенная для составления на ней векселя (п.п.н.з. ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97)

ВЕКСЕЛЬ ҚАҒАЗЫ - белгiлi бiр қорғалу дәрежесi бар және оған вексель жасауға арналған елтаңбалы қағаздың бiр түрi («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуiрдегі № 97 ҚРЗ о.з.ц.ү.)

ВЕКСЕЛЬНОЕ ОБРАЩЕНИЕ - включает в себя выпуск на территории РК простых и переводных коммерческих векселей, передачу права требования по векселям, в том числе выпущенным за пределами РК, исполнение обязательств по таким векселям и операции, связанные с ними, их учет учетными конторами и переучет Национальным Банком РК (ст.78 ЗРК «О вексельном обращении в РК» от 28 апреля 1997 года № 97-I)

ВЕКСЕЛЬ АЙНАЛЫСЫ - ҚР аумағында жай және аударым коммерциялық вексельдерiн шығаруды, вексельдер, оның iшiнде Қазақстан Республикасынан тыс жерлерде шығарылғандары бойынша талап ету құқығын берудi, осындай вексельдер жөнiндегi мiндеттемелер мен оларға байланысты операцияларды орындауды, оларды есеп кеңселерiнiң есепке алуын және ҚР Ұлттық Банкiнiң қайта есепке алуын қамтиды («ҚР вексель айналысы туралы» 1997 жылғы 28 сәуірдегі № 97-1 ҚРЗ 78-бап)

ВЕРХОВНЫЙ СУД РК - высший судебный орган по гражданским, уголовным и иным делам, подсудным судам общей юрисдикции, осуществляет в предусмотренных законом процессуальных формах надзор за их деятельностью и дает разъяснения по вопросам судебной практики (ст. 81 Конституция РК от 30 августа 1995 года)

ҚР ЖОҒАРҒЫ СОТЫ - азаматтық, қылмыстық және жалпы сот iсін жүргiзудiң соттарда қаралатын өзге де iстер жөнiндегi жоғары сот органы заңда көзделген iс жүргiзу нысандарында олардың қызметін қадағалауды жүзеге асырады, сот практикасының мәселелерi бойынша түсiнiктемелер берiп отырады (1995 жылғы 30 тамыздағы ҚР Конституциясы 81-бап)

ВЕТВЕВЛАДЕЛЕЦ - лицо, владеющее железнодорожным подъездным путем на праве собственности или иных законных основаниях (ст.1 ЗРК «О железнодорожном транспорте» от 8 декабря 2001 года № 266)

ТАРМАҚ ИЕЛЕНУШI - меншiк құқығында немесе өзге де заңды негiзде темiр жолдың кiрме жолдарын иеленушi тұлға («Темір жол көлігі туралы» 2001 жылғы 8 желтоқсандағы № 266 ҚРЗ 1-бап)

ВЕТЕРИНАРИЯ (ОБЛАСТЬ ВЕТЕРИНАРИИ) - область специальных научных знаний и практической деятельности, направленная на изучение болезней и пищевых отравлений (поражений) животных, их профилактику, диагностику, лечение и ликвидацию, обеспечение соответствия объектов государственного ветеринарного надзора требованиям законодательства PК в области ветеринарии, а также защиту населения от болезней, общих для животных и человека (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

ВЕТЕРИНАРИЯ (ВЕТЕРИНАРИЯ САЛАСЫ) - жануарлардың аурулары мен азықтан улануын (зақымдануын) зерделеуге, олардың профилактикасына, диагностикасына, оларды емдеуге және жоюға, мемлекеттiк ветеринариялық қадағалау объектiлерiнiң ҚР ветеринария саласындағы заңдарының талаптарына сәйкес келуiн қамтамасыз етуге, сондай-ақ халықты жануарлар мен адамға ортақ аурулардан қорғауға бағытталған арнаулы ғылыми бiлiмдер мен практикалық қызмет саласы («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339 ҚРЗ 1-бап)

ВЕТЕРИНАРНО-САНИТАРНАЯ БЕЗОПАСНОСТЬ - состояние объектов государственного ветеринарного надзора, не представляющее опасности для здоровья животных и человека при обычных (установленных) условиях их использования (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ-САНИТАРИЯЛЫҚ ҚАУІПСІЗДIК - мемлекеттiк ветеринариялық қадағалау объектiлерiнiң олар пайдаланылатын дағдылы (белгiленген) жағдайларда жануарлардың және адамның денсаулығына қауiп төндiрмейтiн күйi («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВЕТЕРИНАРНО-САНИТАРНАЯ ЭКСПЕРТИЗА - проверка соответствия животных, продуктов и сырья животного происхождения ветеринарным нормативам комплексом органолептических, биохимических, микробиологических, паразитологических, токсикологических и радиологических исследований в порядке, установленном уполномоченным государственным органом в области ветеринарии (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ-САНИТАРИЯЛЫҚ САРАПТАМА - жануарларды, жануарлардан алынатын өнiмдер мен шикiзаттың ветеринариялық нормативтерге сәйкес келуiн ветеринария саласындағы уәкiлеттi мемлекеттiк орган белгiлеген тәртiппен органолептикалық, биохимиялық, микробиологиялық, паразитологиялық, уыттық және радиологиялық зерттеулер кешенi арқылы тексеруi («Ветеринария туралы» 2002  жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВЕТЕРИНАРНЫЕ ДОКУМЕНТЫ - ветеринарно-санитарное заключение, ветеринарное свидетельство, ветеринарный сертификат, ветеринарная справка, выдаваемые ветеринарными инспекторами на объекты государственного ветеринарного надзора в порядке, установленном уполномоченным государственным органом в области ветеринарии (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ ҚҰЖАТТАР - мемлекеттiк ветеринариялық қадағалау объектiлерiне ветеринария саласындағы уәкiлеттi мемлекеттiк орган белгiлеген тәртiппен ветеринариялық инспекторлар беретiн ветеринариялық-санитариялық қорытынды, ветеринариялық куәлiк, ветеринариялық сертификат, ветеринариялық анықтама («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВЕТЕРИНАРНЫЕ МЕРОПРИЯТИЯ - комплекс противоэпизоотических, ветеринарно-санитарных процедур, направленных на предотвращение возникновения, распространения или ликвидацию болезней животных, включая их профилактику, лечение или диагностику; обезвреживание (обеззараживание), изъятие и уничтожение животных, зараженных особо опасными болезнями, представляющими опасность для здоровья животных и человека; повышение продуктивности животных; обеспечение безопасности продуктов и сырья животного происхождения, включая процедуры идентификации, в целях защиты здоровья животных и человека от заразных болезней, в том числе общих для животных и человека (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ IС-ШАРАЛАР - жануарлар ауруларының профилактикасын, емделуiн немесе диагностикасын қоса алғанда, оның шығуын, таралуын болдырмауға немесе оны жоюға; жануарлар мен адамның денсаулығына қауiп төндiретiн аса қауiптi аурулар жұқтырған жануарларды залалсыздандыруға (зарарсыздандыруға), алып қоюға және жоюға; жануарлардың өнiмдiлiгiн арттыруға; жануарлардың және адамдардың денсаулығын жұқпалы, оның iшiнде жануарлар мен адамға ортақ аурулардан қорғау мақсатында, бiрдейлендiру рәсiмiн қоса, жануарлардан алынатын өнiмдер мен шикiзаттың қауiпсiздiгiн қамтамасыз етуге бағытталған iндетке қарсы, ветеринариялық-санитариялық рәсiмдер кешенi («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВЕТЕРИНАРНЫЕ НОРМАТИВЫ (ВЕТЕРИНАРНЫЕ, ВЕТЕРИНАРНО-САНИТАРНЫЕ ИЛИ ЗООГИГИЕНИЧЕСКИЕ НОРМЫ) - допустимое количественное или качественное значение показателей, характеризующих ветеринарный или ветеринарно-санитарный фактор с точки зрения его безопасности для здоровья животных и человека, окружающей среды (ст.29 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года №339)

ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ НОРМАТИВТЕР (ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ, ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ-САНИТАРИЯЛЫҚ НЕМЕСЕ ЗООГИГИЕНАЛЫҚ НОРМАЛАР) - ветеринариялық немесе ветеринариялық-санитариялық факторды жануарлардың және адамның денсаулығына, қоршаған ортаға қауiпсiздiгi тұрғысынан сипаттайтын көрсеткiштердiң жол беруге болатын сандық немесе сапалық мәнi («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 29-бап

ВЕТЕРИНАРНЫЕ (ВЕТЕРИНАРНО-САНИТАРНЫЕ) ПРАВИЛА - нормативный правовой акт, определяющий порядок проведения ветеринарных мероприятий на основе ветеринарных нормативов, утверждаемый уполномоченным государственным органом в области ветеринарии, являющийся обязательным для исполнения физическими и юридическими лицами, осуществляющими деятельность в области ветеринарии (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года №  339)

ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ (ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ-САНИТАРИЯЛЫҚ) ЕРЕЖЕЛЕР - ветеринария саласындағы уәкілеттi мемлекеттiк орган бекiтетiн, ветеринария саласындағы қызметтi жүзеге асыратын жеке және заңды тұлғалар орын-дау үшiн мiндеттi болып табылатын ветеринариялық нормативтер негiзiнде ветеринариялық iс-шараларды жүргiзу тәртiбiн айқындайтын нормативтiк құқықтық акт («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВЕТЕРИНАРНЫЕ ПРЕПАРАТЫ - вещества животного, растительного или синтетического происхождения, предназначенные для профилактики, диагностики, лечения болезней животных, повышения их продуктивности, дезинфекции, дезинсекции и дератизации, а также вещества, используемые в качестве средств парфюмерии или косметики для животных (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ ПРЕПАРАТТАР - жануарлар ауруларының профилактикасы, диагностикасы, оларды емдеу, олардың өнiмдiлiгiн арттыру, дезинфекция, дезинсекция және дератизация жасау үшiн жануарлардан, өсiмдiктерден алынатын немесе синтетикалық заттар, сондай-ақ жануарларға арналған парфюмерия немесе косметика құралдары ретiнде пайдаланылатын заттар («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВЕТЕРИНАРНЫЙ ПАСПОРТ - документ, установленной уполномоченным государственным органом в области ветеринарии формы, в котором указываются: владелец, вид, пол, масть, возраст животного, сроки и характер проведенных ветеринарных обработок в целях профилактики, лечения и диагностики болезней животных (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ ПАСПОРТ - ветеринария саласындағы уәкiлеттi мемлекеттiк орган белгілеген нысандағы құжат, онда жануардың иесi, түрi, жынысы, түсi, жасы, жануарлар ауруларының профилактикасы, диагностикасы және оларды емдеу мақсатында жүргiзiлген ветеринариялық дауалаудың мерзiмдерi мен сипаты көрсетiледi («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВЕТЕРИНАРНЫЙ ПАСПОРТ ПАСЕКИ - документ, установленной уполномоченным государственным органом в области ветеринарии формы, в котором указываются месторасположение, владелец, количество пчелиных семей, сроки и характер проведенных ветеринарных обработок с целью профилактики, лечения и диагностики болезней пчел (cт.1 ЗРК «О пчеловодстве» от 12 марта 2002 года № 303)

ОМАРТАНЫҢ ВЕТЕРИНАРИЯЛЫҚ ПАСПОРТЫ - ветеринария саласындағы уәкілетті мемлекеттік орган белгіленген нысандағы құжат, онда бал арасы ұяларының орналасқан жері, иесі, саны, бал аралары ауруларының профилактикасын, емдеуді және диагностикасын жүргізу мақсатында өткізілген ветеринариялық өңдеудің мерзімдері мен сипаты көрсетіледі («Бал ара шаруашылығы туралы» 2002 жылғы 12 наурыздағы № 303-ІІ ҚРЗ 1-бап) 

ВЕЩЕСТВЕННЫЕ ДОКАЗАТЕЛЬСТВА - предметы, если есть основание полагать, что они своим внешним видом, свойствами или иными признаками могут служить средством установления обстоятельств, имеющих значение для дела (ст.86 ГПК РК от 13 июля 1999 года № 411)

ЗАТТАЙ ДӘЛЕЛДЕМЕЛЕР - егер заттар өзінің сыртқы түрімен, қасиеттерімен немесе өзге де белгілерімен іс үшін маңызы бар мәнжайды анықтау құралы бола алады деп ұйғаруға негіз болса (1999 жылғы 13 шілдедегі № 411 ҚР АІЖК 86-бап)

ВЗАИМНОЕ СТРАХОВАНИЕ - одна из форм страхования, при которой каждый страхователь является членом общества взаимного страхования (cт.1 3PK «О взаимном страховании» от 5 июля 2006 года № 163)

ӨЗАРА САҚТАНДЫРУ - сақтандыру нысандарының бiрi, онда әрбiр сақтандырушы өзара сақтандыру қоғамының мүшесi болып табылады («Өзара сақтандыру туралы» 2006 жылғы 5 шілдедегі № 163 ҚРЗ 1-бап)

ВЗАИМОЗАВИСИМЫЕ СТОРОНЫ - производители или покупатели (участники сделки), связанные с поставщиками или сами являющиеся поставщиками товара, предположительно являющегося предметом демпинга. Взаимозависимыми признаются физические лица и (или) юридические лица, отношения между которыми могут оказывать непосредственное влияние на условия или экономические результаты их деятельности представляемых ими лиц, а именно: одно лицо участвует в имуществе другого лица и доля такого участия составляет более 33 процентов; лица состоят в соответствии с законодательством РК о браке и семье в брачных отношениях, отношениях родства или свойства, усыновителя и усыновленного, а также попечителя и опекаемого (cт. 1 3PK «Об антидемпинговых мерах» от 13 июля 1999 года № 421)

ӨЗАРА ТӘУЕЛДІ ТАРАПТАР - жорамалдап алғанда демпинг нысанасы болып табылатын тауарды берушiлерге байланысты немесе өздерi берушiлер болып табылатын өндiрушiлер немесе сатып алушылар (мәмiлеге қатысушылар). Араларындағы қатынастар өз қызметiнiң немесе өздерi өкiлдерi болып табылатын тұлғалар қызметiнiң жағдайларына немесе экономикалық нәтижелерiне тiкелей ықпал етуi мүмкiн жеке адамдар және (немесе) заңды тұлғалар өзара тәуелді деп танылады, атап айтқанда: бiр адам басқа адамның мүлкiне қатысады және мұндай қатысу үлесi 33 проценттен астам болады; адамдар ҚР неке және отбасы туралы заңдарына сәйкес некелiк қатынастарда немесе туыстық немесе жекжаттық, асырап алушы және асырап алынушы, сондай-ақ қамқоршы және қорғаншылық қатынастарда болады («Демпингке қарсы шаралар туралы» 1999 жылғы 13 шілдедегі № 421 ҚРЗ 1-бап)

ВЗАИМОЗАМЕНЯЕМЫЕ ТОВАРЫ - группа товаров, которые могут быть сравнимы по их функциональному назначению, применению, качественным и техническим характеристикам, цене, а также другим параметрам таким образом, что покупатель заменяет их друг другом в процессе потребления (производства) (ст.1 ЗРК «0 конкуренции и ограничении монополистической деятельности» от 7 июля 2006 года № 173)

БІРІН-БІРІ АЛМАСТЫРАТЫН ТАУАРЛАР - өз функционалдық қызметi, қолданылуы, сапалық және техникалық сипаттамалары, бағасы, сондай-ақ басқа да өлшемдерi бойынша салыстыруға болатын, сөйтiп, сатып алушы оларды тұтыну процесiнде (өндiрiсте) бiр-бiрiмен алмастыратын тауарлар тобы («Бәсеке және монополистік қызметтi шектеу туралы» 2006 жылғы 7 шілдедегі № 73 ҚР3 1-бап)

ВЗНОСЫ - платежи банков-участников организации, осуществляющей обязательное гарантирование депозитов, уплачиваемые в соответствии с требованиями Закона РК «Об обязательном гарантировании депозитов, размещенных в банках второго уровня Республики Казахстан» (ст. 1 ЗРК «Об обязательном гарантировании депозитов, размещенных в банках второго уровня РК» от 7 июля 2006 года № 169)

ЖАРНАЛАР - депозиттерге мiндеттi кепiлдiк берудi жүзеге асыратын ұйымға қатысушы банктердiң «ҚР екiншi деңгейдегі банктерiнде орналастырылған депозиттерге мiндеттi кепiлдiк беру туралы» ҚР Заңының талаптарына сәйкес төлейтiн төлемдерi («ҚР екiншi деңгейдегі банктерiнде орналастырылған депозиттерге мiндеттi кепiлдiк беру туралы» 2006 жылғы 7 шілдедегі № 169 ҚРЗ 1-бап)

ВЗРЫВЧАТОЕ ВЕЩЕСТВО - вещество, которое при определенных видах внешнего воздействия способно на быстрое самораспространяющееся химическое превращение с выделением тепла и образованием газов (ст.3 ЗРК  «О промышленной безопасности на опасных производственных объектах» от 3 апреля 2002 года № 314)

ЖАРЫЛҒЫШ ЗАТ - сыртқы әсердiң белгiлi бiр түрлерi кезiнде жылу бөлiп, газ құрап, өз-өзiнен жылдам тарайтын химиялық өзгерiстерге ұшырай алатын заттар («Қауіпті өндірістік объектілердегі өнеркәсіптік қауіпсіздік туралы» 2002 жылғы 3 сәуірдегі № 314 ҚРЗ 3-бап)

ВЗРЫВЧАТЫЕ ВЕЩЕСТВА - вещества, которые при определенных видах внешнего воздействия способны на очень быстрое самораспространяющееся химическое превращение с выделением тепла и образованием газов, в количестве, равном или превышающем 25 тонн (ст.5 ЗРК «Об обязательном страховании гражданско-правовой ответственности владельцев объектов, деятельность которых связана с опасностью причинения вреда третьим лицам» от 7 июля 2004 года № 580)

ЖАРЫЛҒЫШ ЗАТТАР - сыртқы әсердiң белгiлi бiр түрлерiнен жылу бөле және газ түзе отырып, өзiнен-өзi өте тез таралатын химиялық өзгерiске бейiм мөлшерi 25 тоннаға тең немесе одан асатын заттар («Қызметi үшiншi тұлғаларға зиян келтiру қаупiмен байланысты объектiлер иелерiнiң азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгiн мiндеттi сақтандыру туралы» 2004 жылғы 7 шілдедегі № 580 ҚР3 5-бап)

ВЗЫСКАТЕЛЬ - физическое или юридическое лицо, в пользу или в интересах которого выдан исполнительный до кумтт(ст.273РК «Об исполнительном производстве и статусе судебных исполнителей» от 30 июня 1998 года № 253)

ӨНДIРIП АЛУШЫ - өз пайдасына немесе мүдделерiне атқару құжаты берiлген жеке немесе заңды тұлға («Атқарушылық iс жүргiзу және сот орындаушыларының мәртебесi туралы» 1998 жылғы 30 маусымдағы № 253 ҚРЗ 27-бап)

ВЗЫСКАТЕЛЬ - лицо, предъявляющее в силу договора или закона требование о взыскании денег, подлежащее исполнению банком-получателем без согласия отправителя денег (ст.3 ЗРК «О платежах и переводах денег» от 29 июня 1998 года № 237)

ӨНДIРIП АЛУШЫ - шартқа немесе заңға орай алушы банк ақша жөнелтушiнiң келiсiмiнсiз-ақ орындауға тиiс ақша өндiрiп алу туралы талап қоюшы тұлға («Ақша төлемi мен аударымы туралы» 1998 жылғы 29 маусымдағы № 237 ҚРЗ 3-бап)

ВИД ВООРУЖЕННЫХ СИЛ - часть Вооруженных Сил государства, предназначенная для ведения военных действий в определенной сфере (на суше, на море, в воздушном пространстве) (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

ҚАРУЛЫ КҮШТЕРДІҢ ТҮРI - мемлекеттің белгілi бiр салада (құрлықта, теңiзде, әуе кеңiстігінде) соғыс қимылдарын жүргізуге арналған Қарулы Күштерінің бір бөлiгi («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВИД ОТХОДОВ - совокупность отходов, имеющих общие признаки в соответствии с их происхождением, свойствами и технологией обращения, определяемые на основании классификатора отходов (ст.1 ЭК РК от 9 января 2007 года № 212)

ҚАЛДЫҚТАРДЫҢ ТҮРI - шығу көзiне, қасиеттерiне және жұмыс iстеу технологияға сәйкес жалпы белгiлерi бар, қалдықтар жiктеуiшi негiзiнде айқындалатын қалдықтар жиынтығы (2007 жылғы 9 қаңтардағы № 212 ҚР ЭК 1-бап)

ВИНО - алкогольная продукция, которая произведена из виноматериалов, с объемной долей этилового спирта не более двадцати двух процентов (ст.5 ЗРК «О государственном регулировании производства и оборота этилового спирта и алкогольной продукции» от 16 июля 1999 года № 429)

ШАРАП - шарап материалдарынан өндiрiлген, этил спиртiнiң көлемдiк үлесi жиырма екi проценттен аспайтын алкоголь өнiмi («Этил спиртімен алкоголь өнімінің өндірілуін және айналымын мемлекетті креттеу туралы» 1999 жылғы 16 шілдедегі № 429 ҚРЗ 5-бап)

ВИНОМАТЕРИАЛ - спиртосодержащая пищевая продукция с объемной долей этилового спирта не более двадцати двух с половиной процента, полученная в результате спирто вого брожения винограда, виноградного сусла либо плодового или ягодного сока без добавления ароматических и вкусовых добавок, без добавления или с добавлением этилового спирта, произведенного из пищевого сырья, и (или) дистиллятов, которая используется в качестве сырья для производства винодельческой и ликероводочной продукции, этилово го спирта, полученного путем прямой или двойной перегонки (ст.53 РК «О государственном регулировании производства и оборота этилового спирта и алкогольной продукции» от 16 июля 1999 года № 429)

ШАРАП МАТЕРИАЛЫ - этил спиртiнiң көлемдiк үлесi жиырма екi жарым проценттен аспайтын, хош иiстi және дәмдiк қоспаларды қоспай, тағамдық шикiзаттан өндiрiлген этил спиртiн және (немесе) дистилляттарды қоспай немесе қосып, жүзiмдi, жүзiм шырынын не жемiс немесе жидек шырынын спиртпен ашыту нәтижесiнде алынған, құрамында спиртi бар тамақ өнiмi, ол шарап ашыту және ликер-арақ өнiмiн, төте немесе екi мәрте айдап айыру жолы-мен алынған этил спиртiн өндiру үшiн шикiзат ретiнде пайдаланылады («Этил спирті мен алкоголь өнімінің өндірілуін және айналымын мемлекеттік реттеу туралы» 1999 жылғы 16 шілдедегі № 429 ҚРЗ 5-бап)

ВИЧ - вирус иммунодефицита человека (ст.1 ЗРК «О профилактике и лечении ВИЧ-инфекции и СПИД» от 5 октябpя 1994 года № 176)

АҚТҚ - адамның қорғаныш тапшылығының қоздырғышы («АҚТҚ инфекциясының және ЖҚТБ-ның алдын алумен емдеу туралы» 1994 жылғы 5 қазандағы № 176 ҚРЗ 1-бап)

ВИЧ-ИНФЕКЦИЯ - заболевание, вызванное ВИЧ (ст.1 ЗРК «О профилактике и лечении ВИЧ-инфекции и СПИД» от 5 октябpя 1994 года № 176)

АҚТҚ ИНФЕКЦИЯСЫ - АҚТҚ-дан туындаған ауру («АҚТҚ инфекциясының және ЖҚТБ-ның алдын алумен емдеу туралы» 1994 жылғы 5 қазандағы № 176 ҚРЗ 1-бап)

ВИЧ-ИНФИЦИРОВАННЫЙ - лицо, зараженное ВИЧ (ст.1 ЗРК «О профилактике и лечении ВИЧ-инфекции и СПИД» от 5 октябpя 1994 года № 176)

АҚТҚ ИНФЕКЦИЯСЫН ЖҰҚТЫРУШЫ - АҚТҚ жұқтырған адам («АҚТҚ инфекциясының және ЖҚТБ-ның алдын алумен емдеу туралы» 1994 жылғы 5 қазандағы № 176 ҚРЗ 1-бап)
 

ВКЛАД (ДЕПОЗИТ) В ЖИЛИЩНЫЕ СТРОИТЕЛЬНЫЕ СБЕРЕЖЕНИЯ - деньги, вносимые вкладчиком или третьими лицами на счет вкладчика, открытый в жилищном строительном сберегательном банке в соответствии с условиями договора о жилищных строительных сбережениях (ст.2 ЗРК «О жилищных строительных сбережениях в РК» от 7 декабря 2000 года № 110)

ТҰРҒЫН ҮЙ ҚҰРЫЛЫСЫ ЖИНАҚ АҚШАСЫНА САЛЫМ (ДЕПОЗИТ) - тұрғын үй құрылысы жинақ ақшасы туралы шарттың талаптарына сәйкес салымшының тұрғын үй құрылысы жинақ банкiнде ашылған шотына салымшы немесе үшiншi тұлғалар салатын ақша («ҚР тұрғын үй құрылысы жинақ ақшасы туралы» 2000 жылғы 7 желтоқсандағы № 110 ҚР3 2-бап)

ВКЛАДЧИК ДОБРОВОЛЬНЫХ ПЕНСИОННЫХ ВЗНОСОВ - физическое или юридическое лицо, осуществляющее за счет своих собственных средств добровольные пенсионные взносы в пользу получателя в соответствии с договором о пенсионном обеспечении за счет добровольных пенсионных взносов (ст.1 ЗРК «О пенсионном обеспечении в РК» от 20 июня 1997года № 136)

EPIКTI ЗЕЙНЕТАҚЫ ЖАРНАЛАРЫНЫҢ САЛЫМШЫСЫ - ерiктi зейнетақы жарналары есебiнен зейнетақымен қамсыздандыру туралы шартқа сәйкес өзінің жеке қаражаты есебiнен алушының пайдасына ерiктi зейнетақы жарналарын жүзеге асыратын жеке немесе заңды тұлға («ҚР зейнетақымен қамсыздандыру туралы» 1997 жылғы 20 маусымдағы № 136 1-бап)

ВКЛАДЧИК ДОБРОВОЛЬНЫХ ПРОФЕССИОНАЛЬНЫХ ПЕНСИОННЫХ ВЗНОСОВ - физическое или юридическое лицо, осуществляющее за счет своих собственных средств добровольные профессиональные пенсионные взносы в пользу работника в соответствии с договором о пенсионном обеспечении за счет добровольных профессиональных пенсионных взносов (ст.1 ЗРК «О пенсионном обеспечении в РК» от 20 июня 1997 года № 136)

ЕРІКТI КӘСІПТІК ЗЕЙНЕТАҚЫ ЖАРНАЛАРЫНЫҢ САЛЫМШЫСЫ - ерiктi кәсiптiк зейнетақы жарналары есебiнен зейнетақымен қамсыздандыру туралы шартқа сәйкес өзінің жеке қаражаты есебiнен қызметкердің пайдасына ерiктi кәсіптiк зейнетақы жарналарын салуды жүзеге асыратын жеке немесе заңды тұлға («ҚР зейнетақымен қамсыздандыру туралы» 1997 жылғы 20 маусымдағы № 136 ҚРЗ 1-бап)

ВКЛАДЧИК ЖИЛИЩНЫХ СТРОИТЕЛЬНЫХ СБЕРЕЖЕНИЙ - физическое лицо, заключившее с жилищным строительным сберегательным банком договор о жилищных строительных сбережениях (ст.2 ЗРК «О жилищных строительных сбережениях в РК» от 7 декабря 2000 года № 110)

ТҰРҒЫН ҮЙ ҚҰРЫЛЫСЫ ЖИНАҚ АҚШАСЫНЫҢ САЛЫМШЫСЫ - тұрғын үй құрылысы жинақ банкiмен тұрғын үй құрылысы жинақ ақшасы туралы шарт жасасқан жеке тұлға («ҚР тұрғын үй құрылысы жинау ақшасы туралы» 2000 жылғы 7 желтоқсандағы № 110-II ҚРЗ 2-бап)

ВКЛАДЧИК ОБЯЗАТЕЛЬНЫХ ПЕНСИОННЫХ ВЗНОСОВ - физическое лицо, заключившее договор о пенсионном обеспечении за счет обязательных пенсионных взносов и имеющее индивидуальный пенсионный счет в накопительном пенсионном фонде (ст.1 ЗРК «О пенсионном обеспечении в РК» от 20 июня 1997 года № 136-I)

МIНДЕТТI ЗЕЙНЕТАҚЫ ЖАРНАЛАРЫНЫҢ САЛЫМШЫСЫ - мiндеттi зейнетақы жарналары есебiнен зейнетақымен қамсыздандыру туралы шарт жасасқан және жинақтаушы зейнетақы қорында жеке зейнетақы шоты бар жеке тұлға («ҚР зейнетақымен қамсыздандыру туралы» 1997 жылғы 20 маусымдағы № 136 ҚРЗ 1-бап)

ВЛАДЕЛЕЦ ЗЕРНА - физическое или юридическое лицо, передавшее на хранение хлебоприемному предприятию зерно (ст.1 ЗРК «О зерне» от 19 января 2001 года № 143)

АСТЫҚ ИЕСI - астық қабылдау кәсiпорнына сақтауға астық берген жеке немесе заңды тұлға («Астық туралы» 2001 жылғы 19 қаңтардағы № 143-II ҚРЗ 1-бап)

ВЛАДЕЛЕЦ ЭЛЕКТРОННЫХ ИНФОРМАЦИОННЫХ РЕСУРСОВ, ИНФОРМАЦИОННЫХ СИСТЕМ - субъект, реализующий права владения, пользования и распоряжения указанными объектами в пределах и порядке, определенных их собственником (ст.1 ЗРК «Об информатизации» от 11 января 2007 года № 217)

ЭЛЕКТРОНДЫҚ АҚПАРАТТЫҚ РЕСУРСТАРДЫ, АҚПАРАТТЫҚ ЖҮЙЕЛЕРДІ ИЕЛЕНУІШІ - аталған объектілерді олардың меншік иесі айқындаған шекте және тәртіппен иелену, пайдалану және оларға билік ету құқығын іске асыратын субъект («Ақпараттандыру туралы» 2007 жылғы 11 қаңтардағы № 217 ҚРЗ 1-бап)

ВЛАДЕЛЕЦ ОРУЖИЯ - физическое или юридическое лицо, владеющее оружием на основании лицензии или разрешения наприобретение, ношение и хранение оружия (ст.1 ЗРК «О государственном контроле за оборотом отдельных видов оружия» от 30 декабря 1998 года № 339)

ҚАРУ ИЕСІ - лицензияның немесе қару иемденіп алуға, алып жүруге және сақтауға рұқсаттың негізінде қаруды иеленген жеке немесе заңды  тұлға(«Жекелеген қару түрлерінің айналымына мемлекеттік бақылау жасау туралы» 1998 жылғы 30 желтоқсандағы № 339 ҚРЗ 1-бап)

ВЛАДЕЛЕЦ ОБЪЕКТА, ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ КОТОРОГО СВЯЗАНА С ОПАСНОСТЬЮ ПРИЧИНЕНИЯ ВРЕДА ТРЕТЬИМ ЛИЦАМ - физическое и (или) юридическое лило, владеющее объектом, деятельность которого связана с опасностью причинения вредатретьим лицам, на праве собственности, праве хозяйственного ведения или праве опертивного управления либо на любом другом законном основании (ст.1 ЗРК «Об обязательном страховании гражданско-правовой ответственности владельцев объектов, деятельность которых связана с опасностью причинения вреда третьим лицам» от 7 июля 2004 года № 580)

ҚЫЗМЕТI ҮШIНШI ТҰЛҒАЛАРҒА ЗИЯН КЕЛТIРУ ҚАУПІМЕН БАЙЛАНЫСТЫ ОБЪЕКТІНІҢ ИЕСI - қызметi үшiншi тұлғаларға зиян келтiру қаупiмен байланысты объектiге меншiк құқығында, шаруашылық жүргiзу құқығында немесе жедел басқару құқығында не кез-келген басқа да заңды негiзде иелiк ететiн жеке және (немесе) заңды тұлға («Қызметi үшiншi тұлғаларға зиян келтiру қаупімен байланысты объектiлер иелерiнiң азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгiн мiндеттi сақтандыру туралы» 2004 жылғы 7 шілдедегі № 580 ҚРЗ 1-бап)

ВЛАДЕЛЕЦ РЕГИСТРАЦИОННОГО СВИДЕТЕЛЬСТВА - физическое или юридическое лицо, наимякоторого выдано регистрационное свидетельство, правомерно владеющее закрытым ключом, соответствующим открытому ключу, указанному в регистрационном свидетельстве (ст.1 ЗРК «Об электронном документе и электронной цифровой подписи» от 7 января 2003 года № 370)

ТIРКЕУ КУӘЛIГІНІҢ ИЕСI - өз атына тiркеу куәлігі берiлген, тiркеу куәлiгінде көрсетiлген ашық кiлтке сәйкес жабық кiлтті заңды түрде иеленетiн жеке немесе заңды тұлға («Электрондық құжат және электрондық цифрлық қолтаңба туралы» 2003 жылғы 7 қаңтардағы № 370 ҚРЗ 1-бап)

ВЛАДЕЛЕЦ ТОВАРНОГО ЗНАКА ИЛИ ПРАВА ПОЛЬЗОВАНИЯ НАИМЕНОВАНИЕМ МЕСТАПРОИСХОЖДЕНИЯ ТОВАРА - юридическое лицо или физическое лицо, осуществляющее предпринимательскую деятельность, обладающее исключительным правом на товарный знак или исключительным правом пользования наименованием места происхождения товара в соответствии с Зако-ном РК «О товарных знаках, знаках обслуживания и наименования мест происхождения товаров» (cт.1 ЗРК «О товарных знаках, знаках обслуживания и наименования мест происхождения товаров» от 26 июля 1999 года № 456)

ТАУАР ТАҢБАСЫНЫҢ НЕМЕСЕ ТАУАР ШЫҒАРЫЛҒАН ЖЕРДІҢ АТАУЫН ПАЙДАЛАНУ ҚҰҚЫҒЫНЫҢ ИЕСІ - кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыратын, «Тауар таңбалары, қызмет көрсету таңбалары және тауар шығарылған жерлердің атаулары туралы» ҚР Заңға сәйкес тауар таңбасына айрықша құқыққа немесе тауар шығарылған жердің атауын пайдалануға айрықша құқыққа ие заңды тұлға немесе жеке тұлға («Тауар таңбалары, қызмет көрсету таңбалары және тауар шығарылған жерлердің атаулары туралы» 1999 жылғы 26 шілде № 456-I ҚРЗ 1-бап)

ВЛАДЕЛЕЦ ТРАНСПОРТНОГО СРЕДСТВА- физическое или юридическое лицо, владеющее транспортным средством на праве собственности, праве хозяйственного ведения или праве оперативного управления либо на любом другом законном основании (договоре имущественного найма, доверенности на управление транспортным средством в силу распоряжения компетентного органа о передаче транспортного средства и другое) (ст.1 ЗРК «Об обязательном страховании гражданско-правовой ответственности владельцев транспортных средств» от 1 июля 2003 года № 446)

КӨЛІК ҚҰРАЛЫНЫҢ ИЕСІ - көлiк құралын меншiк құқығымен, шаруашылық жүргiзу құқығымен немесе оралымды басқару құқығымен не кез-келген басқа да заңды негiзде (мүлiктiк жалдау шартымен, құзыреттi органның көлiк құралын беру туралы үкiмiне орай көлiк құралын басқаруға арналған сенiмхатпен және басқаша) иеленетiн жеке немесе заңды тұлға («Көлік құралдары иелерінің азаматтық-құқықтық жауапкершілігін міндетті сақтандыру туралы» 2003 жылғы 1 шілдедегі № 446-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВМЕСТИМОСТЬ СУДНА - вместимость, служащая для расчета в портах и статистического учета флота, определяемая в соответствии с международными договорами РК по обмеру судов (ст.1 ЗРК «О торговом мореплавании» от 17 января 2002 года № 284)

КЕМЕНІҢ СЫЙЫМДЫЛЫҒЫ - порттардағы есеп айырысуға және флоттың статистикалық есебiн жүргiзуге қызмет ететiн, ҚР кемелердi өлшеу жөнiндегi халықаралық шарттарына сәйкес белгiленетiн сыйымдылық («Сауда мақсатында теңізде жүзу туралы» 2002 жылғы 17 қаңтардағы № 284-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВНЕЛЕСОСЕЧНАЯ ЗАХЛАМЛЕННОСТЬ - естественный отпад древесины (стволы и ветви), лежащий на земле вне лесосек и не заготавливаемый в промышленных целях (ст. 4ЛКРКот 8 июля 2003 года № 477)

КЕСПЕАҒАШ АЙМАҒЫНАН ТЫС ҚОҚЫС - ағаштың (дiндердiң және бұтақтардың) кеспеағаш аймағынан тыс жерде жатқан және өнеркәсiптiк мақсаттарда дайындалмайтын табиғи құлап, үзiлiп түсуi (2003 жылғы 8 шілдедегі № 477 ҚР ОК 4-бап)

ВНЕСУДЕБНАЯ ПРОЦЕДУРА ЛИКВИДАЦИИ ДОЛЖНИКА - процедура урегулирования долгов несостоятельного должника во внесудебном порядке путем достижения соглашения должника с кредиторами о его добровольной ликви-дации под контролем кредиторов и уполномоченного органа (ст.1 ЗРК «О банкротстве» от 21 января 1997 года № 67)

БОРЫШКЕРДІ СОТТАН ТЫС ТАРАТУ РӘСІМІ - борышкердің кредиторлардың және уәкілетті органның бақылауымен оны ерікті түрде тарату туралы кредиторлармен келісімге қол жеткізу жолымен дәрменсіз борышкердің борыштарын соттан тыс тәртіппен реттеу рәсімі («Банкроттық туралы» 1997 жылғы 21 қаңтардағы № 67 ҚРЗ 1-бап)

ВНЕШНЕЕ НАБЛЮДЕНИЕ - процедура, вводимая судом в целях обеспечения сохранности имущества должника, выявления признаков преднамеренного и ложного банкротства, проведения анализа финансового состояния, а также действий (бездействия) по уклонению от исполнения обязательств перед кредиторами, контроля со стороны кредиторов за состоянием финансово-хозяйственной деятельности должника, проведением им реорганизации, совершением сделок по отчуждению основных средств, передаче имущества в залог или аренду, а также других сделок по ценам значительно ниже рыночных либо без достаточных оснований, исполнение которых может повлечь убытки для должника (ст.1 ЗРК «О банкротстве» от 21 января 1997 года № 67)

СЫРТТАЙ БАЙҚАУ - борыш жер мүлкінiң сақталуын қамтамасыз ету, әдейi және жалған банкроттық белгiлерiн анықтау, борышкердiң қаржылық жай-күйiне, сондай-ақ кредиторлар алдындағы мiндеттемелерiн орындаудан жалтару жөнiндегi әрекеттерiне (әрекетсiздiгiне) талдау жүргiзу, кредиторлар тарапынан борышкердiң қаржы-шаруашылық қызметiнiң жай-күйiне, олардың қайта ұйымдастыру жүргiзуiне бақылау жасау, негiзгi құралдарды иелiктен айыру, мүлiктi кепiлге немесе жалға беру бойынша мәмiлелер, сондай-ақ орындалуы борышкерге залал келтiруi мүмкiн нарықтық бағадан айтарлықтай төмен бағамен не жеткiлiксiз негiздер бойынша өзге де мәмiлелер жасалуына бақылау жасау мақсатында сот енгiзетiн рәсiм («Банкроттық туралы» 1997 жылғы 21 қаңтардағы № 67 ҚРЗ 1-бап)

ВНЕШНИЙ ГОСУДАРСТВЕННЫЙ ДОЛГ - составная часть государственного долга по внешним государственным займам и другим долговым обязательствам Правительства РК и Национального Банка РК перед заимодателями-нерезидентами РК (ст. 194 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

МЕМЛЕКЕТТІК СЫРТҚЫ БОРЫШ - ҚР Үкiметiнiң және ҚР Ұлттық Банкiнiң ҚР қарыз берушi резидент еместерiнiң алдындағы мемлекеттiк сыртқы қарыздар мен басқа да борыштық мiндеттемелерi бойынша мемлекеттiк борышының құрамдас бөлiгi (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 194-бап)

ВНЕШНИЙ ЗАЕМ - отношения займа, в которых заимодателем выступает нерезидент РК, а заемщиком - Правительство РК или резидент РК (ст. 191 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

СЫРТҚЫ ҚАРЫЗ - қарыз берушi ҚР резидентi емес, ал қарыз алушы ҚР Үкiметi немесе ҚР резидентi болатын қарыз қатынастары (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 191-бап)

ВНЕШНИЙ КОНТРОЛЬ - государственный финансовый контроль, осуществляемый Счетным комитетом по контролю за исполнением Республиканского бюджета и ревизионными комиссиями маслихатов (ст.132 БКРК от 24 апреля 2004 года № 548)

СЫРТҚЫ БАҚЫЛАУ - Республикалық бюджеттiң атқарылуын бақылау жөнiндегi есеп комитетi, мәслихаттардың тексеру комиссиялары жүзеге асыратын мемлекеттiк қаржылық бақылау (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 132-бап)

ВНЕШНЯЯ БЕЗОПАСНОСТЬ- состояние защищен-ности национальных интересов РК от угроз, исходящих со стороны иностранных государств, организаций и граждан (ст.1 ЗРК «О национальной безопасности РК» от 26 июня 1998 года № 233)

СЫРТҚЫ ҚАУІПСІЗДІК - ҚР ұлттық мүдделерiнiң шет мемлекеттер, шетелдiк ұйымдар мен азаматтар тарапы-нан туындайтын қауiп-қатерден қорғалуының жай-күйi («ҚР Ұлттық қауiпсiздiгi туралы» 1998 жылғы 26 маусымдағы № 233 ҚРЗ 1-бап)

ВНЕШНЯЯ ТОРГОВЛЯ - торговая деятельность, связанная с вывозом из РК и (или) ввозом товаров в РК (ст.1 ЗРК «О регулировании торговой деятельности» от 12 апреля 2004 года № 544)

СЫРТҚЫ САУДА - ҚР тауарлар әкетумен және (немесе) ҚР тауарлар әкелумен байланысты сауда қызметi («Сауда қызметін реттеу туралы» 2004 жылғы 12 сәуірдегі № 544 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРЕННИЕ ВОДОЕМЫ - озера, искусственные во дохранилища и другие поверхностные водные объекты (ст. 1 ЗРК «О нефти» от 28 июня 1995 года № 2350)

ІШКІ СУ ТОҒАНДАРЫ - көлдер, жасанды су қоймалары және басқа да жер үстi су объектiлерi («Мұнай туралы» 1995 жылғы 28 маусымдағы № 2350 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРЕННИЕ ВОДНЫЕ ПУТИ РК - естественные или искусственно созданные пути сообщения, обозначенные навигационными знаками или иным способом и используемые в целях судоходства (ст.1 ЗРК «О внутреннем водном транспорте» от 6 июля 2004 года № 574)

ҚР ІШКІ СУ ЖОЛДАРЫ - навигациялық белгiлермен немесе өзге де тәсiлдермен белгiленген және кеме қатынасы мақсатында пайдаланылатын табиғи немесе қолдан жасалған қатынас жолдары («Iшкi су көлiгi туралы» 2004 жылғы 6 шілдедегі № 574 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРЕННИЕ ВОЙСКА МИНИСТЕРСТВА ВНУТРЕННИХ ДЕЛ РК - внутренние войска Министерства внутренних дел РК являются воинским формированием, предназначенным для обеспечения безопасности личности, общества и государства, защиты прав и свобод человека и гражданина от преступных и иных противоправных посягательств. Внутренние войска МВД РК имеют флаг и символ. Соединения и воинские части внутренних войск МВД РК имеют боевые знамена установленного образца (ст.1 ЗРК «О внутренних войсках Министерства внутренних дел РК» от 23 июня 1992 года)

ҚР ІШКІ ІСТЕР МИНИСТРЛІГІНІҢ ІШКІ ӘСКЕРЛЕРІ - ҚР Ішкі істер министрлігінің ішкі әскерлері жеке адамның, қоғам мен мемлекеттің қауіпсіздігін қамтамасыз етуге, адам мен азаматтың құқықтары мен бостандықтарын қылмысты және өзге де құқыққа қарсы қол сұғушылықтардан қорғауға арналған әскери құрама болып табылады. ҚР ІІМ ішкі әскерлерінің жалауы және рәмізі болады. ҚР ІІМ ішкі әскерлерінің құрамалары мен әскери бөлімдерінің белгіленген үлгідегі жауынгерлік тулары болады («ҚР Iшкi iстер министрлiгiнiң iшкi әскерлерi туралы» 1992 жылғы 23 маусымдағы ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРЕННИЕ ДОКУМЕНТЫ - документы, которые регулируют условия и порядок деятельности субъекта рынка ценных бумаг, его органов, структурных подразделений (филиалов, представительств), работников, оказание услуг и порядок их оплаты (ст.1 ЗРК «О рынке ценных бумаг» от 2 июля 2003 года № 461)

ІШКІ ҚҰЖАТТАР - бағалы қағаздар рыногы субъектiсiнiң, оның органдарының, құрылымдық бөлiмшелерiнiң (филиалдарының, өкiлдiктерiнiң), қызметкерлерiнiң қызмет жағдайлары мен тәртiбiн, қызмет көрсетуiн және оларға ақы төлеу тәртiбiн реттейтiн құжаттар («Бағалы қағаздар рыногы туралы» 2003 жылғы 2 шілдедегі № 461 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРЕННИЙ ВОДНЫЙ ТРАНСПОРТ РК - вид транспорта, зарегистрированный на территории РК в соответствии с законодательством РК и осуществляющий судоходство и иную, связанную с судоходством деятельность на внутренних водных путях (ст.1 ЗРК «О внутреннем водном транспорте» от 6 июля 2004 года № 574)

ҚР ІШКІ СУ КӨЛІГІ - ҚР заңнамасына сәйкес ҚР аумағында тiркелген және iшкi су жолдарында кеме қатынасы мен кеме қатынасына байланысты өзге де қызметтi жүзеге асыратын көлiк түрi («Iшкi су көлiгi туралы» 2004 жылғы 6 шілдедегі № 574 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРЕННИЙ ГОСУДАРСТВЕННЫЙ ДОЛГ - составная часть государственного долга по внутренним государственным займам и другим долговым обязательствам Правительства РК, Национального Банка РК и местных исполнительных органов перед заимодателями резидентами РК (ст.194 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

МЕМЛЕКЕТТІК ІШКІ БОРЫШ - ҚР Yкiметiнiң, ҚР Ұлттық Банкiнiң және жергiлiктi атқарушы органдардың ҚР қарыз берушi резиденттерiнiң алдындағы мемлекеттiк iшкi қарыздары мен басқа да борыштық мiндеттемелерi бойынша мемлекеттiк борышының құрамдас бөлiгi (2004  жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 194-бап)

ВНУТРЕННИЙ ЗАЕМ - отношения займа, в которых заимодателем выступает резидент РҚ а заемщиком - Правительство РК или резидент РК (ст. 191 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

ІШКІ ҚАРЫЗ - қарыз берушi ҚР резидентi, ал қарыз алушы ҚР Үкiметi немесе ҚР резидентi болатын қарыз қатынастары (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 191-бап)

ВНУТРЕННИЙ КОНТРОЛЬ - государственный финансовый контроль, осуществляемый центральным уполномоченным органом по внутреннему контролю и службами внутреннего контроля (ст.132 БК РК от 24 апреля 2004 года № 548)

ІШКІ БАҚЫЛАУ - ішкi бақылау жөнiндегi орталық уәкiлеттi орган және iшкi бақылау қызметтерi жүзеге асыратын мемлекеттiк қаржылық бақылау (2004 жылғы 24 сәуірдегі № 548 ҚР БК 132-бап)

ВНУТРЕННИЙ ТУРИЗМ - путешествие в пределах РК граждан РК и лиц, постоянно проживающих на ее территории (ст.6 ЗРК «О туристской деятельности в РК» от 13 июня 2001 года № 211)

ІШКІ ТУРИЗМ - ҚР азаматтары мен оның аумағында тұрақты тұратын адамдардың ҚР шегiндегi саяхаты («ҚР туристік қызмет туралы» 2001 жылғы 13 маусымдағы № 211 ҚРЗ 6-бап)

ВНУТРЕННЯЯ МИГРАЦИЯ - постоянное или временное, атакже сезонное перемещение физических лиц внутри РК (ст.1 ЗРК «О миграции населения» от 13 декабря 1997 года № 204)

ІШКІ КӨШІ-ҚОН - жеке адамдардың ҚР ішінде қоныс орнын тұрақты немесе уақытша, сондай-ақ маусымдық ауыстыруы («Халықтың көшi-қоны туралы» 1997 жылғы 13 желтоқсандағы № 204 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРЕННЯЯ СРЕДА - комплекс условий жизни в жилых помещениях и условий труда в рабочих (производственных) помещениях, включающий социальные, эстетические, биологические, психологические и физико-химические факторы, в том числе природную радиацию, внешний шум, биотическое окружение, загрязненность, влажность, состав и перемещение воздуха, запахи, продукты сгорания, естественное и искусственное освещение, чистоту воды и другое (ст.1 ЗРК «Об архитектурной, градостроительной и строительной деятельности в РК» от 16 июля 2001 года № 242)

ІШКІ ОРТА - тұрғын үй-жайлардағы өмір сүру жағдайларының және жұмыс (өндіріс) үй-жайларындағы еңбек жағдайларының кешені, ол әлеуметтік, эстетикалық, биологиялық, психологиялық және физикалық-химиялық факторларды, соның ішінде табиғи радиацияны, сыртқы шуды, биотикалық төңіректі, ауаның ластануын, ылғалдылығын, құрамы мен ауысуын, иістерді, жанған өнімдерді, табиғи және жасанды жарықты, судың тазалығын және басқаларды қамтиды («ҚР сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» 2001 жылғы 16 шілдедегі № 242-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРЕННЯЯ ТОРГОВЛЯ - торговая деятельность, осуществляемая на территории  РК (ст.1 ЗРК «О регулировании торговой деятельности» от 12 апреля 2004 года № 544)

ІШКІ САУДА - ҚР аумағында жүзеге асырылатын сауда қызметi («Сауда қызметін реттеу туралы» 2004 жылғы 12 сәуірдегі № 544 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРИГОСУДАРСТВЕННЫЕ ПРОЦЕДУРЫ - ратификация Парламентом РК, утверждение или принятие Президентом РК либо Правительством РК международного договора (ст.1 ЗРК «О международных договорах РК» от 30 мая 2005 года № 54)

МЕМЛЕКЕТІШІЛІК РӘСІМДЕР - халықаралық шартты ҚР Парламентiнiң ратификациялауы, ҚР Президентінің не ҚР Үкiметiнiң бекiтуi немесе қабылдауы («ҚР халықаралық шарттары туралы» 2005 жылғы 30 мамырдағы № 54 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРИХОЗЯЙСТВЕННОЕ ОХОТОУСТРОЙСТВО - комплекс мероприятий по инвентаризации, бонитировке, изучению природных и экономических условий охотничьих угодий, учету животных, проектированию биотехнических и эксплуатационных мероприятий, на основании которых разрабатывается план ведения охотничьего хозяйства (ст.1 ЗРК «Об охране, воспроизводстве и использовании животного мира» от 9 июля 2004 года № 593)

ШАРУАШЫЛЫҚІШІЛІК АҢШЫЛЫҚТЫ ҰЙЫМДАСТЫРУ - аңшылық алқаптарын түгендеу, сапасын бағалау, табиғи және экономикалық жағдайларын зерттеу, жануарларды есепке алу, биотехникалық және пайдалану шараларын жобалау жөнiндегi iс-шаралар жиынтығы, олардың негiзiнде аңшылық шаруашылығын жүргiзу жоспары әзiрленедi («Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 593 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРИХОЗЯЙСТВЕННОЕ РЫБОУСТРОЙСТВО - комплекс мероприятий по инвентаризации, изучению природных и экономических условий рыбохозяйственных водоемов (участков), учету рыбных ресурсов, проектированию рыбоводно-мелиоративных и эксплуатационных мероприятий, на основании которых разрабатывается план ведения рыбного хозяйства (ст.1 ЗРК «Об охране, воспроизводстве и использовании животного мира» от 9 июля 2004 года № 593)

ШАРУАШЫЛЫҚІШІЛІК БАЛЫҚ ШАРУАШЫЛЫҒЫН ҰЙЫМДАСТЫРУ - балық шаруашылығы су тоғандарын (учаскелерiн) түгендеу, олардың табиғи және экономикалық жағдайларын зерттеу, балық ресурстарын есепке алу, балық-су-мелиоративтiк және пайдалану шараларын жобалау жөнiндегi iс-шаралар жиынтығы, олардың негiзiнде балық шаруашылығын жүргiзу жоспары әзiрленедi («Жануарлар дүниесiн қорғау, өсiмiн молайту және пайдалану туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 593 ҚРЗ 1-бап)

ВНУТРИФИРМЕННАЯ СИСТЕМА ЭКСПОРТНОГО КОНТРОЛЯ - комплекс мероприятий организационного, административного, информационного и иного характера, осуществляемых участниками внеэкономической деятельности с целью соблюдения правил экспортного контроля (ст.1 ЗРК «Об экспортном контроле» от 18 июня 1996 года № 9)

ФИРМА ІШІНДЕГІ ЭКСПОРТТЫҚ БАҚЫЛАУ ЖҮЙЕСІ - экспорттық бақылау ережелерiн сақтау мақсатында сыртқы экономикалық қызметке қатысушылар жүзеге асыратын ұйымдастырушылық, әкiмшiлiк, ақпараттық және өзге де сипаттағы iс-шаралар кешен («Экспорттық бақылау туралы» 1996 жылғы 18 маусымдағы № 9-I ҚРЗ 1-бап)

ВОДКИ И ВОДКИ ОСОБЫЕ - алкогольная продукция, полученная специальной обработкой абсорбентом водно-спиртового раствора крепостью тридцать восемь-сорок пять процентов, пятьдесят процентов и пятьдесят шесть процентов с добавлением ингредиентов или без них, с последующей фильтрацией (ст.5 ЗРК «О государственном регулировании производства и оборота этилового спирта и алкогольной продукции» от 16 июля 1999 года № 429)

АРАҚТАР МЕН АЙРЫҚША АРАҚТАР - арақ-спирт ерiтiндiсiн абсорбентпен арнайы өңдеумен алынған, сосын сүзгiден өткiзiлген ингредиенттер қосылған немесе олар қосылмаған, күштiлiгi отыз сегiз - қырық бес процент, елу процент және елу алты процент алкоголь өнiмi («Этил спирті мен алкоголь өнімінің өндірілуін және айналымын мемлекеттік реттеу туралы» 1999 жылғы 16 шілдедегі № 429 ҚРЗ 5-бап)

ВОДНО-БОЛОТНЫЕ УГОДЬЯ, ИМЕЮЩИЕ МЕЖДУНАРОДНОЕ ЗНАЧЕНИЕ - естественные и искусственные водоемы, включая морские акватории, которые служат резерватами значительной совокупности редких, уязвимых или исчезающих видов или подвидов растений или животных, прежде всего мигрирующих водоплавающих птиц, представляющих собой международный ресурс (ст.75 ЗРК «Об особо охраняемых природных территориях» 7 июля 2006 года № 175)

ХАЛЫҚАРАЛЫҚ МАҢЫЗЫ БАР СУЛЫ-БАТПАҚТЫ АЛҚАПТАР ОБЪЕКТIЛЕРI - нәзiк немесе жойылып  бара жатқан түрлерiнiң немесе қосымша түрлерiнiң, ең алдымен халықаралық pecуpc болып табылатын қоныс аударатын суда жүзетiн құстардың едәуiр дәрежеде жиынтық мөлшерінiң резерваттары қызметiн атқаратын теңiз су айдындарын қоса алғанда, табиғи және жасанды су бөгендерi халықаралық маңызы бар сулы-батпақты алқаптар («Ерекше қорғалатын табиғи аумақтар туралы» 2006 жылғы 7 шілдедегі № 175 ҚРЗ 75-бап)

ВОДНОЕ ХОЗЯЙСТВО - отрасль экономики, связанная с использованием, охраной и воспроизводством водных объектов (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ШАРУАШЫЛЫҒЫ - су объектiлерiн пайдалануға, қорғауға және ұдайы молайтуға байланысты экономика саласы (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДНЫЕ ОБЪЕКТЫ - воды, сосредоточенные в рельефе поверхности суши и недрах земли, имеющие границы, объем и водный режим (ст.1 ЭК РК от 9 января 2007 года № 212)

СУ ОБЪЕКТIЛЕРI- құрлық бетiнiң рельефiнде және жер қойнауында шоғырланған, шекаралары, көлемi мен су режимi бар сулар (2007 жылғы 9 қаңтардағы № 212 ҚР ЭК 1-бап)

ВОДНЫЙ РЕЖИМ - изменение во времени уровней, расходов и объемов воды в водных объектах и почвогрунтах (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ РЕЖИМI - су объектiлерiмен топырақ қабатындағы су деңгейiнiң, шығыстары мен көлемiнiң уақытқа қарай өзгеруi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДНЫЙ СЕРВИТУТ - право ограниченного пользования водным объектом (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ СЕРВИТУТЫ- су объектiсiн шектеулi пайдалану құқығы (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОЗАБОРНОЕ СООРУЖЕНИЕ - комплекс сооружении и устройств для забора воды из водных объектов (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ТАРТУ ҚҰРЫЛЫСЫ - су объектiлерiнен су алуға арналған құрылыстар мен құрылғылар кешенi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОНОСНЫЕ ЗОНЫ, ГОРИЗОНТЫ И КОМПЛЕКСЫ ГОРНЫХ ПОРОД - воды, сосредоточенные в трещинах и порах горных пород и находящиеся в гидравлической связи (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

ТАУ-КЕН ЖЫНЫСТАРЫНЫҢ СУ ТҰТҚЫШ АЙМАҚТАРЫ ЖИЕКТЕРI МЕН КЕШЕНДЕРI - тау-кен жыныстарының жарықтары мен кеуек қуыстарында жинақталған және гидравликалық байланыстағы сулар (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДООХРАННАЯ ЗОНА - территория, примыкающая к водным объектам и водохозяйственным сооружениям, на которой устанавливается специальный режим хозяйственной деятельности для предотвращения загрязнения, засорения и истощения вод (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ҚОРҒАУ АЙМАҒЫ - судың ластануын, қоқыстануын және сарқылуын болғызбау үшiн шаруашылық қызметiнiң арнайы режимi белгiленетiн су объектiлерi мен су шаруашылығы құрылыстарына iргелес аумақ (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДООХРАННАЯ ПОЛОСА - территория шириной не менее двадцати метров в пределах водоохранной зоны, прилегающая к водному объекту и водохозяйственным сооружениям, на которой устанавливается режим ограниченной хозяйственной деятельности (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ҚОРҒАУ БЕЛДЕУI - шектеулi шаруашылық қызметi режимi белгiленетiн, су объектiсiне және су шаруашылығы құрылыстарына iргелес жатқан су қорғау аймағы шегiндегi енi кемiнде жиырма метр аумақ (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОПОЛЬЗОВАНИЕ - использование водных ресурсов в порядке, установленном законодательством РК, для удовлетворшия собственных нужд и (или) коммерческих интересов физических и юридических лиц (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ПАЙДАЛАНУ - жеке және заңды тұлғалардың өз мұқтаждарын және (немесе) коммерциялық мүдделерiн қанағаттандыру үшiн ҚР заңдарында белгiленген тәртiппен су ресурстарын пайдалану (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОПОЛЬЗОВАТЕЛИ - физические и юридические лица, использующие гидротехнические сооружения, устройства и оборудование (ст.1 ЗРК «О сельском потребительском кооперативе водопользователей» от 8 апреля 2003 года №  404)

СУ ПАЙДАЛАНУШЫЛАР - гидротехникалық құрылыстарды, құрылғыларды және жабдықтарды пайдаланатын жеке және (немесе) заңды тұлғалар («Су пайдаланушылардың селолық тұтыну кооперативi туралы» 2003 жылғы 8 сәуірдегі № 404-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВОДОПОЛЬЗОВАТЕЛЬ - физическое или юридическое лицо, которому в порядке установленном законодательством РК, предоставлено право использования водных ресурсов для удовлетворения собственных нужд и (или) коммерческих интересов (ст. 1  Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ПАЙДАЛАНУШЫ - өз мұқтаждарын және (немесе) коммерциялық мүдделерiн қанағаттандыру үшiн ҚР заңдарында белгiленген тәртiппен су ресурстарын пайдалану құқығы берiлген жеке немесе заңды тұлға (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОПОТРЕБИТЕЛЬ - физическое или юридическое лицо, потребляющее воду из водных объектов или пользующееся услугами водохозяйственных организаций и получающее воду из систем водоснабжения (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ТҰТЫНУШЫ - су объектiлерiнен су тұтынушы немесе су шаруашылығы ұйымдарының қызметтерiн пайдаланушы және сумен жабдықтау жүйелерiнен су алушы жеке немесе заңды тұлға (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОСБОРНАЯ ПЛОЩАДЬ - терриюрия, в пределах границ которой формируются водные ресурсы водного объекта (ст.1 Водного кодекса РК 9 июля 2003 года № 481)

СУ ЖИНАУ АЛАҢЫ - шекарасы шегiнде су объектiсiнiң су ресурстары қалыптастырылатын аумақ (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОСБЕРЕЖЕНИЕ - система мер, обеспечивающая рациональное и эффективное использование водных ресурсов (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ҮНЕМДЕУ - су ресурстарының ұтымды және тиiмдi пайдаланылуын қамтамасыз ететiн шаралар жүйесi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОТОК - водный объект, характеризующийся  движением воды в направлении уклона в углублении земной поверхности (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

АҒЫН СУ - ойпаңды жер бетiнде ылдиға құлай аққан судың қозғалысымен сипатталатын су объектiсi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОХОЗЯЙСТВЕННАЯ СИСТЕМА - комплекс взаимосвязанных водных объектов и гидротехнических сооружений, предназначенных для обеспечения рационального использования и охраны вод, а также для отведения сточных вод (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ШАРУАШЫЛЫҒЫ ЖҮЙЕСІ - суларды ұтымды пайдалану мен қорғауды қамтамасыз етуге, сондай-ақ ағынды суларды бұруға арналған өзара байланысты су объектiлерi мен гидротехникалық құрылыстар кешенi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОХОЗЯЙСТВЕННЫЕ ОРГАНИЗАЦИИ - юридические лица, деятельность которых связана с регулированием, доставкой, воспроизводством вод, водоподготовкой, отведением сточных вод и эксплуатацией водных объектов (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ШАРУАШЫЛЫҒЫ ҰЙЫМДАРЫ - қызметi суларды реттеумен, жеткiзумен, молайтумен, су дайындаумен, ағынды суларды бұрумен және су объектiлерiн пайдаланумен байланысты заңды тұлғалар (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДОХОЗЯЙСТВЕННЫЕ СООРУЖЕНИЯ - искусственно созданные гидротехнические сооружения и устройства на водных объектах с целью регулирования использования и охраны водных ресурсов, обеспечения водой населения и отраслей экономики, отведения сточных вод и устранения вредного воздействия вод (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУ ШАРУАШЫЛЫҒЫ ҚҰРЫЛЫСТАРЫ - су ресурстарының пайдаланылуы мен қорғалуын реттеу, халықты және экономика салаларын сумен қамтамасыз ету, ағынды суларды бұру және судың зиянды әсерiн жою мақсаты-мен су объектiлерiнде жасанды құрылған гидротехникалық құрылыстар мен қондырғылар (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОДЫ - совокупность всех вод, сосредоточенных в водных объектах (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 года № 481)

СУЛАР - су объектiлерiнде жинақталған барлық сулардың жиынтығы (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481-ІІ ҚР Су кодексі 1-бап)

ВОЕНИЗИРОВАННАЯ АВАРИЙНОӨСПАСАТЕЛЬНАЯ ЧАСТЬ - специализированная организация, предназначенная для круглосуточного обслуживания опасных производственных объектов, действующая и руководствующаяся принципами единоначалия и выполняющая аварийно-спасательные работы в условиях повышенной опасности, с допустимым риском для здоровья и жизни спасателей (cт.1 ЗРК «Об аварийно-спасательных службах и статусе спасателей» от 27 марта 1997 года № 87)

ӘСКЕРИЛЕНДІРІЛГЕН АВАРИЯЛЫҚ-ҚҰТҚАРУ БӨЛІМІ - қауіптi өндiрiстiк объектiлерге тәулiк бойы қызмет көрсетуге арналған, дара басшылық принциптерiмен әрекет етiп, соны басшылыққа алатын және көтерiңкi қауiп-қатер жағдайында, құтқарушылардың денсаулығы мен өмiрiне жол беруге болатын шектегi тәуекелмен авариялық-құтқару жұмыстарын атқаратын мамандандырылған ұйым («Авариялық-құтқару қызметi және құтқарушылардың мәртебесi туралы» 1997 жылғы 27 наурыздағы № 87 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННАЯ БЕЗОПАСНОСТЬ - состояние защищенности РК от реальных и потенциальных угроз и посягательств военного характера на независимость и территориальную целостность страны (ст.1 ЗРК «О национальной безопасности РК» от 26 июня 1998 года № 233)

ӘСКЕРИ ҚАУІПСІЗДІК - ҚР ел тәуелсiздiгi мен аумақтық тұтастығына әскери сипатта төндiрiлетiн нақты және ықтимал қауiп-қатер мен қол сұғушылықтан қорғалуының жай-күйі («ҚР ұлттық қауiпсiздiгi туралы» 1998 жылғы 26 маусымдағы № 233 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННАЯ ОПАСНОСТЬ - фактор нестабильности, предполагающий возможность применения против РК средств военного насилия для достижения политических и иных целей (cт.1 3PK «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

СОҒЫС ҚАУПІ - саяси және өзге де мақсаттарға қол жеткізу үшін ҚР қарсы әскери күш көрсету құралдарын қолдану мүмкiндiгі көзделетін тұрақсыздық факторы («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННАЯ ОРГАНИЗАЦИЯ ГОСУДАРСТВА - совокупностьВооруженных Сил, других войск и воинских формирований, государственных органов и организаций, основная деятельность которых непосредственно направлена на решение задач по обеспечению обороны РК (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

МЕМЛЕКЕТТІҢ ӘСКЕРИ ҰЙЫМЫ - негізгі қызметі ҚР қорғанысын қамтамасыз ету жөніндегі мiндеттердi шешуге тiкелей бағытталған Қарулы Күштердiң басқа да әскерлер мен әскери құрылымдардың, мемлекеттік органдар мен ұйымдың жиынтығы («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННАЯ ТЕХНИКА - оружие, боевые машины, приборы и другие технические средства, которыми оснащаются Вооруженные Силы, другие войска и воинские формирования (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

ӘСКЕРИ ТЕХНИКА - Қарулы Күштер, басқа да әскерлер мен әскери құралымдар жарақтандырылатын қарулар, ұрыс машиналары, аспаптар мен басқа да техникалық құралдар («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННАЯ УГРОЗА - реально существующее намерение разрешить имеющиеся противоречия военно-силовыми методами, развязать военный конфликт (войну) против РК (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

СОҒЫС ҚАТЕРІ - туындаған қарама-қайшылықтарды әскери күш қолдану әдiстерiмен шешуге, ҚР қарсы бағытталған соғыс жанжалын (соғысты) тұтандыруға нақты қалыптасқан ниет («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННАЯ ФОРМА ОДЕЖДЫ - установленная законодательством РК форменная одежда с погонами (обмундирование) и снаряжение, определяющие принадлежность военнослужащих к Вооруженным Силам, другим войскам и воинским формированиям (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ӘСКЕРИ КИІМ НЫСАНЫ - әскери қызметшiлердiң Қарулы Күштерге, басқа да әскерлер мен әскери құралымдарға тиiстiлiгiн айқындайтын, ҚР заңнамасымен белгiленген погоны бар нысанды киiм (киiм-кешек) мен жабдықтар («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННАЯ ЦЕНЗУРА - предварительное согласование сообщений и материалов средствами массовой информации с органами военного управления и государственными органами, должностными лицами по их требованию или по иным основаниям с целью ограничения или наложения запрета на распространение сообщений и материалов либо их отдельных частей, а также осуществление контроля за перепиской, телефонными и радиопереговорами с целью недопущения опубликования и разглашения сведений, содержащих государственные секреты (ст.1 ЗРК «О военном положении» от 5 марта 2003 года № 391)

ӘСКЕРИ ЦЕНЗУРА - хабарлар мен материалдардың не олардың жекелеген бөлiктерiнiң таралуына шектеу қою немесе тыйым салу мақсатында бұқаралық ақпарат құралдарының хабарлар мен материалдарды әскери басқару органдарымен және мемлекеттiк органдармен, лауазымды адамдармен олардың талабы бойынша немесе өзге де негiздер бойынша алдын ала келiсуi, сондай-ақ мемлекеттiк құпиялары бар мәлiметтердiң жариялануы мен әйгiленуiне жол бермеу мақсатында хат-хабар алмасуға, телефон және радио арқылы сөйлесулерге бақылауды жүзеге асыру («Соғыс жағдайы туралы» 2003 жылғы 5 наурыздағы № 391-II ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННО-МЕДИЦИНСКАЯ СЛУЖБА - совокупность военно-медицинских подразделений, частей и учреждений, в которых законом предусмотрена военная или специальная служба, предназначенная для медицинского обеспече-ния деятельности этих органов (ст.1 ЗРК «О системе здравоохранения» от 4 июня 2003 года № 430)

ӘСКЕРИ-МЕДИЦИНАЛЫҚ ҚЫЗМЕТ - әскери немесе арнайы қызметтiң болуы заңмен көзделiп, осы органдардың қызметiн медициналық қамтамасыз етуге арналған әскери-медициналық бөлiмшелердiң, бөлiмдер мен мекемелердiң жиынтығы («Денсаулық сақтау жүйесі туралы» 2003 жылғы 4 маусымдағы № 430-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННОЕ ВРЕМЯ - период с момента объявления состояния войны или фактического начала ванных действий до момента объявления о прекращении военных действий, но не ранее их фактического прекращения (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

СОҒЫС УАҚЫТЫ - соғыс кезi жарияланған немесе соғыс қимылдары нақты басталған сәттен бастап, соғыс қимылдарын тоқтату туралы жарияланғанға дейінгі, бірақ олардың нақты тоқтатылуынан бұрынғы кезең («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННООБЯЗАННЫЕ - граждане РК, состоящие на воинском учете и пребывающие в запасе до предельного возраста состояния на воинском учете (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ӘСКЕРИ МIНДЕТТІЛЕР - әскери есепте тұратын және әскери есепте тұрудың шектi жасына дейiн запаста болатын ҚР азаматтары («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННОСЛУЖАЩИЕ - граждане РК, состоящие на воинской службе в Вооруженных Силах, других войсках и воинских формированиях РК (ст.1 ЗРК «О статусе и социальной защите военнослужащих и членов их семей» от 20 января 1993 года № 4000)

ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТШIЛЕР - ҚР Қарулы Күштерiнде, басқа да әскерлері мен әскери құралымдарында әскери қызмет атқаратын ҚР азаматтары («Әскери қызметшiлер мен олардың отбасы мүшелерiнiң мәртебесi және оларды әлеуметтiк қорғау туралы» 1993 жылғы 20 қаңтардағы № 4000 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННОСЛУЖАЩИЕ - граждане РК, состоящие на воинской службе в Вооруженных Силах, других войсках и воинских формированиях (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТШІЛЕР - Қарулы Күштерде, басқа да әскерлер мен әскери құралымдарда әскери қызметте тұратын ҚР азаматтары («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННОСЛУЖАЩИЕ - граждане РК, состоящие на воинской службе в Вооруженных Силах, других войсках и воинских формированиях (ст. 2 ЗРК «О жилищных отношениях» от 16 апреля 1997 года № 94)

ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТШІЛЕР - Қарулы Күштерде, басқа да әскерлер мен әскери құралымдарда әскери қызметте тұрған ҚР азаматтары («Тұрғын үй қатынастары туралы» 1997 жылғы 16 сәуiрдегi № 94 ҚРЗ 2-бап)

ВОЕННОСЛУЖАЩИЕ, ПРОХОДЯЩИЕ ВОИНСҒКУЮ СЛУЖБУ ПО КОНТРАКТУ - граждане РК, добровольно поступившие на воинскую службу в Вооруженные Силы, другие войска и воинские формирования (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

КЕЛIСIМ-ШАРТ БОЙЫНША ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТ ӨТКЕРІП ЖҮРГЕН ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТШIЛЕР - Қарулы Күштерге, басқа да әскерлер мен әскери құралымдарға әскери қызметке ерiктi түрде кiрген ҚР азаматтары («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННОСЛУЖАЩИЕ, ПРОХОДЯЩИЕ ВОИНСКУЮ СЛУЖБУ ПО ПРИЗЫВУ- граждане РК, призванные на срочную воинскую службу, а также на должности офицерского состава (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ШАҚЫРУ БОЙЫНША ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТ ӨТКЕРІП ЖҮРГЕН ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТШIЛЕР - мерзiмдi әскери қызметке шақырылған, сондай-ақ офицерлер құрамы лауазымдарындағы ҚР азаматтары («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННОЕ ИМУЩЕСТВО - оборонные объекты, все виды вооружения, военной техники, боеприпасы, специальные средства и другое имущество, находящиеся на праве оперативного управления государственных учреждений Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

ӘСКЕРИ МҮЛІК - Қарулы Күштердiң, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың мемлекеттік мекемелерінің жедел басқару құқығындағы қорғаныс объектілерi, қару-жарақтың, әскери техниканың барлық түрлері, оқ-дәрi, арнайы құралдар мен басқа да мүлік («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННОЕ ПОЛОЖЕНИЕ - особый правовой режим, предусматривающий комплекс политических, экономических, административных, военных и иных мер, направленных на создание условий для предотвращения или отражения агрессии против РК либо непосредственной внешней угрозы ее безопасности, и вводимый Президентом РК на всей территории Республики или в отдельных ее местностях (ст.1 ЗРК «О военном положении» от 5 марта 2003 года № 391)

СОҒЫС ЖАҒДАЙЫ - ҚР қарсы агрессияны не оның қауiпсiздiгiне сырттан тiкелей төнген қатердi болдырмауға немесе оларға тойтарыс беруге жағдай жасауға бағытталған саяси, экономикалық, әкiмшiлiк, әскери және өзге де шаралар кешенiн көздейтiн және ҚР Президентi Республиканың бүкiл аумағында немесе оның жекелеген жерлерiнде енгiзетiн ерекше құқықтық режим («Соғыс жағдайы туралы» 2003 жылғы 5 наурыздағы № 391-II ҚРЗ 1-бап)

ВОЕННЫЕ ДЕЙСТВИЯ - комплекс действий стратегического масштаба (включая боевые действия) с применением всех видов Вооруженных Сил для выполнения поставленных боевых задач при отражении агрессии (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

СОҒЫС ҚИМЫЛДАРЫ - агрессияға тойтарыс беру кезiнде алға қойылған жауынгерлiк мiндеттердi орындау үшін Қарулы Күштердің барлық түрiн қолданатын стратегиялық ауқымдағы (ұрыс қимылдарын қоса алғанда) iс-қимылдар кешені («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВОЗБУДИТЕЛИ БОЛЕЗНЕЙ ЖИВОТНЫХ - вирусы, бактерии, риккетсии, хламидии, микоплазмы, прионы, простейшие, грибы, гельминты, клещи, насекомые (ст.1 ЗРК «О ветеринарии» от 10 июля 2002 года № 339)

ЖАНУАРЛАР АУРУЛАРЫН ҚОЗДЫРУШЫЛАР - вирустар, бактериялар, риккетсиялар, хламидиялар, микоплазмалар, приондар, қарапайым жәндiктер, саңырауқұлақтар, гельминттер, кенелер, жәндiктер («Ветеринария туралы» 2002 жылғы 10 шілдедегі № 339-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВОЗВРАТНЫЙ ЛИЗИНГ - разновидность лизинга, при котором продавец продает предмет лизинга лизингодателю с условием получения данного предмета лизинга в лизинг в качестве лизингополучателя (ст.3 ЗРК «О финансовом лизинге» от 5 июля 2000 года № 78)

ҚАЙТАРУ ЛИЗИНГI - лизингтiң бiр түрi, ол бойынша сатушы лизинг нысанасын лизинг берушiге осы лизинг нысанасын лизинг алушы ретiнде лизингке алу талабымен сатады («Қаржы лизингі туралы» 2000 жылғы 5 шілдедегі № 78-ІІ ҚРЗ 3-бап)

ВОЗДУШНАЯ НАВИГАЦИЯ - прикладная наука о вожедшии воздушного судна по программной траектории (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)     

ӘУЕ НАВИГАЦИЯСЫ - бағдарламалық траектория бойынша әуе кемесiн ұшыру туралы қолданбалы ғылым («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

ВОЗДУШНАЯ ТРАССА - воздушное пространство в виде коридора, предназначенное для полетов воздушных судов и контролируемое аэронавигационными устройствами системы
управления воздушным движением (ст. 1 ЗРК   «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

ӘУЕ ЖОЛЫ - әуе кемелерiнiң ұшуына арналған және әуе қозғалысын басқару жүйесiнiң аэронавигациялық құрылғылармен бақыланатын дәлiз түрiндегi әуе кеңiстiгi («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

ВОЗДУШНОЕ ПРОСТРАНСТВО РК - воздушное пространство над сухопутной и водной территории РК, в том числе над ее территориальными водами (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

ҚР ӘУЕ КЕҢIСТIГI - ҚР құрлықтық және сулы аумағының, оның iшiнде аумақтық суларының үстiндегi әуе кеңiстiгi («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

ВОЗДУШНОЕ СУДНО - летательный аппарат, поддерживаемый в атмосфере за счет его взаимодействия с воздухом, отличного от взаимодействия с воздухом, отраженным от земной (водной) поверхности (ст.1 ЗРК «Об   использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

ӘУЕ КЕМЕСI - жер (су) бетiнен шағылысқан ауамен өзара әрекеттесуден өзгеше ауамен өзара әрекеттесу есебiнен атмосферада қалықтайтын ұшу аппараты («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

ВОЗДУШНОЕ СУДНО-НАРУШИТЕЛЬ - воздушное судо, нарушвшее государственную границу РК или допустившее иное нарушение порядка использования воздушного пространства республики, признается воздушным судном-нарушителем и может быть принужденным к посадке, если не подчиняется требованиям уполномоченного органа и (или) Министерства обороны РК (ст.173 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

ТӘРТІП БҰЗУШЫ ӘУЕ КЕМЕСІ - ҚР мемлекеттік шекарасын бұзған немесе республика әуе кеңiстiгiн пайдалану тәртiбiн өзгеше бұзуға жол берген әуе кемесi тәртiп бұзушы деп танылады және егер уәкiлеттi органның және (немесе) ҚР Қорғаныс министрлiгiнiң талабына бағынбаса, ерiксiз қондырылуы мүмкiн («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

ВОЗДУШНОЕ СУДНОПО ТЕРПЕВШЕЕ БЕДСТВИЕ -
воздушное судно, получившее при взлете, посадке или падении серьезное повреждение или полностью разрушенное, а также воздушное судно, совершившее вынужденную посадку вне аэродрома (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

ҚАТЕР ТӨНГЕН ӘУЕ КЕМЕСI - өзiне немесе оның бортындағы адамдарға тiкелей қауiп төнген не онымен радиобайланысы үзiлген және тұрған жерi беймәлiм әуе кемесi («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

ВОЗДУШНОЕ СУДНО,ТЕРПЯЩЕЕ БЕДСТВИЕ - воздушное судно, которому или находящимся на борту которого людям угрожает непосредственная опасность либо с которым потеряна радиосвязь и неизвестно местонахождение этого судна (ст.1 ЗРК «Об использовании воздушного пространства и деятельности авиации РК» от 20 декабря 1995 года № 2697)

АПАТҚА ҰШЫРАҒАН ӘУЕ КЕМЕСІ - ұшып көтерiлген, қонған немесе құлаған кезде қатты зақымдалған, немесе толық қираған әуе кемесi, сондай-ақ амалсыздан аэродромнан тысқары жерге қонған әуе кемесi («ҚР әуе кеңiстiгiн пайдалану және авиация қызметi туралы» 1995 жылғы 20 желтоқсандағы № 2697 ҚРЗ 1-бап)

ВОЗДУШНЫЕ ПЕРЕВОЗКИ - деятельность физических и юридических лиц по перевозке пассажиров, багажа, грузов и почты гражданскими воздушными судами (ст.1 ЗРК «О государственном регулировании гражданской авиации» от 15 декабря 2001 года № 271)

ӘУЕ ТАСЫМАЛДАРЫ - жеке және заңды тұлғалардың азаматтық әуе кемелерiмен жолаушылар, багаж, жүк және почта тасымалдау жөнiндегi қызметi («Азаматтық авиацияны мемлекеттiк реттеу туралы» 2001 жылғы 15 желтоқсандағы № 271-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВОЗНАГРАЖДЕНИЕ ЖИЛИЩНОГО СТРОИТЕЛЬНОГО СБЕРЕГАТЕЛЬНОГО БАНКА - деньги, начисляемые жилищным строительным сберегательным банком в соответствии со ставкой вознаграждения по вкладу (ст. 2 ЗРК «О жилищных строительных сбережениях в РК» от 7 декабря 2000 года № 110)

ТҰРҒЫН ҮЙ ҚҰРЫЛЫСЫ ЖИНАҚ БАНКIНІҢ СЫЙ АҚЫСЫ - салым бойынша сыйақы ставкасына сәйкес тұрғын үй құрылысы жинақ банкi есептейтiн ақша («ҚР тұрғын үй құрылысы жинақ ақшасы туралы» 2000 жылғы 7 желтоқсандағы № 110 ҚРЗ 2-бап)

ВОЗНАГРАЖДЕНИЕ - выплаты за кредиты; за имущество, предоставленное (полученное) по финансовому лизингу в виде вознаграждения в соответствии с законодательным актом РК, регулирующим вопросы финансового лизинга; по вкладам (депозитам); по договорам накопительного страхования; по долговым ценным бумагам - дисконт либо купон (с учетом дисконта либо премии от стоимости первичного размещения и (или) стоимости приобретения) выплаты по векселю (ст.10 НК РК от 12 июня 2001 года № 209)

СЫЙАҚЫ - кредитор үшiн; қаржы лизингi бойынша ҚР қаржы лизингiнің мәселелерін реттейтін заң актiлерiне сәйкес сыйақы түрiнде берiлген (алынған) мүлiк үшiн; салымдар (депозиттер)бойынша; жинақтаушы сақтандыру шарттары бойынша; жинақтаушы сақтандыру шарттары бойынша; борыштық бағалы қағаздар бойынша төлемдер - дисконт не купон (бастапқы орналастыру құнынан және (немесе) сатып алу құнынан дисконтты не сыйлықақыны ескере отырып); вексель бойынша төлемдер (2001 жылғы 12 маусымдағы № 209-II ҚР СК 10-бап)

ВОЗОБНОВЛЕНИЕ ЛЕСА - естественный процесс образования нового поколения леса под пологом древостоя, а также на вырубках, гарях и других площадях, ранее занимаемых лесом (ст.4 ЛК РК от 8 июля 2003 года № 477)

ОРМАНДЫ ҚАЙТА ЖАҢҒЫРТУ - сүрек дiңдер арасында, сондай-ақ ағашы кесiлген, өрт шалған және бұрын орман болған басқа да алаңдарда орманның жаңа түптерiнiң пайда болуының табиғи процесi (2003 жылғы 8 шілдедегі № 477-ІІ ҚР ОК 4-бап)

ВОЗОБНОВЛЯЕМЫЕ ИСТОЧНИКИ ЭНЕРГИИ - источники постоянно существующих или периодически возникающих в окружающей среде потоков солнца, ветра, тепла земли, биомассы и рек (cт.1 3PK «Об энергосбережении» от 25 декабря 1997 года № 210)

ЖАҢҒЫРТЫЛҒАН ЭНЕРГИЯ КӨЗДЕРІ - қоршаған ортада ұдайы болатын немесе ауық-ауық пайда болатын күн, жел, жер жылуы, биомасса және өзендер ағыстарының көздерi («Энергия үнемдеу туралы» 1997 жылғы 25 желтоқсандағы № 210 ҚРЗ 1-бап)

ВОЗРАСТ РУБКИ - возраст древостоя, начиная с которого он из категории приспевающего переходит в категорию спелого и может быть назначен в рубку главного пользования (ст. 4 ЛК РК от 8 июля 2003 года № 477)

КЕСУ ЖАСЫ - сүрек дiңдердiң толыса бастаған санатынан толысқан санатына өтуден басталатын және басты пайдалану мақсатында кесуге болатын жасы (2003 жылғы 8 шілдедегі № 477-ІІ ҚР ОК 4-бап)

ВОИНСКАЯ ДОЛЖНОСТЬ - структурная единица го сударственного учреждения Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований, на которую возложены установленные законодательством РК должностные полномочия и обязанности с соответствующим ей воинским званием (cт.1 3PK «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ӘСКЕРИ ЛАУАЗЫМ - Қарулы Күштердiң, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың мемлекеттiк мекемесiнiң әскери атағына сәйкес ҚР заңнамасымен белгіленген лауазымдық өкiлеттіктер мен мiндеттер жүктелген құрылымдық бiрлiгі («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005  жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОИНСКАЯ ОБЯЗАННОСТЬ - конституционная обязанность граждан РК по защите РК (cт.1 3PK «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ӘСКЕРИ МІНДЕТТІЛІК - ҚР азаматтарының ҚР қорғау жөнiндегi конституциялық мiндеттілігі («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОИНСКАЯ СЛУЖБА - особый вид государственной службы военнослужащих в Вооруженных Силах, других войсках и воинских формированиях (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года №74)

ӘСКЕРИ ҚЫЗМЕТ - Қарулы Күштердегі, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардағы әскери қызметшiлердiң мемлекеттік қызметiнiң ерекше түрі («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОИНСКАЯ ЧАСТЬ - государственное учреждение, являющееся организационно-самостоятельной единицей Вооруженных Сил, других войск и воинских формирований (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

ӘСКЕРИ БӨЛІМ - Қарулы Күштердiң, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың ұйымдық-дербес бiрлігі болып табылатын мемлекеттік мекеме («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВОИНСКОЕ ЗВАНИЕ - знак воинского различия, присваиваемый военнослужащему и военнообязанному (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ӘСКЕРИ АТАҚ - әскери қызметшi мен әскери мiндеттіге берiлетін әскери айырым белгiсi («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОИНСКИЕ СБОРЫ - мероприятия, проводимые в Вооруженных Силах, других войсках и воинских формированиях по военной подготовке, совершенствованию военных знаний военнослужащих, атакже военнообязанных с призывом их в воинские части в целях повышения боевой и мобилизационной готовности (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ӘСКЕРИ ЖИЫНДАР - әскери қызметшілердің әскери даярлығы, әскери бiлiмiн жетiлдiру жөнiнде, сондай-ақ әскери мiндеттілердiң жауынгерлiк және жұмылдыру дайындығын арттыру мақсатында оларды әскери бөлiмдерге шақыра отырып, Қарулы Күштерде, басқа да әскерлер мен әскери құралымдарда жүргізiлетін iс-шаралар («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОИНСКИЙ УЧЕТ - система учета и анализа военнослужащих, призывных и мобилизационных ресурсов (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ӘСКЕРИ ЕСЕП - әскери қызметшілердiң, әскерге шақырылатын және жұмылдырылатын, ресурстардың есебiн жүргізу және оларды талдау жүйесі («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОЙСКОВАЯ СТАЖИРОВКА - приобретшие и совершенствование практических навыков, углубление и закрепление знаний, полученных по программе подготовки офицеров (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ӘСКЕРИ ТАҒЫЛЫМДАМА - практикалық дағдыларды меңгеру және жетілдiру, офицерлердiң даярлау бағдарламасы бойынша алған білiмдерiн тереңдету және орнықтыру («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВООРУЖЕНИЕ - комплекс различных видов оружия, боеприпасов, их носители и средства, обеспечивающие их применение (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

ҚАРУ-ЖАРАҚ - әр түрлі қару, оқ-дәрі түрлерінің кешенi, бұларды қолдануды қамтамасыз ететін олардың тасығыштары мен құралдары («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВООРУЖЕННЫЕ СИЛЫ РК - основа военной организации государства, создаваемая и содержащаяся РК для обеспечения обороны, отражения агрессии или предотвращения непосредственной внешней угрозы, а также выполнения задач, вытекающих из международных обязательств РК (ст.1 ЗРК «Об обороне и Вооруженных Силах РК» от 7 января 2005 года № 29)

ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ ҚАРУЛЫ КҮШТЕРІ - қорғанысты қамтамасыз ету, агрессияға тойтарыс беру немесе тікелей сыртқы қатердi болдырмау, сондай-ақ ҚР халықаралық міндеттемелерiнен туындайтын мiндеттердi орындау үшін ҚР құрған және ұстайтын мемлекеттің әскери ұйымының негізі («ҚР қорғанысы және Қарулы Күштері туралы» 2005 жылғы 7 қаңтардағы № 29 ҚРЗ 1-бап)

ВООРУЖЕННЫЙ МЯТЕЖ - организация вооруженного мятежа либо активное участие в нем в целях свержения или насильственного изменения конституционного строя РК либо нарушения территориальной целостности РК (ст.169 УК РК от 16 июля 1997 года № 167)

ҚАРУЛЫ БҮЛІК - ҚР конституциялық құрылысын құлату немесе күштеп өзгерту не ҚР аумақтық тұтастығын бұзу мақсатында қарулы бүлiк ұйымдастыру не оған белсендi түрде қатысу (1997 жылғы 16 шiлдедегі № 167 ҚР ҚК 169-бап)

ВОСПИТАНИЕ НЕСОВЕРШЕННОЛЕТНЕГО - непрерывный процесс воздействия на ребенка со стороны родителей или других законных представителей, а также работников государственных органов по привитию ему правил и норм поведения, принятых в обществе и направленных на его духовное, физическое, нравственное, психическое, культурное, интеллектуальное развитие и защиту от отрицательного влияния социальной среды (ст.1 ЗРК «О профилактике правонарушений среди несовершеннолетних и предупреждении детской безнадзорности и беспризорности» от 9 июля 2004 года № 591)

КӘМЕЛЕТКЕ ТОЛМАҒАНДЫ ТӘРБИЕЛЕУ - балаға қоғамда қалыптасқан және оның рухани, дене бiтiмi, имандылық, психикалық, мәдени, зияткерлiк дамуына және әлеуметтiк ортаның терiс ықпалынан қорғауға бағытталған мiнез-құлық ережелерi мен нормаларын дарыту жөнiндегi ата-анасының немесе өзге де заңды өкiлдерiнiң тарапынан оған әсер ететiн үздiксiз процесс («Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтардың профилактикасы мен балалардың қадағалаусыз және панасыз қалуының алдын алу туралы» 2004 жылғы 9 шілдедегі № 591 ҚРЗ 1-бап)

ВОСПИТАННИКИ - граждане РК, обучающиеся в организациях среднего общего, начального и среднего профессионального образования с дополнительными образовательными программами по военной подготовке (ст.1 ЗРК «О воинской обязанности и воинской службе» от 8 июля 2005 года № 74)

ТӘРБИЕЛЕНУШІЛЕР - әскери даярлық бойынша қосымша бiлiм беру бағдарламалары бар жалпы орта, бастауыш және кәсiптiк орта білім беру ұйымдарында оқитын ҚР азаматтары («Әскери міндеттілік және әскери қызмет туралы» 2005 жылғы 8 шілдедегі № 74 ҚРЗ 1-бап)

ВОСПЛАМЕНЯЮЩЕЕСЯ ВЕЩЕСТВО - вещество, которое при нормальном давлении и в смеси с воздухом становится воспламеняющимся и температура кипения которого при нормальном давлении составляет 20 градусов Цельсия или ниже (ст.3 ЗРК «О промышленной безопасности на опасных производственных объектах» от 3 апреля 2002 года№ 314)

ТҰТАНҒЫШ ЗАТ - қалыпты қысым және ауамен қосылу жағдайында тұтанғыш болатын және қайнау температурасы қалыпты қысым жағдайында 20 немесе одан төмен Цельсий градус құрайтын заттар («Қауіпті өндірістік объектілердегі өнеркәсіптік қауіпсіздік туралы» 2002 жылғы 3 сәуірдегі № 314 ҚРЗ 3-бап)

ВОСПЛАМЕНЯЮЩИЕСЯ ВЕЩЕСТВА - газы,которые при нормальном атмосферном давлении и в смеси с воздухом становятся воспламеняющимися, температура кипения которых при нормальном давлении составляет 20 С или ниже, в количестве, равном или превышающем 200 тонн (ст.5 ЗРК «Об обязательном страховании гражданско-правовой ответственности владельцев объектов, деятельность которых связана с опасностью причинения вреда третьим лицам» от 7 июля 2004 года № 580)

ТҰТАНҒЫШ ЗАТТАР - қалыпты атмосфералық қысымда және ауамен қосылғанда тұтанатын, қалыпты қысымда қайнау температурасы 20 C немесе одан төмен, мөлшерi 200 тоннаға тең немесе одан асатын газдар («Қызметi үшiншi тұлғаларға зиян келтiру қаупімен байланысты объектiлер иелерiнiң азаматтық-құқықтық жауапкершiлiгiн мiндеттi сақтандыру туралы» 2004 жылғы 7 шілдедегі № 580 ҚРЗ 5-бап)

ВОСПРОИЗВЕДЕНИЕ - изготовление одного или более постоянных или временных экземпляров произведений или объектов смежных прав любым способом и в любой форме, полностью или частично, непосредственно или косвенно. Видами воспроизведения являются: изготовление звуко- или видеозаписи, изготовление одного или более экземпляров двухмерного или трехмерного произведения, а также любое постоянное или временное хранение произведений или объектов смежных прав в любой материальной форме (ст.2 ЗРК «Об авторском праве и смежных правах» от 10 июня 1996 года № 6)

ҚАЙТА ШЫҒАРУ - туындылардың немесе сабақтас құқықтар объектiлерiнiң бiр немесе одан да көп тұрақты немесе уақытша даналарын кез келген әдiспен және кез келген нысанда, толық немесе iшiнара, тiкелей немесе жанама түрде дайындау. Дыбыс немесе бейнежазбаны дайындау, екi өлшемдiк немесе үш өлшемдiк туындының бiр немесе одан да көп даналарын дайындау, сондай-ақ туындыларды немесе сабақтас құқықтар объектiлерiн кез келген материалдық нысанда кез келген тұрақты немесе уақытша сақтау («Авторлық құқық және сабақтас құқықтар туралы» 1996 жылғы 10 маусымдағы № 6 ҚРЗ 2-бап)

ВОСПРОИЗВЕДЕННОЕ ЛЕКАРСТВЕННОЕ СРЕДСТВО (ГЕНЕРИК) - лекарственное средство, идентичное оригинальному лекарственному средству по составу и показателям качества, безопасности и эффективности и поступившее в обращение после истечения срока действия охранных документов на ориганальное лекарственное средство (ЗРК "О лекарственных средствах» от 13 января 2004 года № 522)

ҚАЙТА ӨНДIРIЛГЕН ДӘРIЛIК ЗАТ (ГЕНЕРИК) - құрамы мен сапалық көрсеткiштерi, қауiпсiздiгi мен тиiмдiлiгi жөнiнен бiрегей дәрiлiк затпен бiрдей және бiрегей дәрiлiк затқа қорғау құжаттарының қолданылу мерзiмi өткеннен кейiн айналымға түскен дәрiлiк зат («Дәрiлiк заттар туралы» 2004 жылғы 13 қаңтардағы № 522 ҚРЗ 1-бап)

ВОСПРОИЗВОДСТВО ЛЕСА - создание лесных культур или проведение мер содействия естественному возобновлению на площадях, ранее занимаемых лесом, включая меры по уходу за лесом и его оздоровлению (cт.4 ЛК РК от 8 июля 2003 года № 477)

ОРМАНДЫ МОЛЫҚТЫРУ - орман ағаштарын отырғызуға немесе орманды күтiп-баптау және оны сауықтыру жөнiндегi шараларды қоса алғанда, бұрынғы орманды ал-қаптарды табиғи түрде қайта жаңғыртуға ықпал ететiн шаралар жүргiзу (2003 жылғы 8 шілде № 477 ҚР ОК 4-бап)

ВОЩИНА - искусственно изготовленные тонкие восковые листы соответствующего размера с оттиснутыми на них основами ячеек (ст.1 ЗРК «О пчеловодстве» от 12 марта 2002 года № 303)

БАЛАУЫЗ ТЕТІК - бал ара ұяларының негіздері басылып жасалған тиісті мөлшердегі жасанды түрде дайындалған жұқа балауыз жапырақтары («Бал ара шаруашылығы туралы» 2002 жылғы 12 наурыздағы № 303-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВРАЧЕБНАЯ ДЕЯТЕЛЬНОСТЬ - профессиональная деятельность физических или юридических лиц, направленная на охрану здоровья граждан, осуществляемая специалистами с высшим медицинским образованием, имеющими соответствующий сертификат (ст.1 ЗРК «О системе здравоохранения» от 4 июня 2003 года № 430)

ДӘРIГЕРЛIК ҚЫЗМЕТ - жоғары медициналық бiлiмдi, тиiстi сертификаты бар мамандар жүзеге асыратын жеке немесе заңды тұлғалардың азаматтардың денсаулығын сақтауға бағытталған кәсiби қызметi («Денсаулық сақтау жүйесі туралы» 2003 жылғы 4 маусымдағы № 430 ҚРЗ 1-бап)

ВРЕДИТЕЛИ ПЧЕЛИНЫХ СЕМЕЙ - отдельные виды животных, птиц и насекомых, убивающих пчел для кормовых целей или наносящих вред пчелиной семье путем хищения и (или) порчи меда (ст.1 ЗРК «О пчеловодстве» от 12 марта 2002 года № 303)

БАЛ АРА ҰЯЛАРЫНЫҢ ЗИЯНКЕСТЕРІ - бал араларын жеу мақсаты үшін өлтіретін немесе балды ұрлау және (немесе) бүлдіру арқылы бал ара ұясына зиян келтіретін жануарлардың, құстар мен жәндіктердің жекелеген түрлері («Бал ара шаруашылығы туралы» 2002 жылғы 12 наурыздағы № 303-ІІ ҚРЗ 1-бап)

ВРЕДИТЕЛИ ЛЕСА - организмы, повреждающие лесные насаждения (ст. 4 ЛК РК от 8 июля 2003 года № 477)

ОРМАН ЗИЯНКЕСТЕРI - орман екпелерiн зақымдайтын организмдер (2003 жылғы 8 шілдедегі № 477 ҚР OК 4-бап)

ВРЕДНОЕ ВОЗДЕЙСТВИЕ ВОД - отрицательное влияние вод на хозяйственную и иную деятельность в результате наступления чрезвычайных ситуаций природного и техногенного характера (ст.1 Водного кодекса РК от 9 июля 2003 № 481)

СУЛАРДЫҢ ЗИЯНДЫ ӘСЕРI - табиғи және техногендiк сипаттағы төтенше жағдайдың туындауы нәтижесiнде судың шаруашылық және өзге де қызметке терiс әсер етуi (2003 жылғы 9 шілдедегі № 481 ҚР Су кодексі 1-бап)

ВРЕДНОЕ ВОЗДЕЙСТВИЕ НАЧЕЛОВЕКА - влияние среды обитания, создающее угрозу жизни или здоровью человека (ст.1 ЗРК «О санитарно-эпидемиологическом благополучии населения» от 4 декабря 2002 года№ 361)

АДАМҒА ЗИЯНДЫ ӘСЕР - тiршiлiк ету ортасының адамның өмiрiне немесе денсаулығына қауіп төндiретін әсерi («Халықтың санитарлық-эпидемиологиялық салауаттылығы туралы» 2002 жылғы 4 желтоқсандағы № 361-II ҚРЗ 1-бап)

ВРЕДНЫЕ ОРГАНИЗМЫ - вредители, сорняки и болезни растений, отрицательно действующие на почву, растительность и сельскохозяйственную продукцию (ст.1 ЗРК «О защите растении» от 3 июля 2002 года № 331)

ЗИЯНДЫ ОРГАНИЗМДЕР - топыраққа, өсiмдiкке және ауыл шаруашылық өнiмiне терiс әсер ететін зиянкестер, арам-шөптер және өсiмдiктердiң аурулары («Өсімдіктерді қорғау туралы» 2002 жылғы 3 шілдедегі № 331 ҚРЗ 1-бап)

ВРЕДНЫЕ (ОСОБО ВРЕДНЫЕ) УСЛОВИЯ ТРУДА - условия труда, при которых воздействие определенных производственных факторов приводит к снижению работоспособности или заболеванию работника либо отрицательному влиянию на здоровье его потомства (ст.1 Трудового кодекса РК от 15 мая 2007 года № 251)

ЗИЯНДЫ (ЕРЕКШЕ ЗИЯНДЫ) ЕҢБЕК ЖАҒДАЙЛАРЫ - белгілі бір өндірістік факторлардың әсері қызметкердің еңбекке қабілеттілігінің төмендеуіне немесе сырқаттануына не оның ұрпақтарының денсаулығына теріс ықпалы болуына әкеп соқтыратын еңбек жағдайлары (2007 жылғы 15 мамырдағы № 251 ҚР Еңбек кодексі 1-бап)

ВРЕДНЫЙ ПРОИЗВОДСТВЕННЫЙ ФАКТОР - фактор среды и трудового процесса, воздействие которого на работающего при определенных условиях может вызвать профессиональное, временное или стойкое снижение работоспособности, повысить частоту соматических и инфекционных заболеваний, привести к нарушению здоровья (ст.13РК «О санитарно-эпидемиологическом благополучии населения» от 4 декабря 2002 года № 361)

ЗИЯНДЫ ӨНДІРІСТІК ФАКТОР - әсерi белгілі бiр жағдайда жұмыс iстеушiнің еңбекке қабiлеттілiгiнің кәсiби тұрғыда, уақытша немесе тұрақты түрде төмендеуiн тудыруы, соматикалық және жұқпалы аурулардың жиiлiгiн арттыруы, денсаулығының бұзылуына әкелуi мүмкiн ортаның және еңбек процесiнiң факторы («Халықтың санитарлық-эпидемиологиялық салауаттылығы туралы» 2002 жылғы 4 желтоқсандағы № 361-II ҚРЗ 1-бап)

ВРЕДНЫЙ ПРОИЗВОДСТВЕННЫЙ ФАКТОР - производственный фактор, воздействие которого на работника может привести к заболеванию или снижению трудоспособности и (или) отрицательному влиянию на здоровье потомства (ст.1 Трудового кодекса РК от 15 мая 2007 года № 251)

ЗИЯНДЫ ӨНДІРІСТІК ФАКТОР - әсері қызметкердің сырқаттануына немесе еңбекке қабілеттілігінің төмендеуіне және (немесе) оның ұрпақтарының денсаулығына теріс ықпалы болуына әкеп соқтыруы мүмкін өндірістік фактор (2007 жылғы 15 мамырдағы № 251 ҚР Еңбек кодексі 1-бап)

ВРЕДНЫЙ ПРОИЗВОДСТВЕННЫЙ ФАКТОР - производственный фактор, воздействие которого на работника может привести к заболеванию или снижению трудоспособности (ст.1 ЗРК «Об обязательном страховании гражданско-правовой ответственности работодателя за причинение вреда жизни и здоровью работника при исполнении им трудовых (служебных) обязанностей» от 7 февраля 2005 года № 30)

ЗИЯНДЫ ӨНДІРІСТІК ФАКТОР - әсер етуi қызметкердiң ауруғ